Eks-ministr Qýandyq Bishimbaevqa qatysty sot otyrysy aiasynda turmystyq zorlyq-zombylyq taqyryby ýshyǵyp tur. Jýyrda tiisti zań qabyldandy. Bul zań halyq arasynda "Saltanat zańy" degen ataýǵa ie boldy. Iaǵni zańda áielder men balalardyń qaýipsizdigin qamtamasyz etý kózdelgen.
Zańnyń maqsaty - áielderdiń quqyǵy men balalardyń qaýipsizdigin qorǵaýdy kúsheitý, olardyń qaýipsizdigin buzǵany úshin ákimshilik jáne qylmystyq jaýapkershilikti qatańdatý, otbasyndaǵy zorlyq-zombylyqtyń aldyn alý. Jaýapty organ ókilderi zańnyń mańyzyn túsindirip berdi, - dep habarlaidy Dalanews.kz.
Endi otbasynda kúsh kórsetkish "myqtylardy" eki jylǵa deiin bas bostandyǵynan aiyrý, soqqyǵa jyqqany úshin iri kólemde aiyppul sekildi jazalar kútip tur.
"Osy zańdy daiyndaý úshin sońǵy bir jarym jyl ishinde ishki ister ministrligi birneshe halyqaralyq forým ótkizdi. Barlyq jerde qoǵam turmystyq zorlyq-zombylyqqa jaýapkershilikti kúsheitý qajettigin aitty. Osydan keiin depýtattar uryp-soǵý men densaýlyqqa qasaqana jeńil ziian keltirýdi qylmystyq jaýapkershilikke tartý týraly bastama kóterdi.
Osylaisha, Qylmystyq kodekstiń 108-babynyń 1-bóligine ("Densaýlyqqa qasaqana jeńil ziian keltirý") engizilgen ózgeristerge sáikes, sanktsiia 200 AEK (2024 jyly 738 400 teńge) mólsherinde aiyppul salýdy nemese 200 saǵatqa deiin qoǵamdyq jumystarǵa tartý nemese 50 táýlikke deiin qamaýǵa alý jazasyn kózdeidi", - dedi Zýlhaiyrov.
Sondai-aq, 108-baptyń 2-bóligine sáikes qyzmettik áreketti júzege asyrýǵa bailanysty, asa qatygezdikpen eki jáne odan da kóp adamǵa qatysty jasalǵan dál sol is-áreketter, sol siiaqty kinálige kórineý táýeldi (materialdyq, otbasylyq qatynastarda) adamdar tobynda kámeletke tolmaǵandarǵa qatysty buzaqylyq nietpen jasalǵan áreketke 1000 AEK-ke deiin (3 mln 692 myń teńge), 1000 AEK-ke deiin túzeý jumystary, 600 saǵatqa deiin qoǵamdyq jumystar, eki jylǵa deiin bas bostandyǵynan aiyrý nemese shekteý jazasy qarastyrylady.
"Kúieýi áieliniń kózin kógertse jáne sarapshy muny densaýlyqqa keltirilgen ziian dep tanysa, onda burynǵydai 15 táýlikke emes, eki jylǵa deiin bas bostandyǵynan airylady. Eger densaýlyqqa mundai ziiandy jubaiy emes, aitalyq, birge turatyn adam nemese jábirlenýshiniń jai tanysy keltirse, onda ol 200 AEK-ke deiin aiyppul tóleidi nemese 50 táýlikke deiin qamaýǵa alynady", - dep jazylǵan málimette.
Dene jaraqatyn keltirgen, biraq densaýlyǵyna jeńil ziian keltirilmegen (iaǵni dene jaraqaty bolmaǵan kezde) jaǵdaida uryp-soǵý nemese ózge de zorlyq-zombylyq áreketterin jasaǵany úshin 80 AEK-ke deiin (295 360 teńge) aiyppul, 80 AEK-ke túzetý jumystary, 80 saǵatqa deiin qoǵamdyq jumystar ne 25 táýlikke deiin qamaýǵa alý kózdeledi. Birneshe ret uryp-soǵý nemese densaýlyǵyna jeńil ziian keltirý úshin tiisinshe 30-50 táýlik qamaýǵa alý nemese eki jylǵa deiin bas bostandyǵynan aiyrý jazasy taǵaiyndalady.
"Sonymen birge, zańda agressordy basqa turǵyn úii bolǵan jaǵdaida ǵana úiinen shyǵarýǵa bolatyny týraly ereje alynyp tastaldy. Endi erekshe jaǵdailarda, sottyń sheshimi boiynsha, agressordy turatyn jeri bolmasa da, úiden shyǵarýǵa bolady. Ol beiimdelý ortalyǵynda (úisizder ornalastyrylǵan jerde) tura alady, biraq óz esebinen", - dep jazylǵan málimette.
2017 jyly soqqy jáne densaýlyqqa jeńil ziian keltirý babyn ákimshilik kodekske qaitarý uiǵarylǵan.
"Osydan keiin statistika kóterile bastady. Biraq odan ári taldaý úsh negizgi máseleni kórsetti. Osylaisha, agressor men jábirlenýshi birneshe ret tatýlasa aldy. Sottardyń sheshimimen tártip buzýshylar negizinen bir táýlikke ǵana qamaýǵa alyndy. Eń bastysy, jábirlenýshiler aryz jazýdan bas tartty. Osyǵan bailanysty 2023 jyldyń 1 shildesinen bastap tatýlasý rásimi qataityldy - endi tatýlasý tek sotta bir ret jasalýy múmkin.
Ákimshilik qamaýǵa alýdyń naqty merzimderi engizildi: otbasylyq janjal úshin 5 táýlik, uryp-soqqany úshin 10 jáne densaýlyqqa jeńil ziian keltirgeni úshin 15 táýlik. Úshinshiden, biz deklarativtilikten turmystyq quqyq buzýshylyqtardy tirkeýdiń anyqtaý sipatyna kóshtik. Buryn qońyraýlardyń 60 paiyzy jaýapsyz qalsa, qazir 95 paiyzynda kináliler jaýapqa tartylady", - dedi quqyq qorǵaý mamany.
