Astanadaǵy Ulttyq akademiialyq kitaphanada Qazaqstannyń Eńbek eri, halyq jazýshysy Ábish Kekilbaiulynyń ómiri men shyǵarmashylyǵyna arnalǵan «Ábish álemi» jýrnalynyń tusaýy kesildi. Oǵan elordalyq ziialy qaýym ókilderi men kórnekti qalamgerdiń týǵan elinen kelgen bir top azamattar qatysty.
Uly dalanyń uly perzenti atanǵan daraboz tulǵanyń dúnieden ozǵanyna da jyl ainalyp barady. Alaida kúnder ótken saiyn keshe ǵana aramyzda tiri júrgen alyp abyzdyń beinesi men aitqan sózderin saǵyna túskendeimiz. Ol ómirden ótkende, qazaq dalasy qobyzdai kúńirenip, biik báiterektei teńselip ketken edi. Sodan-aq bir ǵasyrda sirek týatyn sańlaq talanttyń qadiriniń qandai qymbat ekendigin túisinýge bolady.
Igilikti sharada aldymen Ábish aǵamyzdyń kózi tirisinde túsirilgen derekti filmnen úzindi kórsetildi. Onda jazýshy óziniń týǵan eli – Mańǵystaýǵa baryp, kir jýyp, kindik qany tamǵan jeri týraly tolǵanady. Tolqyndai sapyrylysyp jatqan ómir jaiynda, qym-qiǵash tirshilik týraly parasatty paiymdar aitady. Elimiz azattyq alǵan shaqta Elbasymen birge atqa minip, táýelsiz memlekettiń irgetasyn qalaýdaǵy tarihi oqiǵalar jaiynda oralymdy oilaryn jetkizedi. Filmdi kórip otyryp, biz Muhtar Áýezovti kórmesek te, sonyń birden-bir izgi jolyn jalǵaǵan Ábish Kekilbaevty kózimizben kórip, sózin tyńdaǵanymyzǵa óz oiymyzben ishtei bolsa da táýbe dedik.
Taǵylymǵa toly jiynda Mańǵystaý oblystyq máslihatynyń hatshysy Bekmurat Júsipov sóz alyp, ádebi keshtiń mańyzyna toqtaldy. Ol Mańǵystaýda Ábish Kekilbaiuly atyndaǵy rýhaniiat ortalyǵyn salý qolǵa alynǵandyǵyn jetkizdi. «Ábish álemi» jýrnaly da sol izgi istiń bir jalǵasy ekendigin aitty. Odan keiin belgili qoǵam qairatkeri, ǵalym Myrzatai Joldasbekov kemel sýretkerdiń azamattyq qyry men jazýshylyq qasietteri jaiynda keńirek sóz qozǵady. «Men ómirde bes alypty kórdim. Olar: Dinmuhammed Qonaev, Qanysh Sátbaev, Muhtar Áýezov, Álkei Marǵulan jáne Ábish Kekilbaev. Ótken ǵasyrdyń toqsanynshy jyldardyń basynda el aldynda «Mańǵystaý – áýlieler mekeni, bul túbekti 362 áýlie meken etken, solardyń aramyzda tiri júrgen 363-shisi Ábish Kekilbaev» degen edim. Bul sóz kezinde «Qazaq ádebieti» gazetinde jariialandy. Men bul pikirden búgin de ainyǵanym joq» dep tereńnen tebirendi. Kórnekti qalamger Ákim Tarazi jazýshynyń áp degennen ádebietke aqyn bolyp kelgendigin, onyń prozalyq shyǵarmalary da aqyndyq qýattyń lebimen jazylǵandyǵyn baiandady. Al talantty aqyn Ońaigúl Turjan bolsa «Bir qaraǵanda Ábish Kekilbaiulyn jurtshylyqqa tanystyrý artyq. Al bir qaraǵanda, Ábish Kekilbaiulyn jurtshylyqqa tanystyrý qajet. Óitkeni ol óz zamanyna nemese bir ulttyń ǵana aiasyna syimaidy. Qalamgerdiń shyǵarmalary bizdiń jer betindegi kúndelikti tirshiligimizben úndesip jatqanymen, onyń jumbaq álemin túsiný ońai emes» dep tereńnen tolǵady. Mańǵystaýdan ádeii at terletip kelgen daryndy aqyn Svetqali Nurjan Ábish aǵa týraly saliqaly áńgime órbitip, asyl azamat ómirden ótkende arnaǵan azaly óleńin oqydy. Jampoz jazýshyǵa arnalǵan jańa jýrnaldyń tusaýyn Myrzatai Joldasbekov pen qalamgerdiń jary Klara Jumabaiqyzy kesti. Odan keiin Klara apamyz osy izgilikti iske muryndyq bolǵan azamattarǵa alǵysyn bildirdi. Ardaqty tulǵa týraly jyp-jyly estelikter aitty.
Shara barysynda daryndy kúishi Serjan Shákirat pen jyrshy Amandyq Kómekov óner kórsetip, Mańǵystaý oblystyq kitaphanasy men oblystyq tarihi-ólketaný mýzeiiniń «Uly dala Abyzy» atty kórmesi uiymdastyryldy.
Sondai-aq, sol kúni elordadaǵy M.Gorkii atyndaǵy akademiialyq orys teatrynda N.Jantórin atyndaǵy Mańǵystaý oblystyq mýzyka drama teatry Ábish Kekilbaiulynyń «Shyńyraý» povesiniń jelisimen jazylǵan spektakldi jurtshylyqqa usyndy.
Derekkóz: "Astana aqshamy"
Azamat ESENJOL
