Qazaqstanda tsifrlyq tólemderdiń úlesi aitarlyqtai artty. 2026 jyldyń alǵashqy jartysynda tólem kartalary men bankterdiń tsifrlyq servisteri arqyly 7,1 mlrd qolma-qol aqshasyz operatsiia jasalǵan. Bul eldegi barlyq operatsiianyń 98 paiyzyna teń. Al mundai tólemderdiń jalpy somasy 92,1 trln teńgege jetip, búkil tólem kóleminiń 88 paiyzyn qurady, dep habarlaidy dalanews.kz.
Ulttyq banktiń dereginshe, sońǵy bes jylda qolma-qol aqshasyz operatsiialardyń sany 2,2 ese kóbeigen. 2021 jyly olardyń sany 6,3 mlrd bolsa, 2025 jyly 14 mlrd-qa jetti. Osy kezeńde tólem kólemi de 73,1 trln teńgeden 188,5 trln teńgege deiin ósip, 2,6 ese artqan.
Soǵan qaramastan, qolma-qol aqshaǵa degen suranys tómendegen joq. Keiingi bes jylda ainalymdaǵy qolma-qol aqshanyń kólemi jyl saiyn orta eseppen 10 paiyzǵa ósip otyrǵan. Ulttyq bank qaǵaz aqshanyń qarjy júiesindegi mańyzy áli de joǵary ekenin atap ótti. Ásirese tsifrlyq infraqurylym isten shyqqan nemese tótenshe jaǵdai bolǵan kezde qolma-qol aqsha balama tólem quraly retinde qajet. Sondyqtan onyń ainalymnan tolyq shyǵarylýy ázirge kútilmeidi.
Tsifrlyq tólemder kóbeigen saiyn internet-alaiaqtyq qaýpi de kúsheiip otyr. Kúmándi operatsiialardy anyqtap, buǵattaý úshin Ulttyq bank janynan Antifrod-ortalyq qurylǵan. Resmi málimet boiynsha, 2025 jyldyń basynan beri bankter 117 mlrd teńgeden astam qarajattyń alaiaqtarǵa aýdarylýyna tosqaýyl qoiǵan.
Antifrod-ortalyqta qazir 188 myńnan astam kúmándi oqiǵa tirkelgen. Onyń shamamen 161 myńy alaiaqtyq áreketterge, qalǵan 27 myńy ózge de zańsyz operatsiialarǵa qatysty. Bul jaǵdailardan 95 myńnan astam adam zardap shekken. Eń jii kezdesetin alaiaqtyq tásilderine jalǵan internet-dúkender, telefon qońyraýlary jáne ótirik investitsiialyq usynystar jatady.
Biyl shildede Antifrod-ortalyqqa kredittik biýrolar da qosyldy. Olar bir saǵat ishinde birneshe nesiege ótinim bergen azamattar týraly málimet joldaidy. Osy aqparat negizinde bankter qosymsha tekserý júrgizedi. Aldaǵy ýaqytta júiege kriptoprovaiderler men marketpleisterdi qosý josparlanyp otyr. Sondai-aq kúmándi operatsiialardy jasalmai turyp anyqtaityn jasandy intellekt quraldary engizilmek.
Ulttyq bank tsifrlyq teńgeni memlekettik qarjy júiesine de kezeń-kezeńimen engizip jatyr. Qazir ol nesie berý, sýbsidiialaý, memlekettik satyp alý jáne salyqty basqarý salalaryndaǵy pilottyq jobalarda qoldanylýda.
Tsifrlyq teńge arqyly Dostyq–Moiynty temirjoly, Taldyqorǵan–Úsharal gaz qubyry jáne turǵyn úi-kommýnaldyq sharýashylyq nysandaryn jańǵyrtý sekildi iri infraqurylymdyq jobalar qarjylandyrylyp jatyr. Osy maqsatta 340,4 mlrd teńgeden astam tsifrlyq teńge shyǵarylǵan.
Tsifrlyq QQS jobasynyń nátijesinde zańdy tulǵalarǵa qosylǵan qun salyǵyn qaitarý merzimi 55 kúnnen 15 kúnge deiin qysqardy. Degenmen tsifrlyq teńge qolma-qol aqshany nemese bank shotyndaǵy qarajatty tolyq almastyrmaidy. Azamattar aqshanyń qai túrin jáne qandai tólem tásilin qoldanatynyn ózderi tańdai alady.
