قازاقستاندا ينۆەستورلارعا “قولايلى ورتا قالىپتاسىپ جاتىر” دەگەن پٸكٸر جيٸ ايتىلادى. الايدا ٸس جٷزٸندە ٸرٸ جوبالاردىڭ ٶزٸ بيۋروكراتييالىق كەدەرگٸلەرگە تاپ بولىپ جاتادى. سونىڭ ايقىن مىسالى – قۇنى 2,7 ملرد تەڭگەلٸك ٶندٸرٸس جوباسى. ينۆەستور ايلاپ جٷرٸپ باستاي الماعان ٸستٸڭ تٷيٸنٸ تەك پروكۋراتۋرانىڭ ارالاسۋىمەن شەشٸلگەن, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
Angolt GMBH كومپانيياسى 2025 جىلدىڭ قىركٷيەگٸنەن بەرٸ ارنايى ەكونوميكالىق ايماقتا مەتالل بۇيىمدارىن شىعاراتىن زاۋىت اشۋدى جوسپارلاعان. جوبا ەل ەكونوميكاسىنا سەرپٸن بەرەدٸ دەپ باعالانىپ, جالپىۇلتتىق پۋلعا ەنگٸزٸلگەن.
الايدا قارجىسى مەن جوسپارى دايىن بولعانىنا قاراماستان, مەملەكەتتٸك ورگاندار كەلٸسٸمدٸ سوزباققا سالعان. سالدارىنان كومپانييا قاجەتتٸ جەر تەلٸمٸن الا الماي, بٸرنەشە اي بويى رەسمي كەلٸسٸم كٷتكەن. سوڭىندا ۋەكٸلەتتٸ ورگاندار كەسٸپكەرگە جەر بەرۋدەن باس تارتقان.
مۇنداي شەشٸمنٸڭ سەبەپتەرٸ ناقتى تٷسٸندٸرٸلمەگەن. بۇل رەتتە اتالعان جوبا ەل ٷشٸن ماڭىزدى باستامالاردىڭ قاتارىندا بولعاندىقتان, وعان قولداۋ كٶرسەتٸلۋٸ تيٸس ەدٸ.
كەيٸن پروكۋراتۋرانىڭ ارالاسۋىمەن مەسەلە قايتا قارالىپ, بٸرلەسكەن جيىن ٶتكٸزٸلگەن. نەتيجەسٸندە ينۆەستوردىڭ قۇقىعى قورعالىپ, كومپانيياعا كٶلەمٸ 1 گەكتار جەر تەلٸمٸ بەرٸلدٸ.
وسىلايشا, بٸرنەشە ايعا سوزىلعان كەدەرگٸدەن كەيٸن جوباعا جول اشىلدى.
بۇعان دەيٸن
ەسكە سالايىق, جاقىندا “PureWood” جشس جەتەكشٸسٸ, ينۆەستورلار قۇقىعىن قورعاۋشى دارحان كەرٸباەۆ قازاقستانداعى ينۆەستيتسييالىق احۋالعا قاتىستى Dalanews.kz رەداكتسيياسىنا پٸكٸر بٸلدٸرگەن ەدٸ. ول قوستاناي وبلىسىنىڭ تەجٸريبەسٸنە سٷيەنە وتىرىپ, ەلدە ينۆەستورلار ٷشٸن بٸرقاتار قولايلى جاعدايلار جاسالىپ جاتقانىن اتاپ ٶتكەن.
ساراپشى ٶڭٸرلەردە ٸرٸ ٶندٸرٸستٸك جوبالار جٷزەگە اسىرىلىپ, ينۆەستيتسييا تارتۋ جۇمىستارى جٷيەلٸ تٷردە جٷرگٸزٸلٸپ جاتقانىن جەتكٸزدٸ.
ول ەسٸرەسە ارنايى ەكونوميكالىق ايماقتار مەن يندۋسترييالىق ينفراقۇرىلىم ينۆەستورلار ٷشٸن ماڭىزدى ارتىقشىلىق ەكەنٸن اتاپ ٶتكەن. مۇنداي الاڭداردا دايىن كوممۋنيكاتسييالار مەن جەڭٸلدٸكتەر قاراستىرىلعاندىقتان, كەسٸپ اشۋ پروتسەسٸ جەڭٸلدەۋٸ تيٸس.
سونىمەن قاتار ول ينۆەستور ٷشٸن ەڭ باستىسى – تۇراقتىلىق پەن مەملەكەتتٸك ورگاندار تاراپىنان ناقتى ەرٸ جەدەل قولداۋ ەكەنٸن جەتكٸزگەن. ياعني, بيزنەسكە كەدەرگٸ كەلتٸرمەيتٸن, كەرٸسٸنشە, ونىڭ دامۋىنا جول اشاتىن تيٸمدٸ جٷيە قالىپتاسۋى قاجەت.
الايدا كەيٸنگٸ جاعدايلار كٶرسەتكەندەي, بۇل ايتىلعان مٷمكٸندٸكتەر كەيدە ٸس جٷزٸندە تولىق ٸسكە اسپاي, ينۆەستورلار بيۋروكراتييالىق توسقاۋىلدارعا تاپ بولىپ جاتادى.
