Qazaqstan Halyq partiiasy elimizde AES salýdy qoldap, bul týrasynda ózderiniń kózqarasyn bildirdi. Olar AES salý boiynsha referendým ótkizý mańyzdy ekonomikalyq ǵana emes, sonymen qatar aýqymdy saiasi qadam bolyp ta sanalatynyn alǵa tartty, – dep habarlaidy Dalanews.kz.
Jýyq arada bizdiń aldymyzda memleket úshin ómirlik mańyzy bar másele – Qazaqstanda alǵashqy atom energetikalyq stantsiiasyn (AES) salý boiynsha sheshim qabyldaý mindeti tur. Biz – Qazaqstan Halyq partiiasy, sizderdi elimizdiń bolashaǵyna, onyń damýy men ál-aýqatyna tikelei yqpal etetin bul sheshimdi aqylǵa qonymdy túrde ári jan-jaqty saralai otyryp qabyldaýǵa shaqyramyz.
Búginde elimizde JEO-daǵy apattar jiilep, jylý stantsiialary jabdyqtarynyń ábden tozyǵy jetken, oǵan qosa birneshe óńirdiń elektr energiiasy tapshylyǵynan zardap shegip otyrǵany bárimizge málim. Bizdiń kontinenttik klimatymyz kún jáne jel qondyrǵylary arqyly qajetti energiiany óndirýge qolaisyz. Sáikesinshe, Respýblika elektr qýatyn kórshiles elderden satyp alýǵa, iaǵni, importtaýǵa májbúr bolyp otyr.
Bizge mura bolyp qalǵan elimizdiń energetikalyq resýrsy qazirgi tańda fizikalyq turǵydan sarqylyp keledi. Osy rette mynadai mańyzdy suraqtar týyndaidy: Biz óskeleń urpaqqa neni mura etip qaldyramyz? Eskirgen qazandyq qondyrǵylaryn ba? Kúl úiindileri men lastanǵan aýany ma? Álde, kórshiles elderdiń aldyndaǵy elektr energiiasynyń ótelmegen qaryzdaryn ba?
Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev óte mańyzdy ári utymdy sheshim qabyldai otyryp, AES salý máselesin jalpyulttyq referendýmǵa shyǵarýdy usyndy. Endi halqymyz óz taǵdyry men bolashaǵy úshin ózi tańdaý jasaýy tiis. Biz qandai el bolamyz? Elektr energiiasy úshin kórshisine táýeldi el bolamyz ba? Álde ózin-ózi qamtamasyz etý maqsatynda zamanaýi tehnologiialardy tiimdi qoldanatyn, energetikalyq turǵyda táýelsiz memleketke ainalamyz ba?
AES salý boiynsha Referendým ótkizý mańyzdy ekonomikalyq ǵana emes, sonymen qatar aýqymdy saiasi qadam bolyp ta sanalady. Jańa Qazaqstannyń qaǵidattary men «halyq únine qulaq asatyn memleket» strategiiasy bilik pen halyqty biriktirýge baǵyttalǵan. Demek, atalǵan másele boiynsha sońǵy sheshimdi birge qabyldaimyz.
Al Qazaqstan Halyq partiiasy osyndai aýqymdy sharaǵa óz úlesin qosyp, qazaqstandyqtardyń el bolashaǵy úshin utymdy ári ońtaily tańdaý jasaýyna baǵyttalǵan qajetti uiymdastyrýshylyq, aqparattyq jáne túsindirý jumystaryn júrgizýge daiyn.
AES qurylysy Qazaqstandy halyqaralyq deńgeige shyǵarady. Byltyr Atom energiiasy jónindegi halyqaralyq agenttiktiń (AEHA) sarapshylar missiiasy men QR Úkimeti arasynda 2023-2028 jyldarǵa arnalǵan eldik negizdemelik baǵdarlamaǵa (Country Programme framework) qol qoiyldy. Qazaqstannyń óziniń alǵashqy atom elektr stantsiiasyn salýdy josparlap otyrǵan el retindegi mártebesin eskere otyryp, joba MAGATE jáne atom elektr stantsiialaryn paidalanatyn uiymdardyń Dúniejúzilik qaýymdastyǵy (AES DQ) tarapynan qatań halyqaralyq baqylaýda bolady.
Aldaǵy ýaqytta Qazaqstan atom energetikasy boiynsha óz mamandarynyń mektebin qurýy tiis. Bul jolda bizge Batys Eýropa, Qytai, Resei, Frantsiia, Ońtústik Koreia jáne Japoniia elderiniń tabysty tájiribesi negiz bola alady. Al Qazaqstanda ýran shikizatynyń ózindik qory jáne ony otynǵa qaita óńdeý tehnologiiasynyń bar ekenin eskersek, beibit atomnyń bizdiń elimizde bolashaǵy zor.
Aldymen, bizdiń qoǵam radiofobiiadan arylýy kerek! Tutas bir óńir turǵyndary qatty zardap shekken Semei poligonynyń qasiretin eshkim joqqa shyǵarmaidy. Alaida, áskeri qarý-jaraq eksperimentteri men dáleldengen tehnologiialardy beibit maqsatta paidalanýdyń arasyndaǵy aiyrmashylyq jer men kóktei! Chernobyl jáne Fýkýsima atom elektr stantsiialarynyń taǵdyryn meńzep, AES-ti qaýipti dep taný da orynsyz. Qazir álemde 200-ge jýyq atom stantsiiasy jumys isteidi, onyń quramyna 400-den astam energoblok kiredi. Jarty ǵasyrǵa jýyq ýaqyt buryn qurylǵan eki stantsiiada úlken apat bolǵany ras. Biraq oǵan negizinen eskirgen tehnologiia men adami faktor sebep boldy. Al biz áli de qorqamyz!
Búginde álemniń ártúrli elinde elýden astam atom energobloktar salynýda. Eger shynymen de qolaisyz ári qaýipti bolsa, olardy eshkim salmas edi. Qazaqstandyqtar osy faktige de mán berýi tiis!
Sońǵy sheshim kúzde, ulttyq referendýmda qabyldanady. Sheshimdi biz bárimiz, tutas Qazaqstan halqy qabyldaidy. Oǵan jáne onyń aldaǵy saldaryna biz jáne bizdiń balalarymyz jaýapty bolamyz. Osy rette halqymyz óziniń eń asyl qasietterin – patriotizm, azamattyq sana, ratsionalizm jáne obektivtilik tanytýy tiis.
Ótken shaqty oilap, qorqynyshpen ómir súrýdi doǵarýymyz kerek! Saiasi infantilizmnen arylatyn ýaqyty keldi! Biz keleshek urpaqqa energetikalyq egemendik pen táýelsizdikke kepildik berip, olardy jylýmen jáne jaryqpen qamtamasyz ete otyryp, laiyqty mura qaldyrýǵa tiispiz! AES Qazaqstanǵa qajet!
Qazaqstan Halyq partiiasy
