Bekbolat
(Bekbolat TILEÝHANǴA)
Shirkin-ai,
Baiaǵydai bolsa egerde,
Myna jurt aqyl tappai teńseler me?!
Soǵysqa óziń bastap shyǵar ediń,
Qalyń jaý tise elińe, tónse jerge.
Ol soǵys, oihoi, qandai ádiletti eń,
Shyn batyr ǵana bolǵan jaýyna óktem.
Qolynda jalańdaǵan jalǵyz qylysh
júzine has dushpannyń qany kepken.
Dospambet, Aqtamberdi qońyraýlap
naiza ustap qol tóńkergen, tolyp aýmaq.
Shalkizdei kirer ediń sharshy topqa,
Alqy tós arǵymaǵyń omyraýlap.
Kúńirengen kún túbinde joryq jyrdyń,
Kúndiz-tún jolyn kútip toryp júrdiń.
Yshqyndy qara qobyz, yńyrandy,
Túbinde umyt qalǵan tobylǵynyń.
Qandai jyr! Qandai rýh! Qandai erlik!
Qalyń el qańsyp qalǵan qanbai emdik.
Qaida dep qanymdaǵy qobyz – saryn,
Ǵasyrǵa ǵasyrlardan qalmai erdik.
Onda joq buralqy sóz, qatyn ósek,
Kelisse, ketisse de kesek-kesek.
Kórsettiń sonyń bárin bul qazaqqa,
Shoǵyndai sekseýildiń kósep-kósep.
Bir ǵasyr bir ǵasyrdan tereńirek,
Bir qazaq bir qazaqtan kemelirek.
Babańnyń qupiiasyn taptyń aqyr,
Qudaidan ózge eshbir seneri joq.
Sógilip tarih solai kóbesinen,
Tamsanǵan tanǵandai bop el esinen.
Babalar jyryn uqty baitaq qazaq,
Attarda azattyqtyń belesinen.
Sen solai sel bop aqtyń, seń bop soqtyń,
Men solai kóbeidim de kól bop kettim.
Tur áli Qaztýǵan jyr, Dospambet ún,
Arasyn talyqsytyp jer men kóktiń.
Sonan soń taýdy taspen úiirgendei,
Alapat ýaqyt keldi quiyn-jeldei.
Batyrlyq, namys, dańyq... bári ózgeshe,
Sóileidi jaý da dos bop kúiingendei.
Kúiinip kettiń sen de,
jaqynyńdy
Jaýynan aiyrýǵa kúiiń kelmei.
Torǵaidai shyryldaisyń,
Qazaqty arbap
Dúnie saqyldaidy diirmendei.
Ózgergen burynǵydan, bári basqa,
Sóz qaida birdei júrer kári-jasqa?!
Ýlaǵan tamyrymdy tama-tama,
Boiaǵan tanymymdy tanymasqa.
Sen áýre el men erdi qońsy etem dep,
Men áýre azýymdy kórsetem dep.
Tilińdi tiske qamap typyrshisyń,
«Jer de aman, el de tynysh bolsa eken» dep.
Zar – ishte, zapyran – ishte qainaidy-ai kep,
Keýdeńde qobyz óksip sarnaidy-ai kep.
Taltúste talanasyń,
Abaisyzda
aýylǵa kirip kelgen arlandai bop...
Shyqqanda san talaýdan sendelektep,
Týlaidy-aý keide oqys oi elbelektep.
Ketpei me táýekelge basqyń kelip,
«Jaraidy, men de, sen de, el de joq!», dep?
Jer sýsap jatqanymen qyrtysy mol,
Quimaidy keide aspannyń bulty siber.
Bilmeimin, máńgilikke ala keter,
Janyńdy kim túsinbes, kim túsiner?..
Tuiǵyndai kúnine otyz qaz ilseń de,
Keshirim, sabyr sende, qajyr sende.
Naz bólek, qaljýyr men qaqpan bólek...
Kóterdiń kóp ininiń nazyn sen de.
Boranǵa qarsy ulisyń qai boraǵan,
Tirsegińdi it qaldy ma shainamaǵan.
«Bóriniń táńiri bar» – jalǵyz Qudai,
Sen barsyń turǵan kezde qaimana aman.
Jerde aman, el de tynysh bolsyn degen,
Tilegiń qabyl bolǵai qairan aǵam!..
Ularbek NURǴALYMULY
