Freedom Inside '26

Dikii Armanǵa qatysty ashy shyndyq belgili boldy

Dikii Armanǵa qatysty ashy shyndyq belgili boldy

Áleýmettik jelide “Dikii Arman” laqap atymen tanymal qylmys áleminiń serkesi — Arman Jumageldievti aqtaý naýqany bastaldy. Bireýler ony halyq qorǵaýshysy retinde kórsetse, endi biri taǵdyrdyń qurbany dep sipattaidy. Alaida tergeý men sot materialdary bul tujyrymdardy joqqa shyǵaratyn múldem basqa derekterdi alǵa tartady, dep habarlaidy Dalanews.kz.

Arman Jumageldievke aýyr qylmystar boiynsha aiyp taǵyldy. Bul — adamdardy urlaý, uryp-soǵý, jappai tártipsizdikterge qatysý jáne qylmystyq top qurý. FBRK málimetinshe, onymen birge taǵy 43 adam qamaýda otyr. Olardyń arasynda Almaty máslihatynyń burynǵy depýtaty Qairat Qudaibergen de bar.

“Qazaqstan” qonaqúiiniń beinebaqylaý kameralary Qańtar oqiǵasy kezinde Jumageldievtiń shynaiy bet-beinesin ashyq kórsetti. Bas prokýratýranyń málimetinshe, ol Ulttyq qaýipsizdik komitetiniń kýratorynyń basshylyǵymen áreket etken. Tergeý derekteri boiynsha, 2022 jyldyń 6 qańtarynda onyń toby Almatyda 24 beibit turǵyndy urlap áketken. Jábirlenýshilerdi qonaqúilerdiń avtoturaqtarynda uryp-soǵyp, azaptap ustaǵan. Tipti bir adam azaptaýdan keiin kóz jumǵan”, — deidi derekkóz.

Aita keteiik, Arman Jumageldievke qatysty sot protsesi 2023 jyldyń qyrkúieginde bastalǵan edi. Osydan keiin onyń advokattary sot otyrystaryn ýshyqtyryp, ahýaldy qiyndatqany baiqaldy. Jábirlenýshiler men kýágerler ózderine tóngen qaýipke bailanysty sottyń jabyq rejimde ótýin talap etti. Sot úkimi 2024 jyldyń qańtar aiynyń basynda jariialanýy múmkin.

“Aqparat keńistiginde Dikii Armannyń sot otyrystaryndaǵy emotsiialyq kadrlar arqyly bedelin aqtap alýǵa tyrysatyn áreketter jiilep ketti. Alaida onyń qylmystyq ótkeni kerisinshe jaittardy rastaidy: 2010 jyly onyń basshylyǵymen ETs 166/25 koloniiasynda bolǵan qatygez búlikte eki adam qaitys bolyp, 80-nen astamy jaraqat alǵan”, — dep qosty derekkóz.

Sonymen qatar olar Arman Jumageldiev syndy qylmys áleminiń serkelerin aqtaýǵa tyrysý qoǵam úshin qaýipti ekenin atap ótti.

“Qoǵam túrli emotsiialyq manipýliatsiialardyń qurany bolmai, tek faktiler men resmi derekterge súienýi kerek. Ádil sot tóreligi ǵana azamattardyń turaqtylyǵy men qaýipsizdigin qamtamasyz ete alatyny sózsiz”, — dedi olar.

Eske salaiyq, buǵan deiin tanymal bloger Janna Ilicheva Jumageldiev týraly kútpegen jazba jariialaǵan edi.

Facebook-ta Arman Jumageldievtiń haty jariialanǵan qyzyqty maqala shyqqan eken.

"Jalpy, men ol týraly alǵash ret pandemiia kezinde bildim, ol sol kezde Qazaqstan turǵyndaryna qajetti dári-dármekterdi tegin berýge daiyn ekenin málimdegen edi. Keiin ol óziniń sálemdemelerin alǵan turǵyndardyń, sonyń ishinde dárigerlerdiń alǵys aitqan videolaryn jariialady. Ózderińiz bilesizder, sol kezde betperde, dári-dármek, antiseptik pen ókpeni jasandy tynys aldyrý apparattary jetispedi.

Degenmen, men ony alǵash ret ol «Irbis pen Qasqyr» Instagram-chellendjin bastaǵan kezde bildim. Ony kóptegen ánshiler, sportshylar, KVN oiynshylary, qazaq ázilkeshteri jáne tipti daǵystandyq jaýynger Habib Nýrmagomedov qoldady. Sol kezde bul chellendj de biraz pikirtalas týdyrǵan edi. Arman onyń mánin bylai túsindirdi: «Barys siiaqty batyl ári sur qasqyrlardai uiymshyl bolaiyq degim keledi. Biz birge bolaiyq, bir-birimizdi qoldaiyq». Árine, keiinnen Qańtar oqiǵalary boldy. Sol kezde Arman Almatydaǵy mitingide janyp jatqan ákimshilik ǵimarattyń fonynda sóilep, narazylyq bildirýshilerdi toqtaýǵa shaqyrǵan bolatyn. Almaty turǵyndary bul sumdyqty eshqashan umytpaidy. Qala taǵdyr tálkegine tastalǵandai boldy. Kúshtik qurylymdardy kútip sharshaǵan halyq ózderi eriktiler jasaqtaryn quryp, maroderlerden biznesin, úilerin qorǵaýǵa májbúr boldy. Maroderler bul jaǵdaidy paidalanyp, arsyzdyqpen qalany tonady, osylaisha narazylyq bildirýshilerdiń bedelin túsirdi", dep jazdy bloger.

Ilicheva alǵashynda beibit bastalǵan miting maroderlerdiń kesirinen haosqa ainalǵanyn aitady.

"Novaia gazeta" Arman Jumageldievtiń hatyn jariialady, onda ol Qańtar oqiǵalarynyń kýágeri jáne qatysýshysy retinde óz kózqarasyn bildirgen. Posttyń birinshi pikirinde maqalanyń siltemesi bar, ózderińiz oqyp kórińizder. Onyń aitýynsha, Qazaqstanǵa kelýine sol kúshtik qurylymdar kepildik berip, «jasyl dáliz» uiymdastyrǵan. Olardyń kómeginsiz onyń elge kelýi múmkin bolmas edi.

Arman hatynda elge óz sharýalarymen kelgenin aitady. Alaida, qańtardaǵy oqiǵalar oryn alǵanda, sol kúshtik qurylymdar odan nysandardy qorǵaýǵa jáne tártip ornatýǵa kómektesýin suraǵan, sebebi ózderi bul mindetti atqara almady. Muny bárimiz kórdik. Sondyqtan «Ritts Karlton», «Esentai Mall», «Esentai Towers» basshylyǵy kúzetshileri oryndaryn tastap ketkendikten, al politsiia men ákimdik ókilderi iz-tússiz joǵalyp ketkendikten, Armanǵa kómekke júgingeni tańǵalarlyq jaǵdai emes. Armannyń aitýynsha, onyń jigitteri Almaty ákimdiginiń ótinishi boiynsha alty aýrýhanany qorǵaǵan. Ol kezde barlyq foto jáne videomaterialdar men dárigerlerdiń aiǵaqtary bar siiaqty. Aitpaqshy, №12 aýrýhana dárigerleri sotta onyń sózin rastady. Sol kezde barlyq almatylyqtar internetsiz qaldy, mobildi bailanys ta turaqsyz boldy. Keide bir-birimizben sóilesýge múmkindik bolǵanda, kópshiligi №12 aýrýhanadaǵy jaǵdai týraly aitqan edi" deidi bloger.

Keiin Arman Jumageldievti jappai tártipsizdikterdi uiymdastyrdy degen aiyppen qamaýǵa aldy.

"Árine, Armandy perishte dep aitý qiyn, biraq bul aiyptaý óte oǵash kórinedi. Qazir kináni Almatydaǵy jaǵdaidy jiberip alǵandarǵa emes, barlyǵyn Armanǵa artyp jatqandai áser qaldyrady. Sotty ashyq túrde ótkizý nemese Bishimbaevtyń isi sekildi onlain transliatsiia uiymdastyrsa, jaqsy bolar edi. Sol buldyr da qorqynyshty qańtar jaily shyndyqty bilgimiz keledi", dep qorytyndylady Janna Ilicheva. 

Aita keteiik, buǵan deiin Dikii Armannyń uiymdasqan qylmystyq tobynan qorlyq kórgen qazaqstandyq azamattyń oqiǵasyn jazǵan edik

Bul týraly ol "Júie" YouTube-arnasynabergen suhbatynda aitty. Jeke qaýipsizdigin saqtaý maqsatynda qupiia áńgimelesken jigit oqiǵa 2 jyl buryn bastalǵanyn aitady.

"Dosym ekeýimiz kólik satyp, tirlik istep júrdik. Bir kúni qylmystyq toptyń bir múshesi kelip, satylmai turǵan  úiin bizge satqysy keldi. Biraq ol kezde bizde aqsha bolmady. Bizde 2-3 kólik boldy, alaida ol kólik retinde almaitynyn, tek qolma-qol aqsha berýimizdi talap etti", - deidi qupiia azamat. 

Ol qoqan-loqy kórsetken jigittiń atyn da aitty. Osylaisha "Dikii Armannyń" adamy - Arman Sartaev úiin 42 million teńgege satyp alýdy talap etken. Alaida olar mundai aqsha joq ekenin aitqanda "kólikterińdi satyp, úidiń aqshasyn keiin beresińder" degen. 

"Biz "joq" dep te úlgermei qaldyq. Aqshany daiyndaýǵa bizge bes ai ýaqyt berip, úidi bizdiń atymyzǵa aýdaryp tastady. Ol ai saiyn 1-2 millionnan alyp júrdi. Osylaisha 7 millionǵa deiin alyp júrip, qalǵan 35 milliondy keiin beresińder dedi. Biraq 2,5 aidan keiin kelip, "aqsha kerek bolyp jatyr, qalǵan aqshany taýyp berińder" dep talap qoidy. Dosymnyń anasyna baryp, jaǵdaidy túsindirdik, ol bizdi túsinip, 35 million teńgeni berdi. Arman Sartaevty shaqyryp, aqshasyn berip, qolhat aldyryp aldyq. Ol Dikii Armannyń adamy bolǵandyqtan qoryqtyq. 

Arada bir apta ótip, Dikii Armannyń adamy qaitadan habarlasty. Men ol kezde Almatyǵa kólik satýǵa kelgenmin. Qalada tamaqtanyp, úi jaqqa kele jatsam, meni úidiń aldynda kútip tur eken. Úige kirgende maǵan 7 million teńge beresiń dedi. Sebebi áieli ekeýi janjaldasyp qalǵan eken, al ol áieliniń úii bolǵan. Ol "bul meniń úiim" dep 7 million teńgeni taýyp kel degen eken. Men ondai aqsha joǵyn, bastapqyda alyp júrgen 7 millionyn úidiń baǵasynan alyp tastaýǵa keliskenimizdi aittym. Ol meni múgedek qylyp qoiatynyn, aiaǵymdy syndyratynyn aitty. Qoqan-loqy bastaldy. Ol menen aqshany almai ketpeitinin túsindim, keiin kóligimdi alýyn usyndym, biraq ol kónbei, birge Shymkentke baryp, kólikti satyp, aqsha berýimdi talap etti. Men ol kólikti tanysymnan 13 millionǵa satyp alǵanmyn. Qaitadan sol tanysyma baryp, qaityp alshy kólikti dedim. Ol 6,8 million ǵana baryn aitty. Men ol aqshany alyp, Arman Sartaevqa berdim. Iaǵni 7 millionnan eki ret bergenmin", - deidi qorlyq kórgen azamat.

Ol osymen sharýa bitti dep oilaǵan. Alaida bir kúni kafede tamaq iship otyrǵan jerinen dosy ekeýiniń áldekimder jaǵasynan ustap, alyp shyǵyp ketken.  

"Meni qonaqúige aparyp, moinyma pyshaq taqap, kólik satatyn saittan maǵan quny 6,2 million dep turǵan Toyota Camry-dy kórsetip,"eki kúnniń ishinde kólik meniń astymda bolsyn" dedi. Men ne isterimdi bilmei Almatyǵa qashyp kettim. Úide jatqan jerimde eki jigit kelip, meni oiatyp, Otarǵa alyp ketti. Arman Sartaev meniń nómirimdi ańdý úshin quzyrly organdarǵa 500 myń teńge bergen", - deidi qorlyq kórgen azamat.

Osylaisha o basta talap etken aqshasyn 20 million etip qaitarý keregin aitqan. Qupiia azamattyń sózinshe, Dikii Armannyń onǵa jýyq adamy aqsha talap etip júrgen. 

"Men saǵan ana adam tiispeitindei etip beremin" dep 3 million suraidy. Ol sózderdi elemesem meni uryp ketetin", - deidi qupiia azamat.