Sońǵy bir jylda qazaqstandyq aýqatty azamattar banktik depozitterge balama izdeýge belsendi kiristi. Qarjy naryǵyndaǵy ózgeristerge bailanysty depozitten tys salynǵan qarajattyń úlesi 30 paiyzdan 40–45 paiyzǵa deiin artqan. Sarapshylardyń baǵalaýynsha, búginde 10–12 trln teńgege jýyq jeke kapital bank júiesinen tys ainalymda júr. Bul úrdistiń sebebin Qazaq Expert Club sarapshysy, qarjyger Saida Tileýlenova túsindirdi, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Onyń aitýynsha, 2025–2026 jyldary teńgedegi depozitterdiń ortasha mólsherlemesi 13–15 paiyz deńgeiinde bolǵanymen, infliatsiiany eskergende naqty tabys 4–6 paiyzdan aspaidy.
«Kóp adam depozitti tabys retinde kóredi. Biraq infliatsiiany alyp tastaǵanda, kiris aitarlyqtai azaiady. Sondyqtan investorlar aqshany ártaraptandyrýǵa kóshti», - deidi Saida Tileýlenova.
Sarapshynyń aitýynsha, búginde aýqatty qazaqstandyqtardyń investitsiialyq portfeli birneshe negizgi baǵytqa bólingen. Eń úlken úlesti obligatsiialar alyp otyr. Memlekettik jáne kvazimemlekettik obligatsiialardyń jyldyq tabystylyǵy 12–14 paiyz, al korporativtik obligatsiialarda bul kórsetkish 14–18 paiyzǵa deiin jetedi. Bul depozitke qaraǵanda tartymdyraq, al táýekel deńgeii shamalas.
Sonymen qatar aktsiialar men ETF-qorlarǵa degen qyzyǵýshylyq artyp keledi. Mundai investitsiialar valiýtada eseptegende 6–9 paiyz dividendtik tabys ákelýi múmkin, al aktsiia baǵasynyń ósýin qosqanda, jyldyq áleýetti kiris 10–12 paiyzǵa jetedi.
Jyljymaityn múlik te kapital qurylymynda mańyzdy oryn alyp otyr. Alaida kózqaras ózgergen. Qazir ol tez paida tabý quraly emes, kapitaldy saqtaýdyń tásili retinde qarastyrylady. Úlken qalalarda turǵyn úidi jalǵa berýden túsetin tabys orta eseppen 5–7 paiyz, al kommertsiialyq jyljymaityn múlikte 8–10 paiyz shamasynda. Baǵanyń ósý qarqyny burynǵydai joǵary emes.
Budan bólek, jeke bizneske, infraqurylymdyq jobalarǵa jáne startaptarǵa investitsiia salatyndar da bar. Mundai balamaly investitsiialar 15–40 paiyzǵa deiin tabys ákelýi múmkin, biraq táýekeli de joǵary. Sondyqtan bul baǵyt barlyq investorǵa birdei qolaily emes.
Saida Tileýlenovanyń aitýynsha, búgingi qazaqstandyq investordy sipattaityn basty belgi - aqylǵa qonymdy ártaraptandyrý.
«Qazir emotsiia az, esep kóp. Negizgi maqsat - kez kelgen jolmen paida tabý emes, kapitaldy uzaq merzimde saqtap, birtindep kóbeitý», - deidi qarjyger.
Sarapshynyń pikirinshe, bul úrdis Qazaqstanda investitsiialyq mádeniettiń jańa kezeńge ótkenin kórsetedi.
