Qazaqstan qarjygerleri qaýymdastyǵynyń Saraptama ortalyǵy 2025 jylǵy aqpandaǵy keibir indikatorlary boiynsha qarjy naryǵynyń kásibi qatysýshylarynan kezekti ret alynǵan saýalnama nátijesin jariialady, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Zertteý qarjy naryǵynyń kásibi qatysýshylarynyń, bank, saqtandyrý, brokerlik uiymdar ókilderiniń, saraptama jáne qazynashylyq bólimsheler qyzmetkerleriniń pikirinen turady.
Bul jariialanymda respondentterdiń kelesi negizgi indikatorlar boiynsha boljamdarǵa qatysty suraqtarǵa jaýaptary usynylǵan:
- Infliatsiia;
- QR UB belgileitin bazalyq mólsherleme kórsetkishi qandai bolýy múmkin.
- Teńgege shaqqanda 1 AQSh dollary qansha bolady.
- Brent markaly munaidyń bir barreli qansha bolýy yqtimal;
- JIÓ;
TÚIIN:
- Ailyq infliatsiianyń sońǵy 11 aidaǵy eń joǵary kórsetkishke deiin (qańtarda — 1,1%) údeýi jáne salyq júiesine qatysty talqylanyp jatqan reformalar aiasynda kelesi jylǵa boljanatyn infliatsiia kólemi boiynsha boljam nasharlai tústi. Bir jyldan keiin kútiletin infliatsiianyń ortasha deńgeii 9,4%-dan 10,6%-ǵa deiin ósti.
- Baiqalyp otyrǵan jáne kútiletin infliatsiianyń ósimi bazalyq mólsherlemeniń joǵarylaýyna jáne aqsha-kredit jaǵdailaryn qalypqa keltirý merzimderin taǵy da kesheýildeýine ákelip soǵýy múmkin. Sonymen, respondentterdiń 37%-y aldaǵy 7 naýryzdaǵy otyrysta bazalyq mólsherleme kólemi ósedi dep oilaidy, biraq qalǵan kópshiligi onyń qazirgi kúiinde saqtalatynyn boljaidy. Sonymen qatar, kelesi 12 aida bazalyq mólsherlemeni tómendetý keńistigi aitarlyqtai taryldy: bir jyldan keiin onyń máni 14,5% bolýy múmkin, al bir ai buryn bul kólem 14,0% dep boljanǵan. Osylaisha, ekonomikadaǵy naqty stavka qazirgi joǵary deńgeii 6,35%-dan 3,9%-ǵa deiin tómendeýi múmkin.
- Joǵary stavkalar, salyq kezeńinde dástúrli túrde teńgege degen suranystyń artýy, QR UB operatsiialary sheńberinde shetel valiýtalarynyń turaqty usynysy jáne saýda balansynyń maýsymyna sai profitsit kórsetkishiniń jaqsarýy (birinshi toqsanda importqa jumsalatyn shyǵystar, ádette, tómendeidi, al taýarlar eksportynan túsetin kirister ózgerissiz qalady) aqsha baǵamyn qysqa merzimdi perspektivada qoldaidy, biraq uzaq merzimdi perspektivada qysym jasaýyn jalǵastyrýy múmkin. Bir aidan keiin 1 AQSh dollary 513,9 teńge (tek. 510,7), al bir jyldan keiin 551,2 teńge (552,5 buryn) bolýy múmkin.
- Bul jahandyq deńgeide shikizat usynysynyń boljamdy ulǵaiýy jáne álemdik ekonomikanyń baiaýlaýy aiasynda bir jyldan keiin kútiletin Brent munaiynyń ortasha baǵasynyń arzandaýymen bailanystyrylady. 2025 jyly bir barrel munai quny 69,3 dollar (buryn 73,6) bolady dep qaita qaraldy. Esterińizge sala keteiik, biýdjet munaidyń bir barrelin 75 dollar turǵysynda eseptelgen.
- Munaidyń arzandaýy, qatań qarjylyq jaǵdailar jáne aǵymdaǵy jyldaǵy joǵary bazalyq mólsherleme áseri (Teńizde ken oryny iske qosyldy) 12 aidan keiin JIÓ dinamikasyna teris áser etýi múmkin. Bir jyldan keiin JIÓ-niń ósimi boiynsha boljam bir ai buryn boljanǵan 4,3% kórsetkishten 4,1%-ǵa deiin tómendetildi.
Buǵan deiin saitymyzda "HF carapshysy teńgeniń nyǵaiýyna ne túrtki ekenin aityp, dollar qansha bolatynyn boljady" degen maqala jariialanǵan. Oǵan sáikes, Halyk Finance mamany osy aqpan aiynyń sońynda 1 AQSh dollary 518,2 teńge bolady dep boljaidy.
