Májiliske jańadan sailanǵan depýtat Qazybek Isa premer-ministrge saýal joldap, barlyq memlekettik qyzmetshi úshin qazaq tilin bilý mindetin engizýdi talap etti.
"Qazir halqymyz 19 millionǵa, onyń ishinde qazaq ulty 78 protsentke jetip qaldy. Resmi málimet boiynsha qazaq halqy men qazaqsha túsinetinderdi qosqanda, jalpy sany – 88,7 protsent bolǵan. Al sol halyqqa qyzmet kórsetetin mamandardyń memlekettik tildi bilmeýi turǵyndardyń sapaly qyzmet alý quqyǵyn aiaq asty etip otyr", - dedi Isa májilistiń jalpy otyrysynda.
Osy oraida depýtat elge kelgen milliondaǵan qandastar men aýyl turǵyndarynyń memlekettik organdarda óz tilinde qyzmet ala almai júrgenin eske saldy.
Al joǵary shendilerdiń memlekettik tilge nemquraily qaraýy halyq pen bilik arasyndaǵy alshaqtyqty kórsetip otyr.
"30 jyldan beri áli kúnge memlekettik qyzmetshi memlekettik tildi bilýi kerek degen talap joq. Memlekettik tildi bilý talaby qazir jańsaq aitylyp júrgendei, azamattyń jeke basyn tiline qarai kemsitý emes, memlekettik qyzmetshilerge, bar bolǵany 100 myńǵa jýyq adamǵa qoiylatyn kásibi biliktilik talaby bolýy tiis. Syrtqy ister salasynyń mamandarynan shet tilin bilýdi qalai talap etse, nemese kólik júrgizýshiden júrgizýshi kýáligin qalai talap etse, sonymen birdei mindet bul", - dep atap ótti Isa.
Búginde memlekettik tildi erkin bilý talaby tek prezidenttikke úmitker adamdarǵa ǵana qoiylady. Basqa memlekettik qyzmetshiler úshin ondai talap joq.
"14 milliondai (78%) memleket negizin quraýshy qazaq ulty 100 myńdai ǵana (0,5%) memlekettik qyzmetshiden (onyń 90% astamy qazaq ultynyń ókili!) qyzmetti ne aqparatty memlekettik tilde ala almaýy naǵyz paradoks! Sonda jarty paiyz memlekettik qyzmetshiler 78 paiyz halyqqa zańsyz ústemdik jasap keledi", - deidi depýtat.
Onyń oiynsha, memlekettik tildiń mártebesin jeke dara anyqtaityn ýaqyt jetti. Al "sýǵa túspei júzýdi úirený qandai múmkin bolmasa, memlekettik tildi mindettemei, ony úirený de sondai múmkin emes". Osyǵan bailanysty bir top depýtat birqatar sharany qolǵa alýdy usyndy. Olar:
- Memlekettik qyzmetshilerdiń, quqyq qorǵaý organdary qyzmetkerleri men sottardyń jáne kópshilikke qyzmet etý mekemeleri qyzmetkerleriniń mindetti túrde memlekettik tildi bilýi týraly standart engizý;
- Memlekettik qyzmetshilerdiń memlekettik tildi meńgerý deńgeiin anyqtaýdyń júiesi men tártibin belgileý;
- Zań aktileri men ózge de normativtik quqyqtyq aktilerdi, memlekettik organdardyń qujattary men hattaryn, is qaǵazdaryn, aqparattary men esepterin resimdeýdiń negizgi nusqasy tek memlekettik tilde júzege asýy tiis;
- Memlekettik tildi eń aldymen ekonomikada da qoldanýdy kúsheitý.
"2020 jyly 28 jeltoqsanda Ulttyq keńes múshelerimen kezdesken mádeniet jáne sport ministri Aqtoty Raiymqulova bul usynysymyz qaralǵanyn, búgingi zaman men qoǵam talabyna sai Memlekettik til týraly zań jobasynyń tujyrymdamasy jasalyp, 2020 jyly tamyz aiynda úkimetke jiberilgenin málimdedi. Iaǵni, ol zań tujyrymdamasy úkimette qozǵaýsyz jatyr ", - dep túiindedi Isa.
