Freedom Inside '26

Dollar arzandap jatyr! Rýblge jaltaqtaǵan teńge esin jiia bastady - sarapshy-maman

Dollar arzandap jatyr! Rýblge jaltaqtaǵan teńge esin jiia bastady - sarapshy-maman
afk.kz

Ulttyq banktiń 6 jeltoqsandaǵy kúndizgi saýda-sattyq qorytyndysy boiynsha 1 AQSh dollaryna belgilegen baǵamy – 524,65 teńge. Al qor birjasynyń keshki sessiiasynda amerikalyq valiýta birden 9,31 teńgege arzandap, baǵam 514,65 deńgeiinde qalyptasty. Bul arzandaýdy ekonomist Ǵalymjan Aitqazin rýbldiń turaqtana bastaýymen bailanystyrady, dep jazady Dalanews.kz.

Al Resei rýbli biliktiń shalt qabyldaǵan sharalarynan keiin óz-ózine kele bastady. "Resei óz gazyna tek sanktsiiaǵa ushyraǵan banki arqyly tólem jasaý talabynyń kúshin joidy", dep jazady Bloomberg basylymy.

Agenttik Resei Federatsiiasynyń prezidenti Pýtinniń jarlyǵyna súiene otyryp, reseilik gazdy sheteldik satyp alýshylar úshin tólem jasaý tásili ózgergenin jetkizedi. Osylaisha AQSh-tyń Gazprombankke salǵan sanktsiialary gaz tasymalyn toqtatyp, ózderine qiyn bolady dep qorqyp-úrkip otyrǵan Eýropany Resei biligi sabyrǵa shaqyrǵandai boldy.

Degenmen, Gazprombank áli de tólemder jasalatyn ýákiletti bank bolyp qala bermek. Biraq, AQSh sanktsiialaryna ushyraǵan qarjylyq uiym tólemderdi tek rýblmen qabyldaidy.

"Bul reseilik gazdy satyp alýshylardyń, eger shetel valiýtasynda tólem jasaǵysy kelse, ózge bankte shottary bolýy kerek degendi bildirýi múmkin. Al ózge bank aqshany Resei valiýtasyna aiyrbastap, ony Gazprombankke aýdarýy qajet bolady. Osylaisha,Resei bul jarlyǵy arqyly gazyn satyp alýshylarǵa, sonyń ishinde Eýropalyq Odaq úshin mundai tranzaktsiialar jasaýdyń ózge jolyn ashady, iaǵni bul arada osyǵan deiin qoldanylmaǵan tásil - úshinshi taraptar arqyly tólemder jasaýǵa múmkindik beriledi. Sonymen qatar, bul sheshim úshinshi tulǵalarǵa naqty satyp alýshylardyń ornyna reseilik gaz úshin tólem jasaýǵa jol ashyp qana qoimai, sonymen qatar reseilik gaz alyby maquldaǵan jaǵdaida satyp alýshylar men "Gazprom" arasyndaǵy ózara esepaiyrysýdyń kózi bolýyna múmkindik beredi. Gaz boiynsha qaryz rýblmen de, shetel valiýtasymen de ótele berýi múmkin, biraq buryn jetkizilimi toqtatylyp, qaita jańǵyrtylyp jatqandary boiynsha tólemder rýblmen júrgizilýi shart. Pýtinniń osy Jarlyǵy jariialana salysymen, gazdyń eýropalyq bazalyq baǵasy 2,3% - ǵa tómendedi. Resei taǵy da Eýropaǵa gaz tasymaldaýdy jalǵastyrý úshin sanktsiialardy ishinara ainalyp ótýdiń kompromisti sheshimin taýyp, bir qaterdiń betin qaitardy. Bul bolashaqta teńge baǵamyna jasalatyn qysymnyń da tómendeitinin bildiredi", dep jazady Ǵalymjan Aitqazin.

Sonymen Reseidiń valiýta naryǵynda da jaǵdai turaqtalyp keledi. Búgingi kúni quldyraǵan soltústik kórshiniń aqshasy aptyǵyn basyp, rýblge shaqqanda 1 AQSh dollary 100 rýbl deńgeiinde qalyptasqan. Oǵan qosa, búgin amerikalyq valiýtaǵa shaqqanda teńgeniń azdap nyǵaiǵanynyń kýási bolyp otyrmyz.

"Osydan keiin teńge baǵamy reseilik rýbldiń jaǵdaiyna qarailamaidy degenge kim senedi? Eger 2022 jyly soǵys bastalǵanda jáne ótken jyly rýblge jaltaqtaǵan teńge RF-ǵa Qazaqstan reeksporty (RF-men aradaǵy ózara saýda-sattyqta tapshylyqty tómendetýshi)  saldarynan aityrlyqtai álsirese,biýdjetke túsetin qosymsha salyqtyq túsimder jumsalǵan osy reekporttan alshaqtaýda «rýblge jaltaqtaýymyz» odan da qatty bilinip qaldy", - deidi maman.