Túrkistan oblysy Tóle bi aýdanynyń Baldyberek aýylynda salynyp jatqan quny 3 mlrd teńge bolatyn shaǵyn gidroelektrostantsiia (GES) tóńireginde daý týyndady. Jobanyń júzege asyrylýyna bailanysty qoǵam belsendisi, jýrnalist Aidos Igilikov áleýmettik jelide beinejazba jariialap, investordyń ákimshilik jáne quqyqtyq kedergilerge tap bolǵanyn málimdedi, dep habarlaidy dalanews.kz.
Belsendiniń aitýynsha, joba búginde shamamen 90 paiyz aiaqtalǵan. GES paidalanýǵa berilgen jaǵdaida 20-ǵa jýyq jergilikti turǵyn turaqty jumyspen qamtylyp, óńirdegi elektr energiiasy tapshylyǵyn azaitýǵa úles qosady.
Onyń málimetinshe, bul joba Ulttyq tsifrlyq investitsiialyq platformaǵa engizilgen. Qurylysqa qajetti ruqsat qujattary 2022 jyldan bastap rásimdelip, birneshe jyldan beri investordyń qarjysyna júzege asyrylyp keledi.
Qubyrdy ótkizýge aýdan ákiminiń qaýlysy bar
Beinejazbada qurylys jumystary júrip jatqan aýmaqta birneshe adamnyń arasynda pikirtalas bolǵany kórinedi. Onda joba ókilderiniń biri gidroqubyrdy atalǵan aýmaq arqyly ótkizý zańdy negizde júzege asyrylyp jatqanyn aitty.
Onyń sózinshe, qubyrdy ótkizýge bailanysty aýdan ákiminiń arnaiy qaýlysy qabyldanǵan.
“Dál osy qubyrdy ótkizýge bailanysty aýdan ákiminiń arnaiy qaýlysy bar. Biz jergilikti atqarýshy organnyń normativtik-quqyqtyq aktisin oryndap jatyrmyz. Qoǵamdyq tártipti qamtamasyz etý úshin politsiiadan kómek surap otyrmyz”, – deidi ol.
Al qarsy tarap mundai áreketpen kelispeitinin aityp, jerdi májbúrlep paidalanýǵa qarsy ekenin jetkizdi.
“Zorlyqpen tartyp alý jaqsylyqqa aparmaidy. Soǵan alańdap otyrmyn”, – dedi turǵyndardyń biri.
Aýyl aqsaqaldary GES qurylysyn qoldaidy
Beinejazba avtorynyń aitýynsha, birneshe ai buryn qurylys aýmaǵynda beton qorshaýlar bolǵan. Keiin olar alynyp, ornyna gidroelektrostantsiianyń qubyrlaryn ornatýǵa arnalǵan arnaiy konteinerler qoiylǵan.
Aidos Igilikovtyń sózinshe, qazirgi ýaqytta gidroqubyrdy tartý jumystary júrgizilip jatqanymen, jaiylym jerdi paidalanýshylar qurylysqa kedergi keltirip otyr.
Sonymen qatar beinejazbada aýyl aqsaqaldarynyń pikirleri de keltirilgen. Olar jobany qoldaityndaryn aityp, elektr stantsiiasynyń iske qosylýy aýyl men memleket úshin tiimdi bolatynyn jetkizgen.
“Elektr stantsiiasy qajet. Ol elektr energiiasyn óndiredi, memleket biýdjetine qarjy túsiredi. Bul jobaǵa investorlar tartylǵan”, – deidi aýyl turǵyndarynyń biri.
Taǵy bir turǵyn jer máselesine qatysty barlyq aqparat ashyq jariialanýy keregin aitty.
“Jer kimnen alyndy, kimge berildi – sony ashyq aitsyn. Biz zań ústemdik etetin ádiletti memlekette ómir súrip jatyrmyz”, – dedi ol.
Investor qandai máselelerdi kóterdi?
Aidos Igilikov jariialaǵan málimetke sáikes, investor joba aiaqtalýǵa jaqyndaǵan saiyn túrli ákimshilik jáne quqyqtyq kedergiler kóbeigenin alǵa tartady.
Belsendiniń sózinshe, bul – Ulttyq tsifrlyq investitsiialyq platformada tirkelgen resmi investitsiialyq joba. Qajetti ruqsat qujattary 2022 jyldan beri rásimdelip, birneshe jyldan beri qurylys jumystary júrgizilip keledi.
Alaida investordyń aitýynsha, joba aiaqtalýǵa jaqyndaǵan saiyn túrli ákimshilik jáne quqyqtyq kedergiler kóbeigen.
“Sot zańsyz dep tanyǵan qorshaýdyń kesirinen qurylys birneshe aiǵa keshikti. Sonyń saldarynan jobanyń quny da artty. Keiin dál gidroqubyr ótetin aýmaqqa basqa qurylys júrgizýge kelisim berildi. Sonymen qatar ózen mańyndaǵy jerdiń zańdylyǵyna qatysty shaǵymdarymyz tolyq ári obektivti qaralmai otyr”, – dep málimdegen kompaniia ókilderi.
Investor mundai jaǵdailardyń jobaǵa eleýli qaýip tóndirip otyrǵanyn aitady.
“Bul áreketterdiń barlyǵy jobanyń júzege asýyna kedergi keltirip otyr. Eger másele sheshilmese, kásiporyn qarjylyq qiyndyqqa ushyraýy múmkin”, – deidi investor.
Qoǵam belsendisi óz jazbasynda Qazaqstanda investitsiia tartý memlekettik saiasattyń basym baǵyttarynyń biri ekenin atap ótti. Ol osy oraida Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń investorlardy qoldaý jónindegi sózin de keltirdi.
“Iri investorlarmen qatar orta jáne shaǵyn investorlarmen tyǵyz bailanysta jumys isteý kerek”, – degen Prezidenttiń sózin eske salǵan Aidos Igilikov mundai jobalarǵa kedergi keltirý eldegi investitsiialyq ahýalǵa keri áser etýi múmkin ekenin jetkizdi.
