Qazaqstanda qańǵybas janýarlar máselesine qatysty daý qaita kúsheidi, bul joly Májilis depýtaty áleýmettik jelidegi jazbasymen qoǵam nazaryn aýdartty, dep habarlaidy dalanews.kz.
Qańǵybas janýarlar taqyryby sońǵy jyldary eldegi eń ótkir áleýmettik máselelerdiń birine ainaldy. Osy máseleni kóterip júrgen Májilis depýtaty Edil Jańbyrshin Facebook paraqshasynda emotsiialyq jazba jariialap, qoǵamdaǵy jaǵdaiǵa qatysty óz kózqarasyn ashyq bildirdi.
«Eki aiaqty “itter” aiyra almaǵan joldastyqty, tórt aiaqty itter kelip aiyrady eken», – dep jazdy depýtat.
Bul jazba áleýmettik jelide keńinen tarap, túrli pikirtalas týdyrdy. Pikir bildirýshilerdiń bir bóligi qańǵybas itterdiń kóbeiip, qaýip tóndirip otyrǵanyn aitsa, endi biri janýarlarǵa qarsy qatal sharalarǵa qarsylyq bildirdi.
Jalpy, Qazaqstanda qańǵybas janýarlar máselesi 2021 jyly qabyldanǵan «Janýarlarǵa jaýapkershilikpen qaraý týraly» zańnan keiin erekshe ózektene tústi. Zań janýarlardy jappai joiýǵa tyiym salyp, olardy qorǵaýǵa baǵyttalǵan bolatyn. Alaida keiingi jyldary eldiń túrli óńirlerinde qańǵybas itterdiń kóbeiýi men adamdarǵa shabýyl jasaý jaǵdailary jiilep, qoǵamda narazylyq kúsheidi.
Osyǵan bailanysty zańǵa ózgerister engizý bastamasy kóterildi. Májiliste qaralǵan túzetýler janýarlardy esepke alý, mindetti chipteý, sondai-aq olardyń sanyn retteý tártibin kúsheitýdi kózdedi. Sonymen qatar, belgili bir merzim ishinde iesi tabylmaǵan janýarlarǵa evtanaziia qoldaný máselesi usynylǵan edi.
«Bul kezdeisoq emes. Biz búgin tek zań normalaryn ǵana emes, janýarlar sanyn retteý máselesin de qarastyryp otyrǵan joqpyz. Biz adamgershilik, jaýapkershilik jáne qandai qoǵam qalyptastyryp jatqanymyz týraly aityp otyrmyz», – dedi senator Arman Óteǵulov.
Depýtattar qańǵybas janýarlar sanynyń kóbeiýine basty sebep – ieleriniń jaýapsyzdyǵy ekenin atap ótti.
«Joǵalǵan, tastalǵan, baqylaýsyz kóbeigen úi janýarlary kóshelerdi toltyryp jatyr. Naqty baqylaý men jaýapkershilik bolmaiynsha, bul másele qaita-qaita qaitalana beredi», – dedi Óteǵulov.
Sonymen qatar qoǵamda eń úlken daý evtanaziia máselesine qatysty týyndady.
«Qoǵamnyń erekshe nazarynda eń sezimtal másele – janýarlardy evtanaziialaý. Alaida atap ótkim keledi, evtanaziia – bul shekti shara, janýarlar sanyn retteý tásili emes», – dedi parlamentarii.
Qoǵamdyq qysym men pikirtalastar nátijesinde Senat zań jobasyn tolyq qoldamai, ony Májiliske keri qaitardy. Senatorlar birqatar normalardy qaita qaraý qajet ekenin aitty. Atap aitqanda, «evtanaziia» termininen bas tartý jáne janýardyń mártebesin anyqtaýda chipten buryn iesiniń bar-joǵyn negizgi belgi retinde qarastyrý usynyldy.
Sondai-aq bilik janýarlardy tastap ketkeni úshin jaýapkershilikti kúsheitýdi usyndy. Jańa normalar boiynsha úi janýaryn kóshege tastaǵandarǵa aiyppul salý kózdelýde.
Osylaisha, qańǵybas janýarlar máselesi tek zańdyq deńgeide emes, qoǵamdaǵy kózqarastar qaqtyǵysyna ainaldy. Májilis depýtatynyń áleýmettik jelidegi jazbasy bul taqyryptyń qanshalyqty ózekti ári kúrdeli ekenin taǵy bir márte kórsetti.
