Freedom Inside '26

Oksford ýniversitetinde qazaq tili oqytyla bastady

Oksford ýniversitetinde qazaq tili oqytyla bastady

Ótken jyldyń basynda Oxford Birsöz Initiative atty bastama qazaq tilin oqytý men damytýǵa baǵyttalǵan arnaiy baǵdarlamany iske qosty.
Álemdegi eń bedeldi oqý oryndarynyń biri – Oksford ýniversitetiniń (University of Oxford) bazasynda ornalasqan bul akademiialyq ortalyq túrkitaný, sondai-aq óńir tilderi men mádenietin zertteý salasyna mamandanǵan.

Ortalyq Oksford, Ulybritaniiadaǵy ózge de oqý oryndary men halyqaralyq seriktester arasyndaǵy akademiialyq bailanysty nyǵaitýǵa belsendi túrde atsalysyp keledi. Oxford Birsöz Initiative Ahmet Baitursynuly institýtymen birlesken memorandým negizinde júzege asqan edi. Joba aiasynda qazaq tilin halyqaralyq akademiialyq ortada zertteý men damytý jumystary júrgizilip jatyr.

Sońǵy ýaqytta qazaq tiline degen qyzyǵýshylyq artqan. Bul sheteldik stýdentter, zertteýshiler men diaspora ókilderi arasynda qazaq tilin, ádebietin jáne Qazaqstannyń mádeni murasyn úirengisi keletinderdiń sanynyń kóbeiýinen baiqalady.

Buryn Oksford ýniversitetinde tek túrik tili oqytylǵan. Keiinirek ázerbaijan tili boiynsha baǵdarlama engizildi. Al búginde tolyqqandy qazaq tiline arnalǵan akademiialyq platforma qalyptastyrý jumystary qolǵa alynyp otyr. Bul qadam qazaq tili men mádenietiniń halyqaralyq joǵary bilim júiesindegi ornyn kúsheitýge zor múmkindik beredi.

Osy bastama aiasynda jobaǵa 2025 jyldyń kúzinde 3 aiǵa tanymal jýrnalist, mediamenedjer jáne qoǵam qairatkeri Láilá Sultanqyzy shaqyryldy. Sheteldik stýdenttermen túrli zertteýler ótkizip, qazaq tilináń aýqymdylyǵyn arttyryp, dárejesin kóterý maqsatynda arnaiy Speaking Club ashýdy da josparlap otyr.

Bul klýb stýdentterge qazaq tilinde erkin sóileýdi tájiribeden ótkizip qana qoimai, Qazaqstannyń zamanaýi mádenietimen jaqynyraq tanysýǵa múmkindik beredi.

«Qazaq tili – jai ǵana mádeni mura emes, ol – bizdiń bolmysymyz. Ol bizdiń dúnietanymymyzdy, oilaýymyzdy, etikamyzdy qalyptastyrady. Búginde osy tildi halyqaralyq akademiialyq ortada damytý múmkindigine ie bolý men úshin mansap emes, shynaiy missiia. Qazaq tilinde sóileý ǵana emes, ózgelerdiń de ony úirengisi keletindei jaǵdai jasaý mańyzdy. Bul – men úshin bolashaqqa senim men ótkenge qurmettiń belgisi», – deidi jýrnalist.

Láilá Sultanqyzy – Qazaqstandaǵy alǵashqy qazaqtildi jýrnalisterdiń biri. Ol qazaq tilin trendke ainalmai turyp-aq damytýǵa úles qosqan. Radio, teledidar jáne mádeni jobalar arqyly ulttyq tildi nasihattaýǵa qosqan eńbegi kásibi ortada da, qoǵam arasynda da joǵary baǵalanyp keledi. Onyń Oxford Birsöz Initiative jobasyna qatysýy – tek jeke úlesiniń moiyndalýy ǵana emes, sonymen qatar qazaq tiline degen halyqaralyq qyzyǵýshylyqtyń artqanyn bildiredi.