قۇنى 2,5 ملرد تەڭگەدەن اساتىن اكتيۆتەرٸ بار كٶكشەتاۋداعى جۇمىس ٸستەپ تۇرعان سٷت زاۋىتى رەسەي ازاماتى ارتەم كرەتسۋمەن بايلانىستى كومپانيياعا نەبەرٸ 50 مىڭ تەڭگەگە بەرٸلگەن. كەلٸسٸم كەسٸپورىندى قارجىلىق ساۋىقتىرۋ جەنە ٶندٸرٸستٸ قالپىنا كەلتٸرۋ جٶنٸندەگٸ مٸندەتتەمەلەر اياسىندا جاسالعان. الايدا سوت مەمٸلەنٸ جارامسىز دەپ تانىدى, ال كەسٸپورىنداعى ٷلەسكە قۇقىقتى الۋ جاعدايىنا بايلانىستى قىلمىستىق ٸس تەرگەلٸپ جاتىر. وسى كەزدە ارتەم كرەتسۋ رەسەيدٸڭ ومبى قالاسىندا جاڭا ٸرٸ سٷت زاۋىتىنىڭ قۇرىلىسىن باستاۋعا نيەتتٸ, دەپ حابارلايدى dalanews.kz.
ەڭگٸمە «اگروپرودۋكت» توبىنا كٸرەتٸن سٷت ٶڭدەۋ كەسٸپورىندارى تۋرالى بولىپ وتىر. ارتەم كرەتسۋ بۇل توپقا ينۆەستور رەتٸندە كەلگەن. الماتى, كٶكشەتاۋ جەنە سولتٷستٸك قازاقستان وبلىسىنداعى كەسٸپورىنداردى قامتىعان رامالىق كەلٸسٸمگە سەيكەس, ينۆەستور زاۋىتتاردى قارجىلىق ساۋىقتىرۋ, قارىزدارىن ٶتەۋ جەنە ٶندٸرٸستٸ قايتا قالپىنا كەلتٸرۋ جٶنٸندەگٸ مٸندەتتەمەلەردٸ ٶز موينىنا العان.
ميللياردتاعان اكتيۆ — سيمۆوليكالىق باعاعا
2026 جىلعى 3 اقپاندا «كٶكشەتاۋ سٷت زاۋىتى بەلوگورە» جشس جارعىلىق كاپيتالىنداعى 100 پايىز ٷلەس «KazAgroCapital» جشس-نە 50 مىڭ تەڭگەگە بەرٸلگەن.
ال كەسٸپورىن اكتيۆتەرٸنٸڭ الدىن الا باعالانعان قۇنى 2,5 ملرد تەڭگەدەن اسادى. مۇنداي سيمۆوليكالىق باعانىڭ ٶزٸندٸك سەبەبٸ بولعان. بۇرىنعى مەنشٸك يەلەرٸنٸڭ ايتۋىنشا, مەمٸلەدەن تٷسكەن قارجى ولاردىڭ قالتاسىنا ەمەس, كەسٸپورىننىڭ ٶزٸنە سالىنىپ, زاۋىتتى ساۋىقتىرۋ مەن دامىتۋعا باعىتتالۋى تيٸس بولعان.
الايدا بۇرىنعى مەنشٸك يەلەرٸنٸڭ مەلٸمدەۋٸنشە, ۋەدە ەتٸلگەن قارجىلىق ساۋىقتىرۋ جٷزەگە اسپاعان. وسىلايشا كورپوراتيۆتٸك داۋ سوتقا دەيٸن جەتتٸ. 2026 جىلعى 21 شٸلدەدە الماتى قالاسىنىڭ مامانداندىرىلعان اۋدانارالىق ەكونوميكالىق سوتى جارعىلىق كاپيتالداعى 100 پايىز ٷلەستٸ ساتىپ الۋ-ساتۋ تۋرالى شارتتى جارامسىز دەپ تانىپ, ەكٸجاقتى رەستيتۋتسييانى قولداندى. ياعني تاراپتاردى مەمٸلە جاسالعانعا دەيٸنگٸ باستاپقى جاعدايعا قايتارۋ تۋرالى شەشٸم شىعارىلدى.
سوت ٶز شەشٸمٸندە شامامەن 2,5 ملرد تەڭگەگە باعالانعان اكتيۆتٸڭ 50 مىڭ تەڭگەگە بەرٸلۋٸ دەربەس ەكونوميكالىق ماعىناعا يە بولماعانىن جەنە بۇل كەدٸمگٸ بيزنەستٸ ساتىپ الۋ-ساتۋ مەمٸلەسٸنە جاتپايتىنىن اتاپ ٶتكەن.
دەگەنمەن بۇل شەشٸم ەزٸرگە زاڭدى كٷشٸنە ەنگەن جوق. ارتەم كرەتسۋ سوت شەشٸمٸنە اپەللياتسييالىق تەرتٸپپەن شاعىم تٷسٸرگەن.
قاتارىنان قىلمىستىق ٸس تە تەرگەلٸپ جاتىر
ەكونوميكالىق داۋمەن قاتار الماتى قالاسىنىڭ پوليتسييا دەپارتامەنتٸندە كەسٸپورىننىڭ جارعىلىق كاپيتالىنداعى 100 پايىز ٷلەسكە الاياقتىق جولمەن زاڭسىز قۇقىق الۋ فاكتٸسٸ بويىنشا قىلمىستىق ٸس تەرگەلٸپ جاتىر.
تەرگەۋ قازاقستان رەسپۋبليكاسى قىلمىستىق كودەكسٸنٸڭ 190-بابى 4-بٶلٸگٸ 2-تارماعى بويىنشا جٷرگٸزٸلۋدە. سوتقا دەيٸنگٸ تەرگەپ-تەكسەرۋ ماتەريالدارىندا كرەتسۋ ا.ر. اتى اتالادى.
بۇل رەتتە سوتقا دەيٸنگٸ تەرگەپ-تەكسەرۋ دەرەكتەرٸ جارييا ەتٸلمەيتٸنٸن جەنە بارلىق قاتىسۋشىلاردىڭ ەرەكەتٸنە تٷپكٸلٸكتٸ قۇقىقتىق باعانى تەك سوت قانا بەرە الاتىنىن اتاپ ٶتكەن جٶن.
ال قازاقستانداعى كەسٸپورىندار, بۇرىنعى مەنشٸك يەلەرٸنٸڭ ايتۋىنشا, ەلٸ كٷنگە دەيٸن ۋەدە ەتٸلگەن جاڭعىرتۋ مەن ٶندٸرٸستٸڭ تولىق قالپىنا كەلۋٸن كٷتٸپ وتىر. وسى ۋاقىتتا ارتەم كرەتسۋدىڭ ەسٸمٸ رەسەيدەگٸ جاڭا ٸرٸ سٷت جوباسىنا قاتىستى جاڭالىقتاردان كٶرٸندٸ.
جاڭا سٷت زاۋىتى — ەندٸ ومبىدا
2026 جىلعى 9 قازاندا ومبى وبلىسىنىڭ گۋبەرناتورى ۆيتاليي حوتسەنكو ٶڭٸردە جاڭا سٷت زاۋىتىن سالۋ جوسپارى تۋرالى مەلٸمدەدٸ. جوبانىڭ قۇنى 5 ملرد رۋبلدەن اسادى.
DairyNews سالالىق باسىلىمىنىڭ حابارلاۋىنشا, جوبانىڭ ينۆەستورى — لەنينگراد وبلىسىندا تٸركەلگەن «مول فروست» جشق. كومپانييانىڭ قۇرىلتايشىسى ەرٸ باس ديرەكتورى رەتٸندە ارتەم كرەتسۋ كٶرسەتٸلگەن.
بٸر قىزىعى, رەسەيدٸڭ كەيبٸر باسىلىمدارى بۇل جوبانى «قازاقستاننان كەلگەن ينۆەستورمەن» بايلانىستىرادى. الايدا ارتەم كرەتسۋ — رەسەي فەدەراتسيياسىنىڭ ازاماتى.
سوندىقتان جاعداي بٸرقاتار زاڭدى سۇراق تۋىنداتادى: قازاقستاندا رەسەيلٸك ينۆەستور وتاندىق سٷت كەسٸپورىندارىن قارجىلىق ساۋىقتىرۋ جٶنٸندەگٸ مٸندەتتەمەلەر اياسىندا ولاردىڭ اكتيۆتەرٸن باسقارۋعا كەلسە, جاڭا اۋقىمدى جوباسىن رەسەي اۋماعىندا جٷزەگە اسىرىپ جاتىر.
قازاقستاندىق زاۋىتتاردىڭ جابدىقتارى قايدا?
وسى جاعدايعا بايلانىستى كەسٸپورىنداردىڭ بۇرىنعى مەنشٸك يەلەرٸ ٶندٸرٸستٸك اكتيۆتەردٸڭ ساقتالۋىنا الاڭداۋشىلىق بٸلدٸرۋدە. ولار قازاقستانداعى سٷت زاۋىتتارىنىڭ جابدىقتارى ەل اۋماعىنان شىعارىلىپ, جاڭا جوبالاردا پايدالانىلۋى مٷمكٸن دەگەن قاۋٸپ بار ەكەنٸن جوققا شىعارمايدى. الايدا قازٸرگٸ تاڭدا بۇل — بۇرىنعى مەنشٸك يەلەرٸنٸڭ الاڭداۋشىلىعى عانا, تەرگەۋ نەمەسە سوت تاراپىنان دەلەلدەنگەن فاكت ەمەس.
دەگەنمەن مٷلٸكتٸڭ قۇنى مەن جالعاسىپ جاتقان كورپوراتيۆتٸك داۋدى ەسكەرە وتىرىپ, بۇرىنعى مەنشٸك يەلەرٸنٸڭ پٸكٸرٸنشە, اكتيۆتەردٸڭ ساقتالۋى مەسەلەسٸ قۇزىرلى مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ ەرەكشە نازارىندا بولۋى تيٸس.
««بٸز زاۋىتتى اقشا ٷشٸن ەمەس, ونى ساقتاپ قالۋ جٶنٸندەگٸ مٸندەتتەمە نەگٸزٸندە بەردٸك. الايدا ونىڭ ورنىنا سوت داۋى, قىلمىستىق ٸس جەنە ومبىدا جاڭا زاۋىت سالىناتىنى تۋرالى جاڭالىقتاردى كٶرٸپ وتىرمىز. بٸزدٸڭ ماقساتىمىز — قازاقستانداعى جابدىق قازاقستاندا قالىپ, ەلٸمٸزدٸڭ ەكونوميكاسىنا جۇمىس ٸستەۋٸ», — دەدٸ كەسٸپورىننىڭ بۇرىنعى مەنشٸك يەلەرٸنٸڭ ٶكٸلٸ.»
بٷگٸندە جاۋابىن كٷتكەن بٸرنەشە ماڭىزدى سۇراق بار
قازاقستانداعى سٷت زاۋىتتارىنىڭ جابدىقتارى قازٸر قايدا جەنە ولاردىڭ ساقتالۋىنا كٸم جاۋاپ بەرەدٸ? الماتى, كٶكشەتاۋ جەنە سولتٷستٸك قازاقستان وبلىسىنداعى كەسٸپورىنداردى قارجىلىق ساۋىقتىرۋ جٶنٸندەگٸ مٸندەتتەمەلەردٸڭ تاعدىرى نە بولدى? قازاقستاندىق اكتيۆتەرگە قاتىستى داۋ ەلٸ تولىق شەشٸلمەي جاتىپ, ومبىداعى ميللياردتاعان جوبا قالاي جٷزەگە اسىرىلىپ جاتىر?
بۇل ساۋالدارعا ارتەم كرەتسۋدىڭ ٶزٸ جەنە قۇزىرلى مەملەكەتتٸك ورگاندار جاۋاپ بەرۋٸ تيٸس.
ٶيتكەنٸ ەڭگٸمە جاي عانا بۇرىنعى مەنشٸك يەلەرٸ مەن ينۆەستور اراسىنداعى كورپوراتيۆتٸك داۋ تۋرالى ەمەس. مۇندا جۇمىس ورىندارى, ٶندٸرٸستٸك قۋاتتار, ميللياردتاعان تەڭگەگە باعالاناتىن اكتيۆتەر جەنە ەڭ باستىسى — قازاقستانداعى كەسٸپورىندار مەن ولاردىڭ جابدىقتارى الداعى ۋاقىتتا ەلٸمٸزدٸڭ ەكونوميكاسىنا قىزمەت ەتە مە دەگەن مەسەلە تۇر.
