Отбасы банк басшылығы тұрғын үй жинақ жүйесіндегі «50/50» қағидаты бойынша берілетін ипотекалық, аралық және тұрғын үй қарыздарының қазіргі шарттарын сақтап қалуды қолдап отыр. Бұл туралы банк төрайымы Ләззат Ибрагимова Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің (ҚНРДА) жеңілдетілген ипотекалық бағдарламалардың қолжетімділігін арттыру жөніндегі ұсынысына қатысты пікір білдірді, деп хабарлайды dalanews.kz.
Бұған дейін ҚНРДА кейбір жеңілдетілген ипотекалық бағдарламаларды нарықтық мөлшерлемемен де несие ала алатын азаматтар пайдаланып жүргенін мәлімдеген еді. Осыған байланысты агенттік мемлекеттік қолдау шаралары нақты мұқтаж азаматтарға көбірек жетуі үшін бағдарламалардың нысаналы бағытын күшейтуді ұсынды. Атап айтқанда, жеңілдетілген несиелер орташа табысы бар азаматтарға және мемлекеттік қызметкерлер сияқты жекелеген санаттарға көбірек қолжетімді болуы керек деген пікір айтылды.
Отбасы банк не дейді?
Ләззат Ибрагимованың айтуынша, тұрғын үй жинақ жүйесінің негізгі қағидаттарын өзгертуге негіз жоқ. «50/50» жүйесі бойынша салымшы алдымен баспана құнының 50 пайызын жинайды, содан кейін төмен мөлшерлемемен несие алады.
«Мұндай несиелер депозиттерге түскен қаражат есебінен беріледі. Қазақстандықтар тұрғын үй жинақтарын жылдық 2 пайызбен сақтайды. Ал коммерциялық банктер кейбір депозиттер бойынша 18 пайызға дейін сыйақы ұсынып отыр», – деді банк басшысы.
Оның сөзінше, салымшылардың төмен депозиттік мөлшерлемеге келісуіне болашақта тиімді шарттармен баспана несиесін алу мүмкіндігі себеп болады.
Қандай шарттар өзгеріссіз қалуы мүмкін?
Отбасы банк басшысы мына талаптарды сақтап қалуды ұсынды:
- баспана құнының 50 пайызын алдын ала жинау талабы;
- аралық қарыз беру шарттары;
- тұрғын үй қарыздарының шарттары;
- тұрғын үй жинақ жүйесіне қатысушыларға қойылатын негізгі талаптар.
Банк сайтындағы ақпаратқа сәйкес, стандартты тұрғын үй несиесін алу үшін азамат қажетті соманың кемінде жартысын жинап, белгіленген жинақтау мерзімін сақтауы тиіс.
Бұл салымшылар үшін нені білдіреді?
Қазіргі уақытта «50/50» жүйесі арқылы баспанаға ақша жинап жүрген қазақстандықтар үшін жинақ көлемін арттыру немесе несие алу тетігін өзгерту жоспарланып отырған жоқ. Дегенмен бұл әзірге Отбасы банк басшылығының ұстанымы ғана. ҚНРДА ұсынып отырған өзгерістер кейін мемлекеттік қолдау көрсетілетін жекелеген жеңілдетілген ипотекалық бағдарламаларға әсер етуі мүмкін.
Сондықтан сарапшылар азаматтарға тұрғын үй жинақ жүйесінің стандартты өнімдері мен мемлекет қаржыландыратын арнайы ипотекалық бағдарламаларды шатастырмауға кеңес береді. Әр бағдарламаның талаптары мен қатысушыларға қойылатын шарттары әртүрлі болуы мүмкін.
