Freedom Inside '26

ShQO. Táýelsizdik tabystary – balabaqshadan mektep tabaldyryǵyna deiin

ShQO. Táýelsizdik tabystary – balabaqshadan mektep tabaldyryǵyna deiin
Táýelsizdik jyldary eldiń bilim berý júiesi aýqymdy ózgerister oryn aldy. Balabaqshalardyń, shaǵyn ortalyqtardyń ashylýy sonyń aiqyn dáleli. Oqýshylar IT-tehnologiialardy, robototehnikany oqýǵa jáne óz elin álemdik deńgeidegi olimpiadalar men saiystarda kórsetýge múmkindik aldy. Shyǵys Qazaqstan oblysy bilim berý salasyndaǵy memlekettik baǵdarlamalardy iske asyrýda aldyńǵy orynda keledi, – dep habarlaidy Dalanews.kz.

90-shy jyldardyń birinshi jartysynda mektepke deiingi bilim berýdi ońtailandyrý aimaqtyń bilim berý salasy úshin eleýli synaq boldy. Balabaqshalar sany bir demde 896-dan 62-ge deiin qysqardy.

Túbegeili ózgerister «Balabaqshaǵa baramyz» jáne «Balapan» baǵdarlamalarynyń qabyldanýymen bastaldy. Atalmysh baǵdarlama boiynsha  3 jastan 6 jasqa deiingi balalardy mektepke deiingi tárbiemen júz paiyz qamtýǵa múmkindik berildi.

Shyǵys Qazaqstan oblystyq ákimdiktiń málimetinshe, 33 myń balaǵa arnalǵan 278 balabaqsha salyndy. Sonymen qatar, jeke menshik mektepke deiingi mekemeler de qatar damydy.

Búgingi tańda 70 536 balany qamtityn 795 balabaqsha balalardy mektep ómirine sapaly daiyndaý, áleýmettendirý jáne damytý qajettiligin tolyq qanaǵattandyrady.

Táýelsizdik jyldarynda jalpy orta bilim berý júiesinde ǵalamat ózgerister boldy. Óńirde 38 145 oryndyq 147 mektep salyndy. 2025 jylǵa deiin taǵy 33 mektep salý josparlanýda.

Tilderdi damytýdyń qabyldanǵan memlekettik baǵdarlamasy jáne halyqtyń qajettiligi óńirde memlekettik tilde oqytatyn mektepter jelisin damytýdy kózdeidi. Eger 90-shy jyldardyń basynda qazaq tilinde oqytatyn mektepter 28 paiyzdy qurasa, al qazirgi kórsetkish – 78 paiyz.


Memleket daryndy balalardy odan ary damytýǵa erekshe kóńil bólýde. ShQO-da jańa gimnaziialar, litseiler, daryndy balalarǵa arnalǵan mamandandyrylǵan mektepter, túrli pánderdi tereńdetip oqytatyn mektepter, Nazarbaev Ziiatkerlik mektepteri ashyldy.

Budan basqa, bilim berý mazmunyna «Informatika» páni engizildi. Joǵary oqý oryndary osy beiin boiynsha muǵalimderdi daiarlap, mektepter – kompiýterlik tehnikamen jáne internetpen jabdyqtala bastady.

«Tsifrlyq Qazaqstan» memlekettik baǵdarlamasyn iske asyrý aqparattyq tehnologiialardy damytýdyń jetistigi boldy. Búgingi tańda oblystyń orta bilim berý júiesi kompiýterlermen jabdyqtalǵan.

Internetke qoljetimdilik barlyq bilim berý mekemelerinde, sonyń ishinde aýyldyq jerlerde de bar. Ár mektepte IT-synyp ashylyp, onda álemdik standarttarǵa sáikes ár túrli baǵdarlamalaý jáne 3D-modeldeý tilderinde tsifrlyq ónimderdi jasaýdyń tereńdetilgen baǵdarlamalary engiziledi.

Shyǵys Qazaqstan oblysy úshtildi bilim berýdi engizýdiń pilottyq alańyna ainaldy. Baǵdarlama aiasynda birneshe pánderdi orys, aǵylshyn jáne qazaq tilderinde oqytatyn mektepter jelisi damytyldy.

Pedagogterdiń quzyrettiligin arttyrýǵa erekshe nazar aýdaryldy. Úsh jyl ishinde biliktilikti arttyrý kýrstarynan 3 700 tildik pán muǵalimderi ótti.

Oblys aýmaǵynda jalpy oqýshylardyń 90 paiyzyn (173 myń) qamtityn 114 qosymsha bilim berý uiymy jumys isteidi. 6 669 sport sektsiiasynda balalardyń 56 paiyzy tegin sportpen shuǵyldanady.




Aita ketý kerek, erekshe bilim berý qajettilikteri bar balalarǵa bilim berý tásili túbegeili ózgerdi. Eger 90-shy jyldary oblys aýmaǵynda 27 arnaiy mektep-internat jumys istese, inkliýzivti bilim berýdi damytý jónindegi memlekettik saiasattyń arqasynda olardyń sany eki esege qysqardy. Múmkindigi shekteýli balalar qarapaiym mektepterde sapaly bilim alýǵa qol jetkizdi.

Búgingi kúni oblystyń barlyq 644 mektebinde inkliýzivti bilim berý úshin jaǵdai jasalǵan. 16 psihologiialyq-pedagogikalyq túzetý jáne 75 inkliýziiany qoldaý kabinetteri ashyldy.