Kásipker, Ortalyq Aziia franchaizing qaýymdastyǵynyń tóraiymy Gúlbaný Maiǵarina Qyrǵyzstannan eńsesi túsip qaitqanyn aitady. Óitkeni olardyń jobalary syrt investorlarǵa túk qyzyq bolmaǵan. Sondyqtan ol 2026 jylǵa qatysty Qazaqstan, Qyrǵyzstan, Ózbekstan syndy úsh eldegi salyqtyq júktemeni salystyra otyryp, taldaý jasaidy. Sóitip dabyl qaǵady, dep habarlaidy Dalanews.kz.
"Qazaqstan, Qyrǵyzstan, Ózbekstan syndy úsh eldegi salyqtyq júktemeni salystyra otyryp, taldaý jasadym. Odan shyǵatyn qorytyndy mynandai:Qyrǵyzstan men Ózbekstan biznesti arzandatyp, investorǵa senimdilik berse, al Qazaqstanda janama salyqtardy arttyryp, ShOB úshin joǵary mólsherlemeler bektiledi. Mundaida kapitalister úshin tańdaý aiqyn. Biz investorlar úshin tiimsiz bolamyz!!!!!", dep jazady Facebook-tegi paraqshasynda kásipker.
Ony aiqyndai túsý úshin ol tsifrlardy da "sóiletken":
Qazaqstan (01.01.2026 bastap):
- QQS: 16% (12% bolǵan); tirkeý shegi — 10 000 AEK (~39,32 mln ₸).
- KTS: 20% (25% — bankter jáne oiyn biznesi; áleýmettik sala: 2026 jyly 5%, 2027 jyldan bastap 10%; AÓK — tiimdi 3%).
- JTS: progressiia 10% / 15%; bazalyq shegerim 30 AEK.
- Arnaiy salyq rejimi: ózin-ózi jumyspen qamtyǵandar: 0% JTS + áleýmettik jarnalar tabysynan 4% (aiyna 300 AEK deiin).
- Ońtailandyrylǵan salyq júiesi: ainalymnan 4% (limit jylyna 600 000 AEK deiin), jergilikti bilik bul mólsherdi 50%-ǵa deiin tómendete alady.
- Sán-saltanat salyǵy: múlik >450 mln teńge - 2% asqan jaǵdaida (kem degende 2 946 600 mln teńge).
Qyrǵyzstan (2025 jylǵy 4-5 tamyzdaǵy jarlyq):
- Raqymshylyq: 01.01.2022 jylǵa deiin salyq bereshekterin esepten shyǵarý; osy kezeńdegi tekserýlerge moratorii (birqatar erekshelikter) jariialaý.
- Múlik salyǵy (avto): joiylǵan.
- Aýyl sharýashylyǵy jer telimderine arnalǵan jer salyǵy: nóldik mólsherleme merzimi uzartyldy.
- Biryńǵai salyq:
- Saýda-sattyq - kiristen 0,5% (kiris shegi 50 mln somaǵa deiin kóterildi).
- Zergerlik buiymdardy óndirý / satý - 0,25%
- "Zańdastyrylǵan sýbektiler" úshin satý salyǵy - 4%.
- 0,1% jáne 1% syiaqy mólsherlemeleri joiyldy.
Ózbekstan (01.01.2026 jyldan bastap):
- JK jáne ózin-ózi jumyspen qamtýshylar 1 mlrd ainalym somasyna deiin - ainalymnan 1% salyq.
Nelikten Qazaqstan qazir investorlar úshin tiimsiz?
"Salyq paiyzy óte joǵary. Shaǵyn jáne orta biznesti masshtabtaý kezinde Qazaqstan 16% QQS-qa tez "túsedi" jáne ainalymnan 4% tóleidi, tipti, jeńildikke ilinip, 2% tólegenniń ózinde bul kórshilerden 2-4 ese qymbat. Bólshek saýda jáne tamaqtaný salasy básekelestik jaǵynan baǵa artyqshylyǵyn joǵaltady. 16% QQS B2C ortasynda baǵaǵa qysymdy kúsheitedi, aimaqtyq básekelestik jaǵdaiynda bul ainalym men marjaǵa tikelei soqqy bolyp tiedi. Kórshilerdegi raqymshylyqtar, moratoriiler jáne asa qarapaiym stavkalary aiasynda Qazaqstan fiskaldyq júktemesi joǵary jáne investorlardy "yntalandyrýdyń" az jiyntyǵyna ie iýrisdiktsiiaǵa uqsaidy. Kapitaldy kóp qajet etetin jobalarǵa qatysty alańdaýshylyq kúsheiýde. Tabysy 450 mln teńgeden joǵarylarǵa salynatyn "sán-saltanat" salyǵy - aktivterdiń bir bóligi úshin qosymsha turaqty tólem (joǵary synypty kommertsiialyq jyljymaityn múlik jáne t.b.), bolmaq. Sektorlyq preferentsiialar úlken kórinisti ózgertpeidi. Iá, áleýmettik sala/AÓK jeńildikter alady, biraq jappai ShOB — investitsiialyq aǵynnyń negizi — joǵary turaqty mólsherlemelerge urynady. Budan shyǵatyn qorytyndy: 2026 jylda Qazaqstan, Qyrǵyzstan, Ózbekstan úshtitiginde Qazaqstan ShOB jáne bólshek jobalar úshin básekege qabileti tómen iýrisdiktsiia bolyp tabylady. Sebebi, birinshiden, joǵary QQS (16%), "ainalym qunynyń" joǵarylyǵy (jeńildetilgenniń ózi - 4%), kórshilerdegi 0,5%/1% syndy túbegeili qarapaiym jáne arzan rejimderdiń bolmaýy, bizneske degen senimniń tómendigi (raqymshylyq/moratorii). Investor úshin bul taza rentabeldiliktiń tómendigin jáne ónimniń túpkilikti baǵasynyń aiqynsyzdyǵyn (retteýshilerdiń aralasýy) bildiredi. Kún keshe ǵana Qyrǵyzstannan keldim. Barlyq kezdesýlerden keiin taldaý jasap, ózim qatty tań qaldym. Bólise otyryńyzdar, múmkin bizdiń únimiz joǵary jaqqa jetip qalar", dep sózin túiindeidi Gúlbaný Maiǵarina.
Buǵan deiin saitymyzda "Aldynan jarylqasyn!". Ekonomist elimizde biznes genotsidi júrgeli jatqanyn eskertti" degen maqala jariialanǵan bolatyn. Sondai-aq bizden "Sarapshy jańa Salyq kodeksiniń úsh daýly tusyn atap ótti" degen materialdy da oqi otyryńyzdar.