سوڭعى بەس جىلدا قازاقستاندا تٸركەلگەن ەكٸمشٸلٸك قۇقىق بۇزۋشىلىقتار سانى 2,5 ەسە ٶسكەن, ال 2024 جىلدىڭ ٸشٸندە سوماسى 64%-عا ارتقان. بۇعان قۇقىقتىق ستاتيستيكا مەن قر باس پروكۋراتۋراسىنىڭ ارنايى ستاتيستيكا كوميتەتٸنٸڭ دەرەكتەرٸ ايعاق. ٶتكەن جىلى مۇنداي قۇقىقبۇزۋشىلىقتار سانى 15,1 ميلليوننان اسسا, ال 2019 جىلى تەك 6,1 ميلليون بولىپ ٶسٸم تەك 37,8% قۇراعان, دەپ جازادى Dalanews.kz Finprom.kz سايتىنا سٸلتەمە جاساپ.
ەربٸر وسىنداي وقيعا ٷشٸن قۇقىقبۇزۋشىلارعا ەرتٷرلٸ ەكٸمشٸلٸك جازالار قولدانىلدى: 2024 جىلعا 14,7 ملن بولدى. ونىڭ ٸشٸندە ايىپپۇلدار – 84%, ەسكەرتۋ – 12%, ەكٸمشٸلٸك قاماۋعا الۋ – 0,6%, شەتەلدٸك قۇقىقبۇزۋشىلاردى ەلدەن شىعارۋ ٸستەرٸ – 0,2% جەنە باسقا دا جازا تٷرلەرٸ قولدانىلدى.
ەكٸمشٸلٸك جازالاردىڭ كٶبەيۋٸ قۇقىقبۇزۋشىلىقتاردىڭ سانىنا تٸكەلەي بايلانىستى.
12 ايدا تەرتٸپ بۇزۋشىلارعا سالىنعان اقشالاي ايىپپۇلدىڭ جالپى سوماسى 304,3 ملرد تەڭگە بولدى, 2023 جىلمەن سالىستىرعاندا 63,9% ارتىق. 2019 جىلعى كٶرسەتكٸشتەرمەن سالىستىرعاندا (71,9 ملرد تەڭگە) 4,2 ەسە ٶسكەن.
سونىمەن قاتار سالىنعان ايىپپۇل كٶلەمٸ دە سوڭعى جىلدارداعى رەكوردتىق كٶرسەتكٸش بولدى. ەڭ جوعارى ايىپپۇل 2024 جىلى 190,5 ملرد تەڭگەگە جاقىندادى (ٶتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا 30,5% كٶپ).
2024 جىلعا سالىنعان ەكٸمشٸلٸك ايىپپۇل كٶلەمٸ بويىنشا الماتى قالاسى مەن ماڭعىستاۋ وبلىسى كٶش باستادى: 60,1 ملرد جەنە 40,5 ملرد تەڭگە. الماتىلىقتاردىڭ كٶبٸ جول ەرەجەسٸنە قاتىستى كٶپ ايىپپۇل تٶلەگەن. مىسالى, 60,1 ميلليارد تەڭگەنٸڭ 40,1 ميللياردى كٶلٸك جەنە جولداعى بۇزۋشىلىقتار ٷشٸن تٶلەندٸ.
ماڭعىستاۋ وبلىسىنداعى ٸرٸ كٶلەمدەگٸ ايىپپۇلدار ەكولوگيياعا قاتىستى. جالپى سومانىڭ 76,2%-ى نەمەسە 30,9 ملرد تەڭگەسٸ كەسٸپورىننىڭ قالدىقتاردىڭ شەگٸنەن اسىپ كەتۋٸنە بايلانىستى.
ٶتكەن جىلى ەكٸمشٸلٸك ايىپپۇلداردىڭ 91%-ى جول قوزعالىسى ەرەجەلەرٸن بۇزعانى ٷشٸن سالىنعان. ايىپپۇل سالۋعا ەكەلٸپ سوققان 12,7 ميلليون ەكٸمشٸلٸك ٸستٸڭ 11,6 ميلليونى وسى ساناتقا جاتادى. كٶبٸنە جىلدامدىقتى ارتتىرۋ (5,9 ميلليون) جەنە جول بەلگٸلەرٸ نەمەسە تاڭبالاۋ تالاپتارىن ساقتاماۋ (2,9 ميلليون) بولدى.
سالىققا قاتىستى ەكٸمشٸلٸك قۇقىقبۇزۋشىلىقتار – 35 ملرد تەڭگە, قوعامدىق تەرتٸپ پەن يماندىلىققا نۇقسان كەلتٸرەتٸن قۇقىق بۇزۋشىلىقتار – 10 ملرد تەڭگە, ساۋدا جەنە قارجى سالاسىنداعى قۇقىقبۇزۋشىلىقتار 8,4 ملرد تەڭگە بولدى.
بۇعان دەيٸن سايتىمىزدا الماتىلىق جٷرگٸزۋشٸلەرگە نەگە ەكٸ اي بۇرىنعى ايىپپۇلدار كەلٸپ جاتقانىن جازعان بولاتىنبىز.
