Қазақстанда жұмыс істеу үшін шетелге шығатын азаматтарды есепке алу және олардың еңбек қызметін бақылау тетігі енгізіледі. Бұл шара Үкіметтің 2027–2029 жылдарға арналған адам саудасына қарсы күрес жөніндегі жоспарында қамтылған, деп хабарлайды dalanews.kz.
Тиісті қаулыға премьер-министр Олжас Бектенов 2026 жылғы 28 қазанда қол қойды. Құжат күшіне енді.
Шетелге жұмысқа кететіндер қалай тіркеледі?
Жоспарға сәйкес, 2027 жылдың екінші тоқсанында шетелде жұмыс істеуге ниетті қазақстандықтарды хабарлама арқылы есепке алу жүйесін іске қосу көзделіп отыр. Бұл функцияны migration.enbek.kz порталында техникалық тұрғыда енгізу жоспарланған. Яғни азаматтар шетелге жұмысқа орналасу мақсатында шыққаны туралы хабарлама беріп, арнайы есепке тіркеле алады.
Бұдан бөлек, қазақстандықтарды шетелде жұмысқа орналастырумен айналысатын жеке агенттіктердің тізілімі жасалады. Оны қалыптастыру және жүргізу тәртібін мемлекеттік органдар айқындауы тиіс. Агенттіктер туралы мәлімет те migration.enbek.kz порталында жарияланады. Үкімет бұл шаралар арқылы азаматтардың еңбек құқығын қорғап, еңбек қанауы мен адам саудасының алдын алуды көздеп отыр.
Адам саудасына қарсы қандай шаралар қабылданады?
Жоспарда жеке жұмыспен қамту агенттіктері мен жұмысқа орналастыруға көмектесетін делдалдардың қызметін бақылау да қарастырылған. Қажет болған жағдайда оларға Кәсіпкерлік кодексіне сәйкес тексеру жүргізіледі. Сонымен қатар 2027 жылдың бірінші тоқсанында Еңбек және Сыртқы істер министрліктері шетелге жұмыс істеуге кеткен қазақстандықтарды консулдық есепке алу жүйесін талдап, оны жетілдіру жөнінде ұсыныстар әзірлеуі керек.
Адам саудасының интернет арқылы жасалуына да ерекше назар аударылады. Мемлекеттік органдар осындай қылмыстарға жол ашуы мүмкін жарнамалар мен ақпараттық материалдарды бақылауға алады. Тексеру нәтижесінде заң бұзушылық анықталса, мұндай ақпаратқа қолжетімділік «Кибербақылау» жүйесі арқылы немесе сот шешімімен шектелуі мүмкін.
Бұған қоса, мәжбүрлі еңбек пен балалар еңбегінің алдын алу, жаңа туған нәрестелерді сату деректерін анықтау, сексуалдық қанау және қайыршылыққа мәжбүрлеу жағдайларына қарсы күрес шаралары жүргізіледі. Адам саудасынан зардап шеккен азаматтарға да көмек көрсетіледі. Атап айтқанда, оларға дағдарыс орталықтары арқылы арнаулы әлеуметтік қызметтер ұсынылады.
Үкімет бекіткен 2027–2029 жылдарға арналған жоспар барлығы 32 іс-шараны қамтиды.
