Qazaqstan Respýblikasy Ishki ister ministrligi sottalǵan áielderge amnistiia qoldaný máselesin qarastyryp, bul bastamany qoldaitynyn málimdedi. Vedomstvonyń aitýynsha, 2 myńnan astam áieldiń bostandyqqa shyǵýy biýdjet qarajatyn aitarlyqtai únemdeýge kómektesedi, dep habarlaidy Dalanews.kz.
2 myńnan astam áiel bosatylýy múmkin
"QR Ishki ister ministrligi depýtattyq saýalǵa jaýap retinde sottalǵan áielderge amnistiia qoldaný týraly usynysty tujyrymdamalyq turǵyda qoldaidy. Eger raqymshylyq jasalsa, 2 myńnan astam sottalǵan áieldiń bosatylýy memleketke kúnine 5,8 mln teńgege deiin únem ákeledi (bir sottalǵanǵa ketetin kúndelikti shyǵyn – 2,9 myń teńge, jyldyq eseppen – 2,1 mlrd teńge)", – delingen Ishki ister ministri Eraly Sadenovtiń depýtat Qaraqat Ábdenniń saýalyna bergen resmi jaýabynda.
IIM derekterine sáikes, qazirgi tańda Qazaqstanda 6 399 áiel qylmystyq jaza merzimin ótep jatyr. Onyń 2 692-si túrmede otyrsa, 3 707-si probatsiialyq baqylaýda.
Eger amnistiia qabyldansa:
- Jeńil jáne ortasha aýyrlyqtaǵy qylmys jasaǵan 1 220 áieltolyq bosatylýy múmkin.
- Zorlyq-zombylyqpen bailanysty emes qylmys úshin sottalǵan 2 002 áieldiń1 766-sy alǵash ret zań buzǵan, al 150-i jeńil jáne ortasha qylmys jasaǵan.
- Aýyr jáne asa aýyr qylmys jasaǵan 5 055 áieldiń jaza merzimi qysqarýy yqtimal.
Áleýmettik osal toptarǵa erekshe nazar aýdarylady
IIM sottalǵan áielderdiń áleýmettik jaǵdaiyn eskerýdi de usyndy. Olardyń arasynda:
- 29 áiel– múgedektigi bar;
- 243 áiel– 60 jastan asqan;
- 13 áiel– júkti;
- 58 áieldiń– kámeletke tolmaǵan balalary bar;
- 226 áiel– kópbalaly ana.
Ministr Sadenov 3 910 sottalǵan áieldiń ótelmegen qaryzy baryn atap ótip, olardyń bas bostandyǵynan aiyrý jazasyn jeńil jaza túrine aýystyrý múmkindigin qarastyrý qajettigin jetkizdi.
Quqyq qorǵaý balansy saqtalýy tiis
IIM Konstitýtsiiaǵa sáikes, zań aldynda barlyq azamattyń teń ekenin jáne amnistiiany qoldaný kezinde jábirlenýshilerdiń quqyǵy da eskerilýi keregin basa aitty. Sonymen qatar vedomstvo mundai raqymshylyqtyń belgili bir táýekelderge alyp kelýi múmkin ekenin eskertip, onyń ishinde jábirlenýshilerdiń qarsylyǵy men amnistiiaǵa ilikkenderdiń qaita qylmysqa barý qaýpin atap ótti.
"Eshkim jynysyna bailanysty qandai da bir kemsitýshilikke ushyramaýy tiis. Áleýmettik osal topqa jatatyn sottalǵan erlerdiń sany 920 adamdy quraidy. Olardyń qatarynda I jáne II toptaǵy múgedekter, UOS ardagerlerine teńestirilgen azamattar, múmkindigi shekteýli balalardy tárbielep otyrǵan ákeler, zeinetkerler jáne tolyq emes otbasylardyń músheleri bar", – dep túiindedi ministr.
Bul usynys qoǵamda qyzý talqylanyp, áleýmettik ádilettilik pen adamgershilik qaǵidattaryn saqtaýǵa baǵyttalǵan mańyzdy qadam bolmaq. Eger amnistiia qabyldansa, kóptegen áielder jańa ómir bastaýǵa múmkindik alatyny sózsiz.