Aqtaýdan ásker qataryna shaqyrylǵan 18 jastaǵy Erkebulan Dosymbet qazir Aqtóbedegi aýrýhanada em qabyldap jatyr. Sarbazdyń anasy Gúldana Ermanqyzy Dalanews.kz redaktsiiasyna bergen suhbatynda ulynyń áskeri bólimde qysym kórgenin málimdep, ony uryp-soqty degen úsh serjantty jaýapqa tartýdy talap etti. Qazirgi ýaqytta atalǵan derekke bailanysty tergeý amaldary júrgizilip jatyr.
Gúldana Ermanqyzy - Aqtaý qalasynyń turǵyny, tórt balanyń anasy. Erkebulan - eki qyzdan keiingi úshinshi perzenti ári uldarynyń úlkeni.
Onyń aitýynsha, 2007 jyly týǵan Erkebulan 2026 jylǵy 3 maýsymda kóktemgi shaqyrylymmen ásker qataryna alynǵan. Jas jigit Otan aldyndaǵy boryshyn óteýge eshkimniń májbúrleýinsiz, óz erkimen attanǵan.
“Balam áskerge ózi barǵysy keldi. “Basqa jigitter de baryp jatyr, men de Otanymdy qorǵaimyn” dep, meditsinalyq tekserýden óz erkimen ótti. Aqtóbege ketýine eki saǵat qalǵanda ǵana maǵan habarlady. Áskerge úlken yqylaspen attanǵan edi”, - deidi sarbazdyń anasy.
Anasynyń sózinshe, Erkebulan áskeri qyzmetshi bolýdy armandaǵan. Ol áskeri daiyndyq kezinde de jaqsy nátije kórsetip, komandirlerinen maqtaý estigen.
“Nurbol esimdi komandiri Erkebulannyń nysana kózdeýden birinshi oryn alǵanyn aityp, gramotasyn kórsetti. Ákesine “Balańyzdy jaqsy tárbielepsiz” dep maqtaǵan edi. Osyndai talapty balanyń ne úshin mundai jaǵdaiǵa tap bolǵanyn túsinbeimin”, – dedi ol.
Anasy ulynyń birneshe ret soqqyǵa jyǵylǵanyn málimdedi
Gúldana Ketebaevanyń aitýynsha, uly áskeri bólimdegi úsh serjanttyń ózin birneshe ret uryp-soqqanyn aitqan. Onyń sózinshe, mundai áreketter beinebaqylaý kameralary joq jerlerde bolǵan.
“Balamnan “Olar saǵan ne úshin tiisti, sen ne istediń?” dep suradym. Ol eshqandai tártip buzbaǵanyn aitty. “Kamera joq jerde kelip, teýip, uryp ketedi” deidi. Jigitterdi etpetinen jatqyzyp qoiyp, ústinen júgirip ótetinderin de aitty. Basyn kótergen adamdy tebedi eken”, – dedi anasy.
Onyń málimdeýinshe, Erkebulan shap tusynan soqqy alǵannan keiin ózdiginen kishi dáretke shyǵa almai qalǵan.
“Aldymen sol jaǵynan qolymen urǵan, keiin serjant tizesimen shap tusynan soqqy jasaǵan. Sodan keiin balam zár shyǵara almai qalǵan. Basqa sarbazdardyń shap tusynan soqqy alǵan-almaǵanyn bilmeimin. Al balalardy jatqyzyp, ústinen júgirip ótetin jaǵdaidyń bárine ortaq bolǵanyn aitty”, – deidi Gúldana Ermanqyzy.
Balamdy kórgende shoshyp kettim
Sarbazdyń anasy Aqtóbege kelgen kezde ulynyń jaǵdaiy aýyr bolǵanyn aitady. Onyń sózinshe, Erkebulan qatty júdep, kózi shúńireiip, katetermen jatqan.
“Balamdy alǵash kórgende shoshyp kettim. Shashy ósip ketken, ózi qatty azyp, kózi ishine kirip ketken. Ózdiginen dáretke shyǵa almai, katetermen jatty. Áskerge jigermen ketken balanyń kóńil kúii múlde ózgergen. Qazir “Anashym, meni alyp ketshi, áskeri qyzmetti jalǵastyrǵym kelmeidi” deidi”, – dedi ol.
Qazirgi ýaqytta Erkebulan aýrýhanada em qabyldap jatyr. Anasynyń aitýynsha, kateter alynyp, sarbaz ózdiginen júrip-tura bastaǵan. Alaida áli de aýyrsyný belgileri bar.
“Qudaiǵa shúkir, qazir óz aiaǵymen júr. Kateterdi alyp tastady, ózdiginen dáretke shyǵyp jatyr. Biraq soqqy alǵan jerleri áli aýyrady. Em-domyn jalǵastyryp jatyr. Ákesi ekeýmiz qasyndamyz”, – deidi anasy.
Sarbazdyń kórý qabileti nasharlaǵan
Gúldana Ermanqyzy ulynyń kórý qabiletine de alańdaitynyn jetkizdi. Onyń aitýynsha, Erkebulannyń bala kezinen astigmatizmi bolǵan jáne kórý kórsetkishi 4 shamasynda bolǵan.
Alaida keiingi tekserý kezinde sarbaz buryn qoldanǵan kórsetkishpen de anyq kóre almaǵan.
“Balam serjanttardyń basynan urǵanyn aitty. Ákesi ekeýmiz kózin teksertýge apardyq. Buryn –4 kórsetkishimen kóretin, al qazir sol linzamen de anyq kóre almady. Kórý qabileti tómendegen bolýy múmkin. Sondyqtan ony taǵy bir aqyly tekserýden ótkizýdi josparlap otyrmyz”, – dedi ol.
Anasy sondai-aq kórý qabileti nashar bolǵan ulynyń áskeri meditsinalyq tekserýden qalai ótkeni de suraq týdyratynyn aitty.
Bizden eshkim keshirim suraǵan joq
Sarbazdyń anasynyń aitýynsha, osy ýaqytqa deiin ulyn urdy degen serjanttar da, olardyń jaqyndary da otbasymen bailanysqa shyqpaǵan.
“Men de, balanyń ákesi de ulymdy urdy degen serjanttardy kórgen joqpyz. Bizden eshkim keshirim suramady. Áskeri bólim basshylyǵy tarapynan da bolǵan jaǵdaiǵa bailanysty keshirim aitylǵan joq”, – dedi Gúldana Ketebaeva.
Ol Batys óńirlik qolbasshylyǵy ókilderiniń birimen sóilesken kezde ózine dóreki jaýap berilgenin de málimdedi.
“Biz 5 maýsymda kelgende eshkim keshirim suramady. Kerisinshe, basshylyq ókilderiniń biri “Balańdy aýrýhanaǵa jibergenime raqmet ait” dedi. Taǵy biri balama qatysty ózderinde “kompromat baryn” aitty. Áskeri bólim basshylary maǵan aýyr sózder aitty”, – deidi ol.
Redaktsiia ázirge atalǵan málimdemelerge qatysty áskeri bólim men Batys óńirlik qolbasshylyǵynyń resmi túsiniktemesin alǵan joq.
Ata-anasy aýrýhana mańyndaǵy kólikte túnep júr
Gúldana Ketebaevanyń aitýynsha, áskeri bólim bastapqyda ata-anaǵa birneshe kúnge páter jaldap bergen. Alaida otbasy aryz túsirgennen keiin baspana keri alynǵan.
“Áskeri bólim bizge bir-eki kúnge páter jaldap bergen edi. Aryz jazylǵannan keiin ony qaitaryp aldy. Biz ol jerge bir ret qana baryp, jýynyp, birneshe saǵat demaldyq. Qazir ákesi ekeýmiz aýrýhananyń janynda, kólikte kúndiz-túni balamyzdy kútip júrmiz”, – dedi sarbazdyń anasy.
Úsh serjanttyń jaýapqa tartylýyn talap etti
Sarbazdyń ata-anasy quqyq qorǵaý organdaryna aryz túsirgen. Qazir tergeý amaldary júrip jatyr. Osyǵan bailanysty otbasy is materialdarynyń barlyq jai-japsaryn jariialai almaitynyn aitty.
“Tergeýshiler men prokýrorlar tergeý júrip jatqan kezde keibir málimetterdi aitýǵa bolmaitynyn eskertti. Sondyqtan istiń ishki derekterin jariialai almaimyz. Biraq aryz jazdyq jáne bul isti sotqa deiin jetkizemiz”, – dedi Gúldana Ermanqyzy.
Ol ulyn uryp-soqty degen úsh serjanttyń zań aldynda jaýap berýin jáne istiń ashyq qaralýyn talap etip otyr.
“Meniń talabym – balama azap kórsetti degen úsh serjant jaýapqa tartylsyn. Sot ashyq ári jariia ótýi kerek. Bolashaqta sarbazdarǵa kúsh kórsetkisi keletin adamdar mundai árekettiń sońy jaýapkershilikke ákeletinin bilsin. Balalarmen jumys isteitin áskeri qyzmetshilerdiń bilimi men biliktiligine de basa mán berilýi qajet”, – dedi sarbazdyń anasy.
Qazirgi ýaqytta Erkebulan Dosymbet Aqtóbedegi aýrýhanada em qabyldap jatyr. Oqiǵaǵa qatysty tergeý jalǵasýda. Sarbazdyń densaýlyǵyna keltirilgen zardaptyń sipaty men oqiǵanyń ózge de mán-jaiyna tergeý qorytyndysy boiynsha quqyqtyq baǵa berilýge tiis.