QAZBILIM ulttyq lıseıleriniń jetekshisi Aıatjan Ahmetjanuly besinshi synyp oqýshylary arasynda boqtyq sózderdiń qoldanylýyna qatysty pikir bildirdi. Ol qyz balalardyń ádepsiz tildesýi qoǵamdaǵy jalpy mádenı quldyraýdyń kórinisi ekenin aıtty, dep habarlaıdy Dalanews.kz.

Aıta keteıik, Threads áleýmettik jelisinde besinshi synypta oqıtyn qyzdyń synyptasyna jazǵan haty tarap ketti. Hatty oqýshy qyz túrli bylapyt sózderdi jazǵan. 

Pedagogtyń aıtýynsha, oqýshylar arasyndaǵy boqtyq sóz burynnan bar másele bolǵanymen, sońǵy jyldary jaǵdaı ýshyǵyp ketken. Aıatjan Ahmetjanuly bul taqyrypty buryn da kótergenin eske saldy.

«5 synyptyń qyzdarynyń chattaǵy boqtyq sózi talqylanyp jatyr. 16 jyldan beri ustazdyq etip júrgen adam retinde boqtap sóıleý oqýshylar arasynda óte aýyr. Al qyz balalar arasynda tipten aýyr ekenin anyq. Ótken jyly osy týraly jazǵan postym edi!» – dedi ol.

Ustazdyń aıtýynsha, muǵalimdik jolyn bastaǵan kezde-aq balalardyń sóz mádenıeti alańdatqan.

«Eń alǵash mektepte muǵalim bolǵanda oqýshylardyń aýzy nege las dep oılaıtynmyn. Bul qazir tipten aýyrlap ketti. Qazir qyzdarǵa deıin, kishkentaı balalarǵa deıin boqtap sóıleıdi. Tipti jaǵańdy ustaısyń keıbirine…»

Ol oqýshylardyń muǵalimder baqylaýynan tys chattaryndaǵy tildik ahýal da asa aýyr ekenin atap ótti.

«Oqýshylardyń muǵalimsiz otyratyn chattaryna kire qalsań, ana jerdegi tildesý mádenıetinen adam shoshıdy. Biraz jyl osy máseleni kóp oılandym. Biraq, sıyr sý ishse, buzaý muz jalaıdy. Sebep, balada emes, sebep qoǵamda eken».

Aıatjan Ahmetjanuly balalardyń boqtap sóıleýiniń túp-tamyry eresekterdiń minez-qulqynda jatqanyn aıtady.

«Aýlada bala oınatyp, balalarmen tura qalsań, telefonda nemese ózara sóılesip turǵan adamdardyń aýzynan aq ıt kirip, kók ıt shyǵyp jatady. Qasynda balalar oınap júredi, áleýmettik orta dep oılanbaıdy da adamdar».

Onyń sózinshe, mundaı kórinister kóshede de, toıda da, tipti otbasylyq ortada da jıi baıqalady.

«Kóshede ketip bara jatsań, keı adamdardyń sózinen adam uıalady. Sózden qusyq tógilip, jyn shashyrap ketip bara jatqan adamdardy kóresiń. Bundaı kórinis keıde toılarda da, úıdiń kireberisinde de kórinip jatady. Tipti keı otbasynda dastarqan basynda boqtap sóılep, telefonda bireýdiń sheshesinen túsip, ákesinen jibere beretin úlkenderdi kóremiz».

Pedagog qazaq tilindegi eń qasıetti uǵymdardyń ózi boqtyqqa aınalyp bara jatqanyn aıtty.

«Qazaqtyń eń qadirli hám qasıetti sheshe degen sózin boqtyqqa aınaldyryp boldyq».

Ol kınoındýstrıa men áleýmettik jelilerdiń de til mádenıetine keri áser etip otyrǵanyn jasyrmady.

«Kınomyz tolǵan boqtyq, báıádep sózge toldy. Ekrannan boqtap sóılemese aýzynyń dámi kirmeıtin, etıkadan jurdaı essiz kınolardy emin erkin kórsetemiz. Bala shaǵamyzdan uıalatynymyz uıalamyz, uıalmaıtynymyz bári bir otyra beremiz!»

Áleýmettik jelidegi jaǵdaı tipti kúrdeli ekenin de atap ótti.

«Áleýmettik jeli she? Onda tipti ádep joq. Tık tok, ınsta, treds, Facebook bárinde qazir eń ótimdi ol – Reels. Al sol qys vıdeolar serıasynda ne joq? Ósekten tósekke deıingi, bas kıimnen ish kıimge deıingi, kósem sózden kóbik sózge deıingi bádiktiń bári bar. Al, bizde jelige jas shektemesi joq. Odan bári óz “tálimin” alyp jatyr…»

Onyń pikirinshe, balalar - qoǵamnyń aınasy ǵana.

«Al, balanyki ne? Sol úlkenderdiń kórinisi, jańǵyryǵy, úlesi! Olar úshin boqtap sóıleý sán! Óıtkeni úlkender úshin ol batyrlyq, sheshendik, nazar aýdartý, trend, kúshtilik!»

Aıatjan Ahmetjanuly bul máseleni búgingi tárbıedegi eń aýyr túıinderdiń biri dep atady.

«Bul óte aýyr! Qazir men ulttyq mektepte osy ul men qyzdyń ulttyq ıbasyn, ádebin qalaı qalpyna keltirem dep basymdy qasyp júrmin. Mektepte kúnde tárbıe beremiz, biraq, qoǵam las, esikten shyǵa bere búlinedi. Bul tárbıe máselesindegi eń aýyr túıinniń biri. Birge oılanaıyq».

Sóz sońynda ol jeke ustanymyn da atap ótti.

«Ózim ómirde qansha ashýlansam da boqtap sóılemeıtin adammyn. Jalǵyz boqtyq sózim bar – esek degen, keıde qoldansam da esekterden uıalam). Myna fotoda da uıat qysyp otyrǵan edi, biraq sebebi, ózim úshin emes, ózge úshin…»