Quryltai depýtaty Aijan Aimaǵanova Qazaqstanda áielder men balalarǵa qatysty zorlyq-zombylyqtyń aldyn alý sharalaryn kúsheitýdi usyndy. Ol Ishki ister ministri Erjan Sádenovke depýtattyq saýal joldap, adam ómirine qaýip tóngen jaǵdaida politsiianyń jedel áreket etýin qamtamasyz etetin jańa tsifrlyq júie engizý máselesin kóterdi.
"Ádilet" partiiasy fraktsiiasynyń múshesi, burynǵy prokýror Aijan Aimaǵanova 21 qazanda Quryltai otyrysynda turmystyq zorlyq-zombylyq máselesine toqtaldy.
Depýtattyń aitýynsha, sońǵy jyldary áielder men balalardy qorǵaý baǵytynda zańnamalyq ózgerister qabyldanyp, quqyq buzýshylarǵa qoldanylatyn jaýapkershilik kúsheitilgen. Alaida bul sharalarǵa qaramastan, adam ólimimen aiaqtalatyn oqiǵalar áli de tirkelip jatyr.
"Sońǵy jyldary elimizde áielder men balalardy zorlyq-zombylyqtan qorǵaý baǵytynda mańyzdy sharalar qabyldandy. Jaýapkershilik kúsheitildi, aldyn alý tetikteri keńeitildi. Alaida qaiǵyly jaǵdailar áli de jalǵasýda", – dedi depýtat.
Aimaǵanova eki qaiǵyly oqiǵany mysalǵa keltirdi
Depýtat óz sózinde sońǵy ailarda qoǵam nazaryn aýdarǵan eki oqiǵany atap ótti. Onyń málimetinshe, 13 shildede Abai oblysynda 20 jastaǵy Dilnaz Jumaǵulova kóptegen pyshaq jaraqatynan qaza tapqan.
Al 23 qyrkúiekte Astanada eki balanyń anasy Jazira Adaýova burynǵy kúieýiniń qolynan qaza bolǵanyn aitty. Aijan Aimaǵanova osy oqiǵalarǵa bailanysty qoldanystaǵy qorǵaý sharalarynyń tiimdiligine qatysty másele kóterdi.
"Osy oraida qoldanystaǵy qorǵaý tetikteri zorlyq-zombylyq bolǵannan keiin ǵana áreket etpei, qaýipti aldyn ala anyqtap, onyń jolyn kesýge qanshalyqty múmkindik beredi degen mańyzdy suraq týyndaidy", – dedi ol.
Depýtattyń pikirinshe, basty nazar qaiǵyly jaǵdai oryn alǵannan keiin shara qoldanýǵa emes, qaýiptiń alǵashqy belgilerin der kezinde anyqtaýǵa aýdarylýy kerek.
Qazaqstanda "Elektrondyq qorǵanys aimaǵyn" iske qosý usynyldy
Aijan Aimaǵanova Ishki ister ministrligine turmystyq zorlyq-zombylyqtyń aldyn alýǵa baǵyttalǵan «Elektrondyq qorǵanys aimaǵy» atty pilottyq jobany ázirleýdi usyndy.
Onyń aitýynsha, mundai júieni engizý úshin mindetti túrde jańa ári qymbat aqparattyq infraqurylym qurý qajet emes. Qazaqstanda profilaktikalyq esepke alý men elektrondyq baqylaýdyń qoldanystaǵy tetikteri bar. Depýtat osy múmkindikterdi bir júiege keltirip, qaýipke jedel áreket etýge paidalaný qajet dep esepteidi. Bul baǵytta ol úsh naqty usynys jasady:
- "Elektrondyq qorǵanys aimaǵy" jobasyn synaqtan ótkizý. Ishki ister ministrligi bastamany aldymen elimizdiń jekelegen óńirlerinde pilottyq rejimde iske qosýy qajet.
- Politsiia áreketiniń biryńǵai algoritmin bekitý. Qaýip týraly signal túsken kezde quqyq qorǵaý qyzmetkerleriniń qandai sharalardy jáne qandai tártippen qabyldaityny naqty belgilenýi tiis.
- Barlyq signaldy tsifrlyq tirkeý. Qaýip týraly ár habarlama men oǵan bailanysty qabyldanǵan sheshimder elektrondyq júiege avtomatty túrde engizilýi kerek.
Mundai tásil árbir habarlamaǵa kim jaýap bergenin, qyzmetkerdiń qashan áreket etkenin jáne qandai shara qoldanǵanyn anyqtaýǵa múmkindik beredi.
"Jańa ári qymbat júie qurýdyń qajeti joq"
Depýtat sheteldik tájiribege de nazar aýdardy. Onyń sózinshe, zorlyq-zombylyq qaýpin elektrondyq baqylaý arqyly anyqtaýǵa baǵyttalǵan tetikter Frantsiiada qoldanylady.
Aimaǵanova Qazaqstanda da osyndai múmkindikterdi paidalanýǵa quqyqtyq jáne tehnologiialyq negiz bar ekenin jetkizdi.
"Bul úshin jańa ári qymbat aqparattyq júie qurýdyń qajeti joq. Qazaqstanda profilaktikalyq esepke alý men elektrondyq baqylaýdyń qajetti tetikteri qazirdiń ózinde bar", – dedi depýtat.
