Qazaqstanda kiik sanyn retteý sharalary 2026 jyly qaita bastalýy múmkin. Bul másele sońǵy ýaqytta janýarlardyń jappai qyrylýy týraly málimetterdiń kóbeiýi aiasynda qaita kóterilip otyr., dep habarlaidy dalanews.kz.
Jol boiynan júzge jýyq kiik óleksesi tabylǵan
«Avalon» tarihi-geografiialyq qoǵamynyń músheleri 21 maýsym kúni Qaraǵandy oblysyndaǵy Sonaly, Alakól, Toparkól jáne Amantaý baǵytynda ekspeditsiiaǵa shyqqan. Olardyń aitýynsha, Toparkól men Amantaý aýyldarynyń arasyndaǵy 40 shaqyrymǵa jetpeitin jol boiynan júzge jýyq kiiktiń óleksesi tabylǵan. Ekspeditsiia músheleri buǵan deiin kiikterdiń jappai qyrylýy týraly tek estip kelgenderin, al bul joly ony óz kózderimen kórgenderin aitty.
Kiik sany nege ózgermeidi?
Buǵan deiin Ekologiia ministrligi Qazaqstandaǵy kiik sany shamamen 5 million basqa jetkenin habarlaǵan bolatyn. Osyǵan bailanysty 2026 jyly janýarlar sanyn retteý máselesi qaita qaralýy múmkin ekeni aityldy.
Alaida basylymnyń málimetinshe, dál osy kórsetkish 2025 jyldyń mamyr aiynda da jariialanǵan. Sol kezde ekologiia vitse-ministri Nurken Shárbiev kiik sany 5 million basqa jetedi dep boljam jasaǵan. Sodan beri bir jyldan astam ýaqyt ótse de, resmi derekterdegi kórsetkish ózgermegen.
Jappai qyrylý men brakonerlik qaida esepke alynady?
Avtorlar kiik sanyna áser etetin tabiǵi faktorlar týraly suraq kóteredi. Atap aitqanda, brakonerlik, túrli aýrýlar jáne janýarlardyń jappai qyrylýy popýliatsiiaǵa áser etýi tiis ekenin alǵa tartady. Óńirlerden belgisiz aýrýdyń kiikter arasynda áli de taralyp jatqany týraly málimetter túsip jatqanyn da atap ótedi.
Sondai-aq jol boiynda jáne dalada óli kiikterdi jii kezdestiretin mamandar men turǵyndardyń kýálikteri de nazar aýdarýǵa turarlyq degen pikir aitylady.
Biyl 26 myń kiik ólgen
Ekologiia ministrliginiń deregine sáikes, tóldeý maýsymyna deiin elde shamamen 4 million kiik bolǵan. Sol kezeńde 26 myńǵa jýyq janýardyń qyrylǵany tirkelgen. Vedomstvo muny maýsymdyq jáne tabiǵi qubylys dep túsindiredi.
Alaida maqala avtorlary kiik sany týraly resmi kórsetkishterdiń ózgermeýi suraq týǵyzatynyn aitady. Olardyń pikirinshe, eger ólim-jitim, aýrýlar men brakonerlik faktileri eskerilse, popýliatsiia sanynyń ózgerissiz qalýy kúmán týdyrady.
Kiikterdi retteý máselesi qaita kún tártibine shyǵýy múmkin
Buǵan deiin kiikter egistik alqaptaryna ziian keltirip jatyr degen ýáj jii aitylatyn. Alaida biyl Batys Qazaqstan oblysynda fermerlerdiń negizgi máselesi kiik emes, mal arasyndaǵy indet bolyp otyrǵany atap ótiledi.
Sonymen qatar kiik múiizderin eksporttaýǵa qatysty halyqaralyq ruqsattar máselesi de talqylanyp jatyr. Osyǵan bailanysty kiik sanyn retteý bastamasynyń sebepteri men qajettiligine qatysty suraqtar qaitadan qoǵamdyq talqylaýdyń ózegine ainalýy múmkin.
