Keńes tóraǵasy, Májilistegi «AMANAT» fraktsiiasynyń múshesi Amanjan Jamalov búginde elimizdiń birqatar óńirinde dizel otynynyń tapshylyǵy baiqalatynyn atap ótti. Óńirlerde taýarlarǵa, onyń ishinde janar-jaǵarmai baǵasyna monitoring júrgizý úshin partiiadan 216 top júieli jumys isteýde.
Aqmola, Qostanai, Jetisý, Batys Qazaqstan oblystarynda jáne Almaty, Shymkent qalalarynda janar-jaǵarmaidy jetkizý máseleleri baiqaldy.
Dizel otyny tapshylyǵynyń sebebin Energetika ministri Bolat Aqsholaqov túsindirdi.
– Búginde Qazaqstanda jáne kórshi elderde dizel otynynyń baǵasyndaǵy aiyrmashylyq litrine 80-100 teńge emes, 200 teńgeden asady. Sonyń saldarynan tutyný kólemi kúrt ósti. Sheteldik tutynýshylar 100 myń tonnadan astam satyp alady. Iaǵni, dizel otyny el aýmaǵynan shyǵarylyp jatyr, – dedi Bolat Aqsholaqov.
Energetika ministri tapshylyqqa qaramastan, aýyl sharýashylyǵy óndirýshileri janar-jaǵarmaimen úzdiksiz qamtamasyz etilip otyrǵanyn jetkizdi.
«Jóneltý baǵasy litrine 177 teńgege belgilendi. Biraq jetkizý qunyn qosa eseptegen kezde baǵa litrine 203 teńgeni qurap otyr. Jóneltý jáne jetkizý máselesi baqylaýda tur. Biz ministrlik saitynda aimaqtardaǵy ókilderdiń bailanys nómirlerin jariialadyq. Másele týyndaǵan jaǵdaida kez kelgen aýyl sharýashylyǵy óndirýshisi olarǵa júgine alady. Ol úshin biz arnaiy shtab qurdyq. Janarmai quiý beketterindegi tapshylyq sanaýly kúnde joiylady», – dedi ministr.
Alaida, Keńes músheleri eldegi janar-jaǵarmai daǵdarysyna jol bergen vedomstvolar jumysyn synǵa aldy.
Amanjan Jamalovtyń pikirinshe, der kezinde shara qabyldamaýdyń saldarynan egin jinaý naýqany qarsańynda janar-jaǵarmai qory qalmady.
– Álemde bolyp jatqan jaǵdaidy eskere otyryp, elde keminde úsh ailyq janar-jaǵarmai qory bolýy tiis. Qazaqstan álemde janarmai baǵasy eń tómen elderdiń biri. Sheteldik tasymaldaýshylarǵa Qazaqstannan janarmai alý tiimdi. Ózbekstandyq júrgizýshiler taýardy Máskeýge jetkizer kezde Shymkentte, odan keiin Oralda janarmai quiady. Dál solai keri qaitady. Demek, biz ózbek taýarlaryn jetkizýdi janama túrde sýbsidiialap, olardy Resei naryǵy úshin arzandatyp otyrmyz.
Keńes músheleriniń pikirinshe, tarifti saralaýdaǵy negizgi másele – janarmai quiý beketterin kimniń baqylaitynynda bolyp otyr. Depýtattyń aitýynsha, janar-jaǵarmai quiý beketterine birinshi kezekte qazaqstandyqtarǵa qyzmet kórsetýge mindetteitin sharttar men talaptar qajet.
– Qazaqstan azamaty janarmai quiý beketine kelgen kezde, oǵan 230 teńgeniń dizel otyny joq ekeni, tek 450 teńgeden satylatyny aitylady. Qalamasań, satyp alma. Óitkeni olar tek sheteldik kólikterge satady. Bul olarǵa 2 esege tiimdi. Sonyń saldarynan halyq zardap shegedi. Óńirlerde arzandatylǵan dizel otynyn jetkizýshiler ony janar-jaǵarmai quiý beketteri arqyly joǵary baǵamen satqan jaǵdailar anyqtaldy, – dep atap ótti Keńes tóraǵasy.
Otyrys qorytyndysy boiynsha Energetika, Aýyl sharýashylyǵy ministrlikterine jáne jergilikti atqarýshy organdarǵa janar-jaǵarmaidy qamtamasyz etý boiynsha baqylaýdy kúsheitý, jeńildetilgen baǵamen dizel bólý men jetkizýdegi túitkildi máselelerdi joiý usynyldy. Óz kezeginde, partiianyń óńirlik monitoring toptary janar-jaǵarmai baǵasy men qol jetimdiligi týraly jergilikti jerlerdegi naqty jaǵdaidy baqylaýda ustaýdy ári qarai jalǵastyrady.
