"АҚШ президенті Дональд Трамп Капитолийде отырып алып, бүкіл әлеммен сауда соғысын бастады. Ол импортты баж салығын көтерген елдің қарасы көп, тіпті ешқашан АҚШ-пен сауда жасап көрмеген шағын аралдар да "қораға" кіріп кетті. Қазақстан да өзінің 27% сыбағасын алып, енді онымен не істейміз деп отыр". Осылай басталатын желідегі өз жазбасында қаржы саласының маманы Айбар Олжаев Ұлттық қорға келетін қауіптің де жайын қозғайды, деп хабарлайды Dalanews.kz.
"Негізі ештеңе істемейміз. Қазақстанға салынатын "пошлинадан" бізге ыстық та емес, суық та емес. Біз АҚШ-қа жіберетін 2 миллиард долларлық экспорттың 92 пайызы шикізат - уран, мұнай, ферроқорытпалар. Ал олар баж салығына ілінбейді. Ендеше, қандай тауарларға 27 пайыздық баж салығы салынады? Арнайы келісім бойынша салық режимі белгіленген тауардың бәріне. Ал олардың экспорттағы үлесі 2024 жылы 95,2 миллион долларды құраған. Енді қараңыз, Қазақстан мен АҚШ арасындағы тауар айналымы 4,2 миллиард долларды құрайды. Соның 2,2 миллиарды - импортталатын тауар. Ал 2 миллиарды - экспорт. Демек, 95 миллион дегенің 5 пайызға да жетпейді. 2024 жылы Қазақстан мен АҚШ арасындағы тауар айналымы өсіп, біздің экспорт көлемі 30 пайызға ұлғайды. Бұл – жақсы көрсеткіш. Демек, жылдан-жылға мұхиттың арғы бетінен әкелетін тауарларымызға қарағанда, сататын дүниеміз көбейіп келеді деген сөз. Осыны жалғастыра беру керек", деп жазады ол Facebook-те.
Оның айтуынша, Трамп шешімі әлем экономикасының өсуіне кедергі болып, өндіріс баяулап, соның кесірінен шикізатты тауарлы нарықтар құлай бастайды деген қатер бар. Және ол негізсіз де емес.
"Ең басты қауіп - мұнай бағасының барреліне 65 доллардан төмен құлап кетуі. Бұл Ұлттық қор түсіміне үлкен соққы болады. Сол Ұлттық қорымыз екінші бетіне де соққы алуы мүмкін. Жетекші биржалардың индекстері қызыл зонаға кіріп, ірі компаниялар акциялары арзандай бастайды деген күдік күшейіп келеді. Онда Ұлттық қордың акцияларда жатқан инвестпортфеліне қауіп төнеді. Бірақ дәл қазір жағымсыз коррекцияның нақты көлемін дәл болжау қиын", деп өз ойын түйіндейді Олжаев.
Бұған дейін сайтымызда "АҚШ-тың баж салығы кімге, қалай әсер етеді - сарапшылар пікірі" деген мақала жарияланған. Сондай-ақ Трамптың қосымша баж салығын енгізген 185 елдің қатарында бар Қазақстан Үкіметі бұл реттегі пікірін білдіріп, АҚШ тарапымен кеңесуге ниетті екенін хабарлаған.