Freedom Inside '26

Qarashyǵanaq isi: Qazaqstan 4 mlrd dollar óndirip alýy múmkin

Qarashyǵanaq isi: Qazaqstan 4 mlrd dollar óndirip alýy múmkin
Foto: Dalanews

Qarashyǵanaq ken ornyn igerip otyrǵan iri munai-gaz operatorlary, onyń ishinde Eni men Shell basqaratyn konsortsiým halyqaralyq arbitrajda jeńilip, Qazaqstan úkimetine 4 mlrd AQSh dollaryna deiin ótemaqy tóleýge mindettelýi múmkin. Bul týraly Bloomberg derekkózi málimdedi, dep habarlaidy Dalanews.kz.

Agenttik málimetinshe, arbitraj protsesi jabyq rejimde ótkendikten, aty-jónin jariialamaýdy suraǵan derekkózder sot sheshimi konsortsiýmdy Qazaqstan paidasyna jaýapty dep tanyǵanyn rastaǵan. Alaida ótemaqynyń naqty kólemi ázirge belgilenbegen. Sondai-aq Qarashyǵanaq jobasynyń seriktesteri bul sheshimge shaǵym túsirýi múmkin ekeni aityldy.

Arbitraj sheshimi Qazaqstan úshin ishinara jeńis sanalady. Óitkeni resmi Astana bastapqyda operatorlardan 6 mlrd dollardan astam qarajat óndirýdi talap etken. Derekkózderdiń aitýynsha, tribýnal Qazaqstan úkimetiniń ýájderin negizdi dep tanyp, kompaniialardyń ónimdi bólý týraly kelisim (ÓBK) aiasynda memleket esebinen bekitilmegen artyq shyǵyndar men ótelmeýge tiis ózge de shyǵystardy japqanyn moiyndaǵan.

Sonymen qatar Qazaqstannyń syrtqy zań keńesshileriniń baǵalaýynsha, arbitraj sheshimine sáikes Qarashyǵanaq jobasynyń seriktesteri – Chevron, Lukoil jáne QazMunaiGaz – 2–4 mlrd dollar aralyǵyndaǵy qarajatty qaitarýǵa tiis. Bul qarjy ónimdi bólý týraly kelisimdegi munaidy úlestirý formýlasyna ózgeris engizý arqyly ótelmek.

Derekkózderdiń málimdeýinshe, arbitraj munai kompaniialarynyń talap qoiý merzimi ótip ketken degen ýájben isti ishinara toqtatý týraly ótinishin qanaǵattandyrmaǵan. Tribýnal otyrystary London qalasynda ótip, is Stokgolm arbitraj erejeleri negizinde qaralǵan.