Қазақша Qazaqsha قازاقشا Русский
DALA INSIDE-qa ótý
Dala 360 Politica Vox Populi Dala Finance Shartarap Bile júrińiz! Referendým
Bilim Suhbat Zań men Tártip Aimaq Jumysshy jyly Aityldy – oryndaldy Bas taqyryp Saraptama Dál qazir Taza Qazaqstan AES: Referendým
DalaNews visual

J. Qýanyshálin: "Qosanov pen Kóshimge emes, Ábilázovke senelik!"

Dalanews
J. Qýanyshálin: "Qosanov pen Kóshimge emes, Ábilázovke senelik!"
Belgili saiasatker, ózin oppozitsiianyń beldi ókili sanaityn Jasaral Qýanyshálin áleýmettik jelidegi paraqshasynda Ámirjan Qosanov pen Dos Kóshimdi "jalǵan oppozitsiiashy, jalǵan ultshyl" dep, qatty synǵa alypty. Onyń pikirnshe, Qosanov - Ákejan Qajygeldinniń, Dos Kóshim - biliktiń "quiyrshyǵy". Mundai adamdarǵa senýge bolmaidy. Ózi bolsa, shetelde qashyp júrgen Muhtar Ábilázovty qoldaityn kórinedi. Sóziniń sońyn tek qana Ábliazovqa seneiik degen tujyrymmen aiaqtapty. Saiasatkerdiń pikirin oqyrmandar nazaryna usynyp otyrmyz.

13.07.2017 jyly «Azattyq» radiosynda «Qazaqstan oppozitsiiasy qandai kúide?» taqyryby boiynsha jalǵan oppozitsiiashy Ámirjan Qosanov pen jalǵan ultshyl Dos Kóshim «sarapshy» boldy. Men nege olardy jalǵandar qataryna qosyp otyrmyn? Munyń sebebin anyqtaý úshin bul ekeýine qysqasha minezdeme bere ketýge týra keledi.
Sonymen...
Ámirjan Qosanov – 90-shy jyldardan beri Ákejan Qajygeldinniń oń qoly. Al, Ákejan kim? Ol – Qazaqstannyń 1994-97 jj. premer-ministri. Bul qyzmetten ol nege ketti? Nazarbaev pen ekeýiniń arasyndaǵy taq talasy nátijesinde. Eger osynaý kelispeýshilik bolmaǵanda, ol da, Qosanov ta kúni búginge deiin biliktiń quramynda júre berer edi. Iaǵni, bulardyń amalsyzdan ótirik "oppozitsiiashy" bolyp shyǵa kelýiniń shyn sebebi – osy.
Qajygeldinniń jurtshylyq bile bermeitin jáne bir las syry - sol kezde ol "Dat" gazetinde (01.10.1998) "Vozvysit step, ne ýnijaia gory" atty úlken maqala jariialap, sonda bastan-aiaq Reseige jaǵynyp, al qazaqtardy jerge tyǵa ǵaibattap, tipti, KSRO qulaǵannan keiin orystardyń bir bóligi tarihi otanyna keri qaitqany úshin ultymyzdy.. kinálap, aýyzyna kelgenin ottaǵan bolatyn. Al, sol maqalanyń aiaǵynda "Perevel Amirjan Kosanov" dep kórsetildi. Bul - eshqashan qazaqsha jazbaǵan Qajygeldin óziniń álgi sasyq shatpaǵyn beine bir "qazaqsha jazǵandai", ony Qosanov "orysshaǵa aýdarǵandai" etip kórsetý arqyly Ákejandy "qazaqy" adam retinde qazaqtarǵa "ótkizý" amaly bolatyn.
Men Qajygeldinniń mundai jiirkenishti ult satqyndyǵyn áshkerelep, "Kajegeldin - zerkalo kazahskogo kollaboratsionizma ili oshibka rezidenta" atty qarsy maqala jazdym, ol "Aqtóbe" gazetinde 22.10.1998 jyly jaryq kórdi jáne ony birneshe gazet pen sait kóshirip basty. Ol maqalany oqyǵysy keletinder maǵan e-maildaryn berse, salyp jiberem.
Iaǵni, Qajygeldin de, Qosanov ta – jalǵan oppozitsiiashylar. Eger qajet bolsa, muny rastaityn basqa da faktilerdi keltire alam, alaida, áńgimeni sozyp almaý úshin (qazir «mnoga býkf» degen aýrý paida boldy ǵoi) ázirshe osymen shektelem jáne «Ámirjan Qosanov, Serik Medetbekov, Gúljan Erǵalievalar biliktiń tapsyrysymen QDT-DVK-ǵa qarsy «Alash» partiiasyn qurmaq» dep, Muhtar Ábilázovtiń beker aitpaǵandyǵyna senimdimin.
Dos Kóshimge kelsek, ol da solai. Men onymen 80-shy jyldardyń aiaǵynan 90-shy jyldardyń orta tusyna deiin ult máselesi, demokratiia problemalary boiynsha birlese jumys istedim, alaida, júre kele onyń bilikpen ym-jymy bir ekendigine kózim anyq jetken soń, at quiryǵyn úzistim. Al sońǵy jyldary bul myqyr Nazarbaevtyń "qaltasy" bolyp tabylatyn, sondyqtan shyn oppozitsiiashylar túgil, shyn ultshyldardy da mańaiyna jolatpaityn Samuryq-Qazynada qyzmet etip, sonyń maily quiryǵyn soryp otyrǵan myqyr. Olai bolǵan soń Kóshim, árine, bilikke qyzmet etýge mindetti, áitpese Qaraorda ony quiryǵynan bir-aq tebedi. Mine, sondyqtan da ol óziniń túrli gazetter, saittar men videolarda sóilegen sózderinde Ábilázovti ǵaibattap, oppozitsiiaǵa «halyq múddesin oilamaidy, tek bilikke umtylady" degen minezdeme berip, halyqty rejimmen shyn kúresýshilerge qarsy qoiý úshin baryn salyp júr. Jáne Nazarbaevtyń qytaishyl saiasatyna sáikes Qytaidy aýyzy kópire jarnamalap, kókke kótere maqtaýmen ainalysady.
Sondai-aq, Kóshim: «Men oppozitsiiashy emespin», - deidi. Al, meniń uǵymymda, qazaqqa qarsy bilikke oppozitsiia emes adamnyń... shyn ultshyl bolýy da múmkin emes!
Jurttyń kóbisi bul ekijúzdi, kólgir, beiimdelgish, saiasatta oiyn oinap júrgen qýlardyń shyn beinesin bilmeidi, sondyqtan bizdiń , ókinishke orai, negizinen saiasi saýattan jurdai zamandastarymyz olardyń ásireqyzyl ádemi sózderine op-ońai aldanyp qalady. Muny, máselen, «Azattyqtyń» atalmysh videosyna berilgen kommentariilerden de baiqaý qyiyn emes.
Budan shyǵatyn qorytyndy: biliktiń halyqty-aldap-sýlaý úshin paidalanyp otyrǵan jymysqy jansyzdary – Qosanovqa da, Kóshimge de senýge bolmaidy, buǵan kerisinshe, halqymyzdyń múddeleri úshin shyn kúresýshi QDT-DVK qozǵalysyna jáne onyń basshysy – Muhtar Ábilázovke sengen durys...
dos kóshim Ámirjan Qosanov Ákejan Qajygeldin Jasaral Qýanyshálin Madina Sádýaqasova

Oqi otyryńyz