Қазақстанда ағза алмастыру кезегінде 5 мыңға жуық адам тұр

Қазақстанда ағза алмастыру кезегінде 5 мыңға жуық адам тұр
Фото: ЖИ

Қазақстанда бүгінде 4 739 адам ағза трансплантациясын күтіп жүр. Олардың 125-і – бала. Күту парағындағы науқастардың басым бөлігіне бүйрек алмастыру қажет, деп хабарлайды dalanews.kz.

Қазіргі мәлімет бойынша, 4 208 адамға – бүйрек, 293 адамға – бауыр, 208 адамға – жүрек, ал 30 адамға өкпе трансплантациясы қажет.

Трансплантация саны көбейіп келеді

Кейінгі жылдары елімізде ағза алмастыру операцияларының саны біртіндеп артқан. Мәселен, 2023 жылы 236 трансплантация жасалса, 2024 жылы бұл көрсеткіш 260-қа, ал 2025 жылы 310-ға жеткен.

2026 жылдың алғашқы алты айында елімізде тағы 150 трансплантация жасалды. Оның 30-ы қайтыс болған донорлардың ағзаларын пайдалану арқылы жүргізілген.

Қайтыс болғаннан кейінгі донорлық та дамып келеді

Қазақстанда қайтыс болғаннан кейін донор болуға жарамды пациенттерді анықтау көрсеткіші де өскен. 2023 жылы 49 әлеуетті донор тіркелсе, 2024 жылы олардың саны 86-ға жетті. Ал 2025 жылы 186 адам әлеуетті донор ретінде анықталған. 2026 жылдың бірінші жартыжылдығында тағы 108 жағдай тіркелді.

Сондай-ақ сегіз жағдайда мультиағзалық алу жүргізілген. Бұл – бір донордан бірнеше ағза алынып, оларды трансплантацияға мұқтаж бірнеше пациентке салуға мүмкіндік беретін тәсіл.

Дегенмен «әлеуетті донор» деген ұғым адамның ағзалары міндетті түрде алынады дегенді білдірмейді. Мұндай мәртебе дәрігерлер консилиумы ми өлімін белгіленген тәртіппен растаған және медициналық талаптарға сәйкес келетін пациентке ғана беріледі.

Одан кейін адамның көзі тірісінде донорлыққа қатысты қандай шешім қабылдағаны тексеріліп, заңнамада қарастырылған барлық рәсім сақталады.

172 мыңнан астам адам донорлыққа қатысты таңдау жасаған

Қазақстандықтар қайтыс болғаннан кейін ағза доноры болуға келісетінін немесе одан бас тартатынын eGov арқылы алдын ала тіркей алады.

Қазір бұл мүмкіндік арқылы 172 283 адам өз шешімін білдірген. Оның 16 109-ы қайтыс болғаннан кейін донор болуға келіссе, 156 174 адам бас тартқан.

Қайтыс болғаннан кейінгі донорлыққа келісу немесе одан бас тарту – әр адамның жеке әрі ерікті таңдауы. Ал денсаулық сақтау жүйесінің міндеті – азаматтарға шешім қабылдауға қажетті нақты әрі түсінікті ақпарат беру.