Tańǵy asty aqparatpen arpalysyp iship, jańalyqpen tynystap turǵan qazirgi qoǵam estigen-kórgenine senip qalatyn jaǵdaiǵa jetti. Buǵan bir dálel: ótken joly shashtarazǵa bardyq. Ádetimizge salyp, áńgimelese kettik. Qalanyń jigiti me, álde dinnen alystaý boldy ma, áteýir shash qiiatyn azamat Qazaqstan musylmandary dini basqarmasyn bilmeitin bolyp shyqty. Bas múfti degendi múldem estimepti. Munyń sebep-saldaryn oilanýǵa mursha bolmady. Biraq álgi jigitpen áńgimemiz esh jaraspai, qiiýy kelmei qoidy. Dini basqarmany, meshitti bilmeitin baýyrymyz suraqty tótesinen bir-aq qoidy:
– Anaý imamnyń taǵdyry ne boldy?
– Qaisy?
– Skandal shyǵyp edi ǵoi, bir imam týraly.
Bizdiń áńgimemiz osy jerde «túiisti», sózimiz «jarasty», árine, ókinishke qarai. Onyń elimizdegi din jaily, Islam týraly, meshit, imam jaiynda bar bilgeni osy boldy. Endi kúlýge de, kúrsinýge de ruqsat...
«Otyz tisten shyqqan sóz otyz rýly elge jetedi», – degenimiz osy ǵoi. Ásirese, jaqsy sózden buryn teris piǵyldy pikir tez tarap, sanaǵa soqqy jasaýda. Din taqyryby sóz ustar tilshiler qaýymy tarapynan da talqylanýda. Biraq qalai?
Elbasy 2006 jyly álemdik din kóshbasshylarynyń quryltaiynda kókeide júrgen máseleni kóterip edi: «Buqaralyq aqparat quraldary basqa dindegilerdiń qasietti sezimderin qorlaýdy ushyndyra tússe, onda bul jýrnalisterdiń erte me, kesh pe óz nanymdarynyń qorlanýymen betpe-bet keletini aiqyn bolady. Bireý úshin qasietti nárse basqa bireý úshin ázil nemese kelemej taqyryby bolmaýy kerek. Bul qarapaiym qaǵida, ókinishke qarai, ony jýrnalister men saiasatshylar jii buzady».
Din qyzmetkeri «súrinip» ne «túshkirip» qoisa, sony sensatsiiaǵa ainaldyryp, arandatýshy aqparat taratýǵa beiim BAQ ókiliniń bul áreketin óziniń ar-uiaty men namysyna qaldyryp qoiǵanymyzben, jurttyń jadynda jaǵymsyz oi uialaidy eken.
[caption id="attachment_8677" align="alignright" width="387"]
Ras, biz keide Islam, imam, meshit degen uly uǵymdardy sensatsiiaǵa ainaldyryp, óz dinimizdi, óz nanym-senimimizdi qalaisha qorlap jatqanymyzdy bilmei de, sezinbei de qalamyz. Jýyrda bedeldi bir saitta «Meshittiń burynǵy imamyna qatysty sot úkimi shyqty» degen taqyrypta aqparat jariialandy. Ol imamdyqqa deiin de keiin de birneshe memlekettik qyzmette bolǵan, túrli salada jumys istegen. Mundaǵy bar másele imam sózine tirelip turǵandai. Burynǵy imamdyq qyzmetiniń qazirgi jaǵdaiyna ne qatysy bar degen oilar da mazalaidy. Din qyzmetkeri «súrinip» ne «túshkirip» qoisa, sony sensatsiiaǵa ainaldyryp, arandatýshy aqparat taratýǵa beiim BAQ ókiliniń bul áreketin óziniń ar-uiaty men namysyna qaldyryp qoiǵanymyzben, jurttyń jadynda jaǵymsyz oi uialaidy eken. Alǵashqy jalǵan aqparat, teris pikir týdyratyn jańalyq qashanda buqaranyń nazarynda, sanasynda qalady. Júz argýment nemese júz fakti sol bir ótiriktiń ornyn basa almai qalatyn jaǵdailar da bolady. Sot úkimi shyqpai jatyp, qasterli uǵymdardy, din qyzmetkerlerin jaqsylyqqa «qimai», jamandyqqa jol ashýymyz, asyǵystyqpen baiybyna barmai, arandatýshy aqparat taratýymyzdyń sońy ózimizdiń opyq jeýimizge, kirshiksiz dinimizge kúie jaǵyp qoiýymyzǵa ákep soǵady. Islam – kemel din. Kemshilik – pendege tán. Alaida pendeniń az-kem kemshiligin aidai álemge pash etý abyroi ákele qoimas. Bireýdi jamandyqqa qisaq, musylmanshylyǵymyz qaida qalmaq?! Bizdiń niet – din taqyrybyn oqyrman jinaý iaki reiting kóterý quralyna ainaldyrmasaq, qadirmendi qalamger! Qalam túzelse, qaýym da túzelmek.
Aǵabek QONARBAIULY,
Qazaqstan musylmandary dini
basqarmasynyń baspasóz hatshysy
