Álemdik jáne dástúrli dinder kóshbasshylarynyń VIII Sezi aiasynda 2025 jyldyń 1 tamyzynda Beibitshilik jáne kelisim saraiynda «Týrin Kebini» jáne «Qasietti kitaptar» atty eki halyqaralyq rýhani-mádeni kórme óz jumysyn bastady.
Qos kórmeniń basty maqsaty – túrli dini konfessiialardyń tarihi jáne rýhani murasyn keńinen tanytý arqyly qoǵamda dinaralyq túsinistik pen ózara qurmetti nyǵaitý, sondai-aq kórmege kelýshilerdiń rýhani-tanymdyq kókjiegin keńeitý.
Is-shara barysynda QR Mádeniet jáne aqparat ministri Aida Balaeva kórmede usynylǵan artefaktter jai ǵana tarihi jádiger emes, adamzattyń rýhani jáne mádeni murasyn jetkizýshi, uly oqiǵalardyń kýási ekenin atap ótti. Alda ótetin Álemdik jáne dástúrli dinder kóshbasshylarynyń Sezi – Qazaqstannyń beibitshilik, kelisim men gýmanizm qundylyqtaryn berik ustanatynyn kórsetetin mańyzdy halyqaralyq oqiǵalardyń biri.
– Mundai biregei tarihi muralardy saqtap, olardy tereń zerdelei otyryp, biz ózara túsinistikke, rýhani birlikke jáne mádeni dialogqa negizdelgen berik bolashaqtyń irgetasyn qalai alamyz, – dedi Aida Balaeva.
Ministr Qasym-Jomart Toqaevtyń din týraly aitqan paiymyn eske aldy. Prezident halyqqa joldaýynda din árqashan bilim berý qyzmetin atqarǵanyn jáne Quran, Injil, Táýrat jáne basqa da kóptegen rýhani kitaptar árqashan gýmanizm men beibitshilik ideialaryna qanyq bolǵanyn atap ótti.
Konfessiia ókilderi Qazaqstannyń beibitshilik pen kelisimdi saqtaý isindegi erekshe róline toqtaldy.
– Bul kórmeniń Qazaqstanda, dinaralyq kelisimge, beibitshilikti nasihattaýǵa qurmetpen qaraityn elde uiymdastyrylǵany óte oryndy. Osyǵan bailanysty Qasietti Taqtyń atynan Qazaqstan Respýblikasynyń Prezidenti Qasym-Jomart Toqaevqa qoldaýy úshin zor rizashylyǵymdy bildiremin, – dedi Qazaqstandaǵy Apostol Nýntsiii, Arhiepiskop Georg Panamthýndila.
– Kieli jádigerler kórmesiniń el astanasynda jáne elimizdiń ózge de iri qalalarynda usynylýy – Qazaqstanda dini bostandyq bar ekenin, túrli dinder arasynda jemisti yntymaqtastyq qalyptasqanyn, halqymyzdyń birligin nyǵaitýǵa degen umtylystyń baryn kórsetedi. Kórmeniń sátti ótýi – Qazaqstan halqynyń rýhaniiatyna úles qosyp, máńgilik qundylyqtarǵa negizdelgen beibit damý jolyn tańdaǵan elimizge Qudaidyń berekesi bolǵai,– dep tolyqtyrdy Astanadaǵy Áýlie Mariia Rim-katolik arhieparhiiasynyń Arhiepiskop-metropoliti Tomash Bernard Peta.
«Týrin Kebini» kórmesi kópshilikti osy ataqty arheologiialyq jádigerdiń tarihy men ǵylymi zertteýlerimen tanystyrady. Bul biregei jádiger kóne zamannan búginge deiin ǵylymi qaýymdastyq pen qajylardyń nazaryn aýdaryp keledi», – dedi Qazaqstan Pravoslav shirkeýiniń basshysy, Astana jáne Qazaqstan mitropoliti Aleksandr.
«Týrin Kebinin kóbine «besinshi Injil» dep te ataidy jáne hristian álemindegi eń qymbat jádigerlerdiń biri sanalady. Sonymen qatar, bul – qazirgi ýaqytta eń kóp zerttelgen obektilerdiń biri. Qazaqstanda atalmysh kórmeniń ótýine úles qosý – biz úshin úlken mártebe», – dep atap ótti «Kirche in Not» qorynyń atqarýshy prezidenti Redjina Linch.
«Týrin Kebini» kórmesi –hristian álemindegi eń baǵaly jádigerlerdiń biri. Ańyz boiynsha, shamamen 2000 jyl buryn shegelenip turǵan Isa Másihti túsirip alyp, denesin osy matamen oraǵan.
Aita keteiik, bul ekspozitsiia Qazaqstanda alǵash ret kórsetildi. Kórmede kebinniń dálme-dál kóshirmesi men 27 taqyryptyq aqparattyq panel, sondai-aq tarihi artefaktiler, beinematerialdar men illiýstratsiialyq broshiýralar usynyldy.
«Qasietti kitaptar» kórmesi álemdik dinderdiń qasietti jazbalary arqyly ártúrli dini dástúrlerdiń rýhani negizderin kórsetýge baǵyttaldy. Ekspozitsiiada qasietti jazbalardyń jáne túrli dinder men tarihi dáýirlerge qatysty sirek kezdesetin qoljazbalardyń 50 danasy usynyldy.
Eksponattardyń ishinde VII ǵasyrdaǵy Quran qoljazbasy, XIX ǵasyrdaǵy sirek kezdesetin Injil nusqalary, Kenesary hannyń Quran kitaby, Talmýd, Tora jáne basqa da kieli kitaptar bar.
Kórmeler 2025 jyldyń 25 qyrkúiegine deiin jalǵasady. Kópshilik túrli dinderdiń rýhani muralarymen tereńirek tanysyp, adamzat tarihyndaǵy dini jazbalardyń mádeni, tarihi jáne rýhani mánine úńilý múmkindigine ie boldy.
QR Mádeniet jáne aqparat ministrliginiń baspasóz qyzmeti
