Freedom Inside '26

Sharshaisyz, biraq uiyqtai almaisyz ba? Negizgi 12 sebep

Sharshaisyz, biraq uiyqtai almaisyz ba? Negizgi 12 sebep
ru.freepik.com

Keide tańerteń sharshap oianasyz jáne kúni boiy ózińizdi álsiz sezinip, keshke tezirek tósekke jetsem dep armandaisyz. Biraq keshke uiyqtai almai qinalasyz. Onyń sebebi nede? Tolyǵyraq Dalanews.kz materialynda.

1. Sozylmaly kúizelis

Ár nárseni ýaiymdai berý, birden birneshe ispen ainalysý jáne qarbalas ómir júikeni qajytady. Júike júiesi sharshaǵandyqtan, kúndiz álsizdik sezinesiz. Al uiyqtaityn ýaqyt kelgende kúizelis kedergi keltiredi: mazasyz oilar toqtamaidy, dene bosańsymaidy. Sol sebepti uiyqtaý qiyn.

2. Jumys barlyq kúshińizdi alady

Jumys kúni boiy bar energiiańyzdy soryp alady. "Qatty sharshasam, túnde ońai uiyqtaimyn" degen qate pikir. Keshke mi tapsyrmalardy qoryta beredi: josparlaidy, ýaiymdaidy, taldaidy. Artyq júkteme uzaqqa sozylsa jáne demalys bolmasa, ol mazasyzdyqqa ákelýi múmkin.

3. Kúnde uiyqtaýǵa ártúrli ýaqytta jatasyz

Aǵza tártipti jaqsy kóredi. Eger bir kúni 22:00-de, basqa kúni 01:30-da jatsańyz — tsirkadty yrǵaq buzylady. Mi qashan «túngi rejimge» aýysý kerek ekenin túsinbei qalady. Sonyń nátijesinde, sozylmaly sharshaý paida bolady.

4. Keshke tym belsendisiz

Úi jinaý, aýyr jattyǵý, qyzý áńgime, emotsionaldy serial — bári júikeni qozdyrady. Al qozǵan júike júiesi túngi tynyǵýǵa kedergi keltiredi. Sondyqtan uiqy aldynda tynysh atmosfera jasaý mańyzdy.

5. Telefondy tósekke birge alyp jatasyz

Uiyqtar aldynda telefon qaraý — eń ziian ádetterdiń biri. Ekrannan bólinetin kók jaryq melatoninniń bólinýin tejeidi. Mi «áli tún bolmady» dep qabyldaidy. Nátijesinde, uzaqqa sozylǵan uiqysyzdyq jáne tańǵy sharshańqylyq paida bolady.

6. Ómirińizde qozǵalys az

Kúni boiy otyryp jumys isteseńiz, dene «durys» sharshamaidy. Fizikalyq júkteme kóńil-kúidi jaqsartady, kúizelisti azaitady jáne sapaly uiqyǵa kómektesedi. Tipti, 30 minýttyq serýenniń ózi aǵzaǵa oń áser etedi.

7. Uiqyny keiinge shegeresiz

Kópshilik adamnyń kúndiz ózi qalaǵan nárselerdi jasaýyna ýaqyty bolmaidy. Sol sebepti «ishki erkindik» sezimin alý úshin uiqyny ádeii keiinge shegeremiz — telefon ustaimyz, serial qaraimyz. Bul «uiqy prokrastinatsiiasy» dep atalady.

8. Gormondyq ózgerister

Gormondar — energiia, kóńil-kúi, tábet jáne uiqyny basqaratyn negizgi mehanizm. Qalqansha bez, búirek ústi bezderi nemese jynys gormondarynyń teńgerimsizdigi kúndizgi álsizdik pen túngi uiqysyzdyqqa ákelýi múmkin.

9. Sozylmaly aýrýlardy elemeý

Keide sharshaý men uiqysyzdyq — ómir saltynyń emes, densaýlyqtyń belgisi. Anemiia, qant diabeti, gipotireoz, uiqy apnoesy — bári energiia deńgeiine qatty áser etedi. Eger uzaq ýaqyt boiy ózińdi burynǵydai jaqsy sezinbeseńiz, tekserilgen jón.

10. Emotsionaldy kúizelis (vygoranie)

Eshteńege qýana almaý, motivatsiianyń joǵalýy, bárin kúshpen jasaý — emotsionaldy kúizelistiń basty belgileri. Ol kezde adam denesi emes, jany sharshaidy. Ishki qysym uiqyǵa da kedergi keltiredi.

11. Temir jetispeýshiligi

Temir — ottegini tinderge tasymaldaityn mańyzdy element. Onyń jetispeýi álsizdik, ashýshańdyq, bas ainalý jáne uiqynyń buzylýyna ákeledi. Ferritinge analiz tapsyryp, qajet bolsa temir qosymshalaryn qabyldaý jetkilikti bolýy múmkin.

12. Tamaqtaný rejimi durys emes

Tańǵy as ishpeý, kúni boiy tek jeńil-jelpi birdeńe jei salý, keshke táttige toiyp alý — bári gormondarǵa, júikege jáne uiqyǵa áser etedi. Qandaǵy qanttyń kúrt kóterilýi men tómendeýi sharshaýǵa jáne mazasyzdyqqa ákeledi.

Ne isteý kerek?

  • Uiqy rejimin retteý;

  • Gadjetterdi uiyqtardan 1 saǵat buryn óshirý;

  • Keshki tynysh ritýaldar;

  • Fizikalyq belsendilik;

  • Durys tamaqtaný;

  • Meditsinalyq tekseristen ótý;

  • Emotsionaldy kúidi qalpyna keltirý.

Eń bastysy — problemaǵa nemquraily qaramaý. Adam aǵzasy men jany uiqy arqyly qalpyna keledi, sondyqtan oǵan erekshe qamqorlyq qajet.