Investitsiialar jáne damý ministri Jeńis Qasymbektiń atap ótkenindei, bul kásiporyndardyń tek básekege qabilettilikteriniń mańyzdy faktory ǵana emes, sonymen qatar, teńizge shyǵý múmkindigi joqtyqty, ishki shaǵyn naryqty, bilikti maman tapshylyǵyn sheshýde Qazaqstanǵa aitarlyqtai múmkindik ashady.
Budan buryn Memleket basshysy N.Nazarbaevtyń qatysýymen ótken QR Úkimetindegi keńeitilgen otyrysynda vedomstvo basshysy osy máselege basa nazar aýdarǵan-tuǵyn.
Óz kezeginde Elbasy halyqqa arnaǵan Joldaýynda ónerkásip óndirisiniń turaqty ósýin qamtamasyz etý úshin tórtinshi ónerkásiptik revoliýtsiia elementterin jappai engizý kerektigin mindettegen bolatyn.
Investitsiialar jáne damý ministrliginiń baspasóz qyzmetiniń habarlaýynsha qazirgi kúni ministrlik ókilderi osy maqsatta álemdik jetekshi kompaniialarmen seriktese jumys isteýde.
Al biylǵy jyldyń aiaǵyna deiin jańa ekonomikanyń elementterin keshendi qoldanýǵa ázir óńdeý sektory anyqtalatyn bolady.
Ilgeride aityp ótkenimizdi atalǵan sektorlarda Indýstriia 4.0 tehnologiiasyn engizý jónindegi pilottyq jobalar júzege asyrylyp jatyr. Aldaǵy ýaqytta bul tájiribe basqa da kásiporyndar men ónerkásip sektorlarynda qoldanylatyn bolady.
Tórtinshi indýstriia elementterin engizý kásiporyndardyń básekege qabilettiliginiń mańyzdy faktory ǵana emes, ol Qazaqstanǵa teńizge tikelei shyǵar jolynyń joqtyǵy, ishki naryqtyń tarlyǵy, bilikti mamandardyń tapshylyǵy siiaqty faktorlardy joiýǵa múmkindik beredi.
Jańa indýstriia qurýdyń basty maqsaty men mindeti nede?
Ekonomist-sarapshylardyń aitýynsha, mundaǵy basty baǵyttardyń biri elektromobilder óndirisi men qajetti infraqurylymdardy damytý bolyp tabylady. Ol úshin tiisti jol kartasy ázirlenip, ony iske asyrýdy bastaý qajet.
«Indýstrii 4.0» kontseptsiiasyn engizýge Germaniia kómektesedi
Qazirgi tańda túrli álemniń kóptegen elderinde «Indýstrii 4.0» kontseptsiiasyn engizýdiń ortasha jáne uzaqmerzimdi bastamalary qabyldandy: Germaniiada«Industrie 4.0», Frantsiiada «Industrie du Futur», Ońtústik Koreiada «Manufacturing innovation 3.0», Indiiada «Make in India», Ispaniiada«Industria Conectada 4.0», Japoniiada «The New Robot Strategy», Italiiada «Manifattura Italia» jáne t.b.
Eýraziialyq Odaqta «Factory of the future», AQSh-ta Advanced manufacturing partnership, Germaniiada Mittelstand 4.0 baǵdarlamalary qoldanylady. Osylardyń aiasynda óńdeý ónerkásibi men basqa da ekonomikanyń salalarynda tehnologiianyń jańa damý perspektivalary qoldaý taýyp, tanyla bastady.
«KIRI» AQ Fraunhofer (Germaniia) institýtymen QR óńdeý sektoryn diagnostikalyq bóliminde Indýstrii 4.0 elementterin engizý daiyndyǵy deńgeiinde aldyn ala kelisimderge qol jetkizdi. Sonymen qatar, óńdeý ónerkásibine sol elementterdi jyldam engizýdiń júielik usynymyn ázirleýge de ýaǵdalasty.
Fraunhofer – 67 institýtty biriktiretin, ónerkásipti zertteitin iri eýropalyq institýt. Onyń quramynda ónerkásipti avtomattandyrý institýty, jańa materialdardy zertteý institýty, intelektýaldandyrylǵan júie institýty bar. Olarda 24 myń myń qyzmetker eńbek etedi. Ol Germaniiadaǵy Indýstrii 4.0 tehnologiiasyn damytý jónindegi negizgi úilestirýshilerdiń biri.
Jańa indýstriianyń mindeti men maqsaty qalai nasihattalýda?
Ázirgi kúni elimizde «Indýstriia 4.0» ónerkásiptik damýdyń jańa satysy jappai talqylaný ústinde. Aita ketsek, budan buryn Astanada «QTJ» UK» AQ, «QIDI» AQ, «Kazatomprom» AQ, «ArselorMittal Temirtaý» AQ siiaqty memlekettik organdar ókilderiniń qatysýymen «Indýstriia 4.0 jáne ónerkásiptegi ólshemder» atty seminar ótken bolatyn.
QR Investitsiialar men damý ministrligi uiymdastyrǵan sharada «Indýstriia 4.0» atty álemdegi ónerkásiptik damýdyń jańa satysy qaralǵan. Onyń mánisi, adam men mashina arasyndaǵy ǵana emes, sonymen qatar mashinalardyń ózara árekettestigi oryn alatyn, al tsifrly shynaiylyq fizikalyq shynaiylyqty júzege asyryp, tolyqtyratyn óndiristi uiymdastyrý.
[caption id="attachment_32671" align="aligncenter" width="650"]
Seminarda Germaniianyń Fraýnhofer (Fraunhofer) atyndaǵy óndiristik úderisterdi avtomattandyrý jónindegi jetekshi institýtynyń sarapshysy Kristian Toich sóz sóilegen. Ol qazaqstandyq mamandarǵa Indýstriia 4.0 baǵytyn engizý boiynsha negizgi qaǵidalar men tásildemeler týraly jáne Germaniianyń tájiribesi jaiynda aityp, birqatar mańyzdy keńester bergen edi.
Óz kezeginde Fraunhofer institýtynyń taǵy bir sarapshysy Erik Trostman óziniń baiandamasynda ónerkásipti tsifrlandyrý úderisterindegi ólshemderdiń mańyzy, ólsheýdiń jańa tásilderi men olardy is júzinde qoldaný aspektilerine qatysty máselelerdi tilge tiek etken. Ol tsifrly tehnologiialardy engizýge orai asa suranysqa ie optikalyq ólshemder salasyndaǵy sońǵy zertteýlerden mysaldar keltirgen bolatyn.
Germaniia sarapshylarynyń qatysýymen ótken seminar, Qazaqstanda jetekshi ónerkásiptik tehnologiialardy engizý úshin jaǵdai jasaý jáne Indýstriia 4.0 jobasyna sáikes óndiristiń jańa ádisterine kóshý maqsatyndaǵy QR Investitsiialar men damý ministrligi josparlaǵan sharalardyń qataryna kiredi.
Atap aitqanda, bul otandyq kásiporyndarǵa osy tehnologiialardy óndiris tájiribesine engizýge múmkindik beretin qajetti synaq ótkizý ádisterimen qamtamasyz etý jáne sáikes normativtik negizdi (standarttardy) ázirleý arqyly júzege asady.
Taý-ken sektory indýstriia 4.0 tehnologiiasyna kóshýge daiyn ba?
Ilgeride aittyq, «Indýstriia 4.0» ónerkásiptik damýdyń jańa satysyna kóshýgesheteldik jetekshi institýttardyń mamandary kómektesetin bolady.
Bul týraly Investitsiialar jáne damý ministrligi habarlap otyr.
Kúni keshe osyǵan bailanysty Fraýngofer atyndaǵy qoldanbaly zertteýler institýty men Shvetsiianyń taý-ken klasteri mamandary jáne Nokia kompaniiasynyń sarapshylary Qazaqstan ónerkásibiniń Indýstriia 4.0 tehnologiiasyna ótý daiyndyǵy boiynsha taldaý júrgizdi.
Sharanyń shymyldyǵyn túrgen Investitsiialar jáne damý Birinshi vitse-ministri Alik Aidarbaevtyń aitýynsha, osy kúnge deiin Indýstriia 4.0-ge kóshýge daiyn óńdeý ónerkásibi men TMK kásiporyndarynyń 600-den astamy zerttelgen.
«Zertteý nátijeleri boiynsha otandyq ónerkásipti avtomattandyrý men tsifrlandyrý turǵysynan aitarlyqtai múmkindikter bar ekeni anyqtaldy. Óńdeý ónerkásibiniń shamamen 20 paiyzy Indýstriia 4.0 tehnologiialaryn engizýge qajetti tehnologiialyq, uiymdastyrýshylyq jáne kadrlyq bazaǵa ie.Taý-ken ónerkásibinde jaǵdai áldeqaida jaqsy. Onda bul kórsetkish shamamen 40paiyz», – dedi Alik Aidarbaev.
Bul degenimiz Qazaqstannyń taý-ken óndirý sektoryndaǵy kásiporyndardyń 40 paiyzy indýstriia 4.0 tehnologiiasyna kóshýge daiyn degen sóz.
Jańa tehnologiiaǵa kóshýge ne kedergi bolýy múmkin?
Osy shara barysynda Indýstriia 4.0 elementterin engizýge kedergi bolatyn fatorlar da anyqtalǵanyn aita ketken jón.
Buǵan tsifrlandyrýdyń ekonomikalyq artyqshylyqtaryn túsinbeý, tsifrlandyrýdaǵy avtomattandyrylǵan otandyq ázirlemelerdiń jáne quzyrettilikterdiń nashar damýy, bilikti kadrlardyń jetispeýshiligi, qarjylyq resýrstardyń shekteýliligi jáne infraqurylymdyq shekteýler jatady.
Aldaǵy ýaqytta Indýstriia 4.0 tehnologiiasyn engizýdi keńinen tanytý jáne biznestke septesý úshin kórsetilim alańyna ainalatyn tsifrly fabrikalar qurylmaqshy.
«Jyl sońyna deiin pilottyq jobany iske asyratyn kásiporyndar irikteledi. Mundaǵy irikteý kriteriilerine óndiristiń tehnikalyq jaǵdaiyna ǵana emes, kásiporynnyń ózi tsifrlyq tehnologiialardy odan ári engizýge jáne kásiptik daǵdylardy damytý daiyndyǵy, kadrlardyń biliktiligi de kiredi.
Árbir tańdalǵan kásiporyn úshin keshendi tehnikalyq aýdit ótkiziledi. Bul ár jaǵdaida tsifrlaý múmkindigin kórsetedi. Tiisinshe, tsifrlandyrý úshin tiisti jol kartalary ázirlenetin bolady», – dedi osy oraida Alik Aidarbaev.
Aita ketelik, atalǵan jobany júzege asyrý: otandyq tehnikalyq mamandardyń quzyrettiligin arttyrady jáne naqty jobalardy iske asyrý tájiribesine praktikalyq kedergilerdi anyqtaityn bolady.
