Freedom Inside '26

Deklaratsiialaýdan bosatý, Perizat Qairat isi, biýdjet tapshylyǵy: osy aptadaǵy ózekti jańalyqtar

Deklaratsiialaýdan bosatý, Perizat Qairat isi, biýdjet tapshylyǵy: osy aptadaǵy ózekti jańalyqtar
dalanews.kz

2025 jyly elimizdiń 8 mln azamaty tabysyn deklaratsiialaýdan bosatylmaq. Sondai-aq Májilis depýtattary biýdjet jyrtyǵyn jabý úshin halyqaralyq úsh bankten jalpy kólemi 636 mlrd teńgeni quraityn úsh zaim alýdy kózdeitin zań jobalaryn talqylady. Sý tasqyny kezinde keńinen tanymal bolǵan qaiyrymdylyq qory tonalyp, osyǵan bailanysty ustalǵan qor basshysy Perizat Qairat isine qatysty tyń aqparattar jariialandy. Bul aptada Dalanews.kz oqyrmandarynyń kóbirek qyzǵýshylyǵyn týǵyzyp, keńinen talqyǵa túsken osy maqalalar bolyp tabylady.

Osy aptada Úkimet otyrysynda Mádi Tákiev 8 mln-ǵa jýyq adamnyń deklaratsiia tapsyrý mindetterine qatysty Qarjy ministri derekter bazasyn tsifrlandyrýdy jáne qolma-qol aqshasyz tólemderdi damytýdy eskere otyryp, bul sanattaǵy azamattardy aktivteri men mindettemeleri týraly deklaratsiialar tapsyrýdan bosatýdy usyndy.

Premer-ministr Oljas Bektenov bul usynysty qoldap, Qarjy, Ulttyq ekonomika jáne Ádilet ministrlikterine úsh kún ishinde zańnamaǵa qajetti túzetýler daiyndaýdy jáne olardy Parlamenttiń qaraýyna engizýdi tapsyrdy. Munyń aldynda Qazaqstanda jalpyǵa birdei deklaratsiialaýdyń III jáne IV kezeńderiniń kúshin joiý týraly petitsiia jariialandy. Onda tabysynyń jartysynan kóbi tek isher asyna ketetin qara halyqty bos áýrege salmai, deklaratsiialaýdan bosatý suralady.

Oqyrmandardy eleń etkizgen taǵy bir jańalyq: Úkimetimizdiń biýdjet tapshylyǵy máselesin joiý úshin Ulttyq qordan birneshe transfert tartqany azdai, endi sheteldik bankterden de qaryz aqsha alýǵa kóshýi boldy.

Halyqaralyq Qaita qurý jáne damý banki Qazaqstan Respýblikasyna óteý merzimi 11 jyl bolatyn 84,9 mlrd ien somasyna (270,5 mlrd teńge) qaryz aqsha beredi. 

Odan bólek, Qazaqstanǵa Aziia damý banki (ADB) 52,3 mlrd ien, al Aziia Infraqurylymdyq investitsiialar banki 52,7 mlrd ien (jiyntyǵynda 105 mrd ien nemese $677,5 mln) bólýdi kózdep otyr. Aziialyq qarjy uiymdarynyń qos qaryzdy 2027 jylǵy 1 maýsymǵa deiingi jeńildikti kezeńdi qosa alǵanda, Qazaqstanǵa 15 jyl merzimge berilmek.

Sonda Qazaqstannyń sheteldik bankter aldyndaǵy osy úsh qaryzynyń óziniń kólemi 636 mlrd teńgeni quramaq.

Perizat Qairat isinde Amanat partiiasy músheleriniń esimderi de atalyp, kópshilik qor aqshasyn bir tyǵyrshyqtai qyzdyń "jegenine" kúmán keltirdi. Bul rette oqyrmandar nazaryna Premer-ministrdiń orynbasary Serik Jumanǵarinniń pikiri ilindi.

Jýrnalister qordyń quryltaishylarynyń qatarynda 10 adamnyń bolǵanyn jáne olardyń basym bóligi partiia músheleri ekenin atap ótti. Osyǵan bailanysty sheneýnikke "Bul jaǵdai Amanat partiiasynyń jáne qaiyrymdylyq institýtynyń bedeline nuqsan keltirmei me?" degen saýal qoidy.

"Bul jańalyqty egjei-tegjeili zerttemedim. Ókinishke qarai, meni asa tańǵaldyra qoiǵan joq. Sońǵy kúnderdegi qarbalasqa bailanysty nazarymnan tys qaldy", – dep jaýap berdi ol.

Aita keteiik, QMA eriktiler qozǵalysynyń belsendisi jáne BizBirgemizQazaqstan qoǵamdyq qaiyrymdylyq qorynyń quryltaishysy Perizat Qairatqa qatysty tergeý júrgizilip jatyr. Ol kóktemgi sý tasqynynan zardap shekken azamattarǵa kómektesý úshin jinalǵan 1,5 mlrd teńgeden astam qarajatty jymqyrdy dep kúdikke ilindi.

Sonymen qatar Biz Birgemiz qorynda Perizat Qairattan bólek 10 quryltaishy bar ekenin Dalanews.kz "Ulysmediaǵa" siltep habarlaǵan edi. 

Resmi ashyq derekkózderdegi málimet boiynsha, qordyń alǵash Astana qalasynyń Ádilet departamenti 2021 jyly qarashada tirkegen. Qordyń tolyq ataýy – "Biz Birgemiz Qazaqstan 2030" qoǵamdyq birlestigi. Qordyń quryltaishylarynyń tiziminde Perizat Qairattyń ózimen qosqanda 10 adam bar. Olar:

  • Matiýshenko Sergei Vladimirovich
  • Maǵzum Arslanbek Talǵatuly
  • Turǵanbai Shadiiar Doktoruly
  • Amanbai Arýjan Orazbaiqyzy
  • Bolysov Tohtar Kommýnarovich
  • Hismatýllin Damir Sakenovich
  • Serikjanova Aigerim Teljanovna
  • Seitkamal Gúlnaz Nurlanqyzy
  • Hafiz Aian Baýyrjanuly.

Tizimdegi quryltaishylardyń birazynyń esimi Amanat partiiasymen bailanysty. Máselen, Sergei Matiýshenko partiianyń Astana qalasy Baiqońyr aýdandyq filialynyń atqarýshy hatshysy. Elordalyq Azamattyq aliansty direktory bolǵanyn áleýmettik jelide jazady.