"Endi bizdiń elden basqa memleketke qońyraý shalǵanda, sheteldikterdiń telefonynda Qazaqstan degen jazý shyǵady. Sondai-aq halyqaralyq deńgeidegi tsifrly servisterdi qoldanǵanda da, barlyq jerde Qazaqstan degen signal shyǵady" dep jaqsy aqjoltai jańalyqty elge jetkizgen edi.
Iá, kezinde KSRO taraǵanda, +7 halyqaralyq telefon kody eki elge birdei bekitilgen. Qazaqstanǵa ǵana tiesili halyqaralyq kodqa qol jetkizý úshin byltyrǵy jyldan beri telekommýnikatsiia salasyndaǵy kompaniialarmen birge jan-jaqty jumys júrgizip, kelissózderdiń nátijesinde bizdiń elge derbes +997 kody bekitildi.
Apta jańalyǵy bolǵan aqparatty qyzý talqylandy. Halyqty eleń etkizgen tyń jańalyqqa 2000 jyldardyń bas kezinde Kólik jáne kommýnikatsiia ministri bolǵan Serik Búrkitbaev óz oiyn bildirdi dep habarlaidy Dalanews.kz.
"Baǵdat Mýsin eshqandai amerika ashqan joq, qazirgi telefon kodyna meniń de tikelei qatysym bar" dep áńgimesin bastady.
"1999 jyly men bul máselemen jeke ainalysqan bolatynmyn jáne biz Qazaqstandy +7 aimaǵynda ustaý úshin kúresip, bizge +77 eki tańbaly telefon kodyn belgiledik. Álem boiynsha árbir telefon abonentiniń jeke sáikestendirýi kody bar. Telefon nómirleri munai men sý siiaqty resýrs. Jáne bul resýrs jańartylmaidy. Radiojiilik pen spýtniktik bailanys birdei shekteýge ie.
Kodtaǵy birinshi tsifr memlekettiń atyn emes, abonenttiń geografiialyq ornyn bildiredi. Mysaly Soltústik Amerikaǵa +1 nómiri berildi. Iaǵni, Kanada men AQSh turǵyndary osylai qoldanyp júr. Eýropaǵa +3 jáne +4 kody tiesili. Álemniń kóptegen elderi Kári qurylyqta ornalasqandyqtan eki tsifr berilgen.
Al +7 - Ortalyq Eýraziianyń geografiialyq kody, burynǵy KSRO. Odaqtyń barlyq respýblikalarynda bastapqyda +7 kody bolǵan, qazirgi ýaqytta tek eki el qaldy. Resei men Qazaqstan.
Keńes úkimeti saiasi kartadan bir jola kelmeske ketkennen keiin, basqa barlyq baýyrlas elder, basqa kodqa aýysty. Shyǵaryldy desem artyq aitpaǵanym bolar.
Al biz úshin kieli 7 sanynda saqtap qalýǵa men ózim kóp kúsh saldym. Kórshi memleketpen kelissóz júrgizip, reseilik seriktester bizge jeńildikter jasaýǵa kelisti, al biz Reseimen birge +7 sanyn saqtap qaldyq", – deidi ol.
Eks ministrdiń aitýynsha Qazaqstannan shetelge qońyraý shalǵanda «Resei» degen belgi paida bolsa, bul biliktiń beiqamdyǵyn bildiredi. Biraq bul kemshilikti túzetý qiyn sharýa emes. Tek tiisti organdar men kompaniialarǵa birneshe qosymsha qujattar men ótinishter jazý arqyly ońai túzetilýi múmkin.
Al birinshi jetiden keiin bizdiń elge de ekinshi - «jeke» jetilik berilgendikten, Qazaqstan Respýblikasy +77 jeke sáikestendirý kodyna ie bolǵan. Ekinshi jeti Búrkitbaevtyń zor eńbeginiń arqasynda múmkin bolǵan eken. Qos jetige qol jetkizý ońai bolmapty.
"Bizde esterińizde bolsa bastapqyda ekinshisi 3 sany boldy, iaǵni +73 kody. Bul aimaqqa Qazaqstanmen birge Ortalyq Aziia, sonymen qatar Sibirdiń bir bóligi kirdi. Aziia respýblikalary óz betinshe ketti.
Biz reseilikterge qarjy jaǵynan shyǵynǵa bolsa da 3 sanyn 7-ge aýystyrýǵa daiyn ekenimizdi aittyq. Biraq jumys biz oilaǵannan qiyn boldy. Sebebi qazirgi zamanǵy tsifrlyq múmkindikter áldeqaida az boldy jáne beldi uiymdarmen elshilikterge hat joldap, budan bylai Qazaqstannyń telefon kody +77 den bastalatynyn bárine habarladyq.
+77 kody ádeii tańdaldy, sebebi túrkiler men Qazaqtar úshin "7" sany úlken mánge ie.
Nanym, senimnen bólek, 7 sanyna qatysty úlken josparlarymyz boldy. Máselen men Astana úshin úsh jetiden turatyn telefon kodyn jasaýdy iske asyrǵym keldi. Osylaisha, elimizdiń astanasyna qońyraý shalý úshin +77 777, sodan keiin abonenttiń naqty telefon nómirin terý qajet bolatyn edi. Qyzmetimdi aýystyrǵannan keiin maqsatym arman kúiinde qaldy", – dep ókinishin jetkizdi.
Aita keteiik telefon nómirleri - bul kóbeitýge bolmaityn resýrs. Mysaly, qazir Qytaida telefon bazasyn ulǵaitý ótkir máselege ainaldy. Barlyǵy 15 tsifrmen shektelgen, oǵan terý kody kiredi.
Al telefon úsh sannan turǵan kezde qandai tosyn syi kútip tur degenge saýalǵa Serik Búrkitbaev bylai jaýap berdi.
"Kod sany úshten turǵanda abonenttik bazany on ese qysqartýǵa týra keledi. Eki tańbaly kodty ózgertý týraly sheshimniń artynda ne turǵanyn bilmeimin. Búginde uialy jáne spýtniktik halyqaralyq operatorlardyń kópshiligi qyrýar qarjy jumsasa da, kod alý múmkindigine qol jetkize almaýda. Biz 15 sannan eki emes, úsheýin alyp tastadyq. Erikti túrde.
Iá, búginde bizde abonenttik bazany ulǵaitýdyń shuǵyl qajettiligi týyndaǵan joq bolatyn. Osy sheshimimiz arqyly Resei budan bylai +7 nómirine jeke dara ie bolyp qaldy. Alaida qazir biz úsh tańbaly kodpen Qyrǵyzstan, Ózbekstanmen jáne taǵy basqa memlekettermen bir qatardamyz.
Ministr Baǵdat Mýsin halyqqa elimizdiń telefon kodyn ne sebepti ózgertip jatqanyn shynaiy túrde aitý qajet dep oilaimyn. Qazir saiasattan alys bolsam da, eldiń bolashaǵyn anyqtaityn úlken sheshimder onyń sońynda ne bolatynyn naqty túsindirýdi talap etedi », - dedi Serik Búrkitbaev.
Qalai degende 3 tańbaly kodtyń jeńisi men jeńilisi aldaǵy ýaqyttyń enshisinde.
https://www.youtube.com/watch?v=M0EVhmK5YPs
