Qazaqstanda jolbarystardy tarihi mekenine qaitarý baǵdarlamasy jalǵasyp jatyr. 31 qazanda Ile-Balqash memlekettik tabiǵi rezervaty aýmaǵyna Amýr atty atalyq jolbarys jiberildi. Ol Qazaqstannyń jabaiy tabiǵatyna qaita jiberilgen ekinshi jolbarys boldy, dep habarlaidy dalanews.kz.
Qazaqstan aýmaǵynda jolbarystar tabiǵi jaǵdaida 70 jyldan astam ýaqyt boiy kezdespegen. Biyl 31 shildede Úmit esimdi urǵashy amýr jolbarysy tabiǵi ortaǵa jiberilgen bolatyn. Endi oǵan Amýr qosyldy.
Ekologiia jáne tabiǵi resýrstar ministrliginiń málimetinshe, Amýr Qazaqstanǵa jetkizilgennen keiin Ile-Balqash rezervaty aýmaǵyndaǵy arnaiy beiimdeý qorshaýynda mamandardyń baqylaýynda bolǵan.
Tabiǵi ortaǵa jiberilmes buryn jolbarys veterinarlyq tekserýden jáne minez-qulqyn baǵalaý synaqtarynan ótken. Mamandar onyń densaýlyǵyn, ań aýlaý daǵdylaryn, ózdiginen qorek tabý qabiletin jáne adamǵa reaktsiiasyn teksergen. Nátijesinde Amýrdyń jabaiy tabiǵatta ózdiginen tirshilik etýge daiyn ekeni anyqtalǵan.
Jolbarystyń qozǵalysy men jańa ortaǵa beiimdelýin baqylaý úshin oǵan spýtniktik qarǵybaý taǵylǵan. Buǵan deiin tabiǵi ortaǵa jiberilgen Úmit te rezervaty aýmaǵyn igerip, ózdiginen ań aýlap júr. Onyń qozǵalysy da spýtniktik qurylǵy arqyly baqylanady.
Qazaqstanǵa jetkizilgen eki jolbarys tóli ázirge mamandardyń baqylaýynda ósip jatyr. Olardy tabiǵi ortaǵa jiberý týraly sheshim qajetti jasqa jetip, tiisti synaqtardan ótkennen keiin qabyldanady.
Jolbarystardy qaitarý baǵdarlamasy
Ońtústik Balqash óńiri men Ile ózeniniń ańǵary tarihi turǵyda týran jolbarysynyń mekeni bolǵan. Alaida HH ǵasyrdyń ortasynda toǵaily ormandardyń azaiýy, jabaiy tuiaqty janýarlar sanynyń kemýi jáne brakonerlik saldarynan bul jyrtqysh Qazaqstan aýmaǵynan joiylyp ketken.
2018 jyly Ile-Balqash memlekettik tabiǵi rezervaty qurylyp, óńirdiń ekojúiesin qalpyna keltirý jumystary bastaldy. Atap aitqanda, toǵaily ormandardy saqtaý, jolbarystyń qorek bazasyn kóbeitý jáne tabiǵatty qorǵaý infraqurylymyn damytý sharalary qolǵa alyndy.
2026 jylǵy mamyrda Reseidiń Habarovsk ólkesinen Qazaqstanǵa eki eresek amýr jolbarysy men eki jolbarys tóli jetkizilgen. Baǵdarlama Qazaqstan men Reseidiń birlesken jumysy aiasynda, halyqaralyq tabiǵat qorǵaý uiymdarynyń qatysýymen júzege asyrylyp jatyr.
Joba aiasynda jergilikti turǵyndardyń qaýipsizdigine de erekshe kóńil bólinedi. Jolbarystardyń qozǵalysyn baqylaý, turǵyndarmen bailanys ornatý jáne yqtimal janjaldardyń aldyn alý úshin arnaiy top qurylǵan.
Baǵdarlamanyń túpki maqsaty – Ile ózeniniń atyraýy men Ońtústik Balqash óńirinde tabiǵi jaǵdaida ózdiginen kóbeiip, tirshilik ete alatyn turaqty jolbarys popýliatsiiasyn qalyptastyrý.
