Elimizde adam saýdasyna qatysty materialdarmen tanysyp, mamandardyń pikirine qulaq túrgenimizde, Qazaqstanda balalar men áielder, tipti tepse temir úzetin er azamattardyń ózderi de adam saýdasynyń qurbanyna ainalatyn oqiǵalar jii kezdesedi eken.
Mamandardyń aitýynsha, búginde elimizde názik jandylardyń zorlyqpen seksýaldy qyzmetterge paidalaný men balalardyń májbúrlep qaiyr tiletý, túrli jumysqa jegý syndy adam shoshyrlyq áreketter oryn alýdy.
Quqyq qorǵaý organdarynyń keltirgen málimetinshe, sońǵy úsh-tórt jylda myńdaǵan azamattarymyz adam saýdasynyń qurbany bolǵan. Sondai-aq, adam saýdasy boiynsha tek árbir tórtinshi qylmys qana ashylatynyn aita ketýimiz kerek.
Adam saýdasyna qatysty qylmysty ashyp, ony áshkerelep, qylmyskerlerdiń jazasyn berý de óte qiyn is. Aitalyq, jas qyzdardy aldap-arbap seksýaldy qyzmet kórsetýge itermeleitin jeńgeitailarǵa nusqaý berýshilerdiń kópshiligi shetelde otyratynyn jasyryn emes. Mundai jaǵdaida olardyń quryqtap, zań aldynda jaýapqa tartý qiynnyń-qiyny.
Mundai jaǵdaida qazaqstandyq quqyq qorǵaý organdary sheteldik áriptesterimen jáne BUU janyndaǵy adam saýdasyna qarsy kúres isimen tyǵyz qarym-qatanasta jumys istegende ǵana adam saýdasyna qarsy kúres nátijeli bolatyny anyq.
Jalpy alǵanda adam saýdasyna qarsy kúres isine Qazaqstan biligi 2016 jyldan bastap airyqsha kóńil bólip keledi. Dál jyldan bastap elimizdiń aimaqtarynda adam saýdasy men májbúrli túrde seksýaldy qyzmetke jegilgen azamattardy ońaltý ortalyqtary jumysyn bastaǵan edi.
Adam saýdasynyń qurbanyna ainalǵan kez kelgen adam aýyr psihologiialyq soqqy alatyny belgili. Damyǵan elderde mundai adamdardyń qalypty ómirge oralýy úshin ońaltý ortalyqtary jumys isteidi.
Búginde osy baǵyttaǵy jumystar bizdiń elimizde de júzege asyp, adam saýdasynan japa shekken azamattar ońaltý ortalyqtary jan-jaqty kómek kórsetip jatyr. Búginde jas qyzdardy shetelde joǵary jalaqyǵa jumys isteýge shaqyratyn uiymdar óte kóp. Oń men solyn tanymaǵan jas qyzdar osyndai uiymdardyń qarmaǵyn túsken soń, májbúrli túrde seksýaldy qyzmetke jegiletini jasyryn emes.
Búginde órimdei jas qyzdardy qylmyskerlerdiń qolynan arashalap alý azydyq etedi. Mundai jaǵdaiǵa tap bolǵan áielderdi qoǵamda durys qabyldamaidy. Osydan keiin olar úlken kúizeliske ushyrap, ózine qol salýǵa deiin baratyny jasyryn emes.
Qazaqstan biligi osyndai qaiǵyly jaittardyń aldyn alý úshin aýdam saýdasynyń qurbanyna ainalǵan azamattardy ońaltý ortalyǵyn ashyp, jumys istep jatqanyn qýany quptaýmyz kerek.
Bizder adam saýdasynyń túbirine balta shabý úshin qoǵam bolyp kúresýimiz kerek. Bul úshin bizdiń jastarymyz bilimdi, kózi ashyq bolýy kerek. Sol siiaqty quqyq qorǵaý organdary da azamttardyń aldap-arbaityn uiymdardy tez arada anyqtap, olardyń jumysyna tosqaýyl qoiyp otyrýy shart. Bul rette quqyq qorǵaý organdaryna el azamattary men adam saýdasynan saqtandyrý úshin qurylǵan qoǵamdyq uiymdarda qol ushyn sozýy tiis.
Tolqyn SADYROVA