تيرادونىڭ تٷيگەندەرٸ: «ەسٸڭدٸ جي, وقىرمان!»

• ۇتىلىسىڭىز از.


• ٶزٸڭٸزدٸڭ قابٸلەتسٸزدٸگٸڭٸزگە ريزاسىز, كٷش جۇمساپ, ٷلكەن ارمانعا قول سوزۋعا نيەتٸڭٸز جوق.


• شەت تٸلٸن مەڭگەرۋ كەرەك ەدٸ دەپ ايتاسىز, بٸراق ونى ٷيرەنۋگە تالپىنبايسىز.


• بٸر بۇرىشتا «تىنىش» وتىرعاندى ۇناتاسىز نەمەسە قيىن جۇمىستى ەرتەڭگە قالدىراسىز.


• ٶز جۇمىسىڭىزدى جەك كٶرەسٸز, بٸراق جاڭاسىن ٸزدەۋگە قۇلىقسىزدىق تانىتاسىز.

• مەن جەڭٸلگەن كەزدە كٶپ نەرسەنٸ ٷيرەنەمٸن. ٶزٸمنٸڭ ٶمٸرلٸك جولىمدى ٶزگەرتەمٸن. مەنٸڭ جولىم تەك العا باستايدى. تەمٸردٸ بالقىتىپ, شىنىقتىرعان سيياقتى. وتتان ٶتٸپ, جاڭا پٸشٸنگە يە بولام. الداسپاننىڭ پٸشٸنٸنە تٷسەمٸن. جٷزٸ جىلتىلداپ تۇراتىن. بۇل الداسپان سٸزدٸ تۋراپ تاستايدى. ەگەر بەل شەشٸپ, ٶزٸڭٸزدٸ قولعا الماساڭىز, جاعدايىڭىز مٷشكٸل.


• ٶزگەنٸڭ پٸكٸرٸنەن ٷركەسٸز. جۇرتتىڭ سٶزٸنە قۇراق ۇشاسىز. سولار نە دەر ەكەن دەپ ٶمٸر سٷرەسٸز. ٶيتكەنٸ, بٷكٸل ەلەم سٸزدٸڭ بويىڭىزدان نە كٶرەدٸ دەپ قورقاسىز. ٶزگەنٸ تٸلدەگەن سوڭ وسىلاي تٶمەن ويلايسىز. ٶزگەلەر دە سٸزدٸ سٶگۋٸ تيٸس سيياقتانىپ تۇرادى. سٸزدٸڭ جانىڭىزدى جيناعان دٷنيەڭٸز مازالايدى. ال, قانداي ەرەكەت جاساعانىڭىزعا ەسەپ بەرمەيسٸز.


• اقشاڭىزدى جاڭا كيٸمگە, كٶلٸككە, قىمبات تاعام مەن قىدىرىستارعا شاشىپ جٷرگەنٸڭٸزدە, مەن ٶزٸمدٸ ٸزدەپ جٷرمٸن. سٸز ٶزگە ەلەمنٸڭ سىقپىتىنا ەلٸكتەپ, سولارداي بولۋعا تىرىسىپ جٷرگەندە, مەن ٶزگەلەردٸڭ ماعان ەلٸكتەۋٸنە جول اشامىن.


• بارلىق كٷدٸك-كٷمەندٸ سىپىرىپ تاستاپ, بٷكٸل ەلەمگە ٶزٸمنٸڭ شىنايى بولمىسىمدى كٶرسەتەمٸن. ٶزگەنٸڭ پٸكٸرٸنە يممۋنيتەتٸم كٷشتٸ. مەن تەك جاڭا ويدىڭ جەتەگٸندە ٶمٸر سٷرەمٸن. سٸز امال جوق دەپ كٶنبٸستٸك تانىتىپ جاتقاندا, مەن تاڭعاجايىپ ٶمٸردٸ زەرتتەۋگە كٸرٸسٸپ كەتتٸم.

• شىن مەنٸندە سٸز ٶزگەلەر نە جاساسا, سونى ٸستەدٸڭٸز. ٶزگەلەر جاتتاعاندى جاتتادىڭىز. وقۋعا تيٸستٸنٸ وقىدىڭىز. تەك تەستتەن ٶتۋ ٷشٸن عانا وقىساڭىز, نەگە اقىلدى بولىپ كەتپەدٸڭٸز?


• بٸلٸم نە ٷيرەنگەنٸڭدە ەمەس, ول قالاي ٶمٸر سٷرۋٸڭدە.


• ەگەر قاجەت بولسا, مەن دە تەستتەن ٶتە الامىن. ال, سٸز مەنٸڭ الدىمنان ٶمٸر تۋدىرعان قيىندىقتاردى جەڭە الاسىز با? بۇل تەست باللمەن, پايىزبەن ەمەس, تەك تٸرٸ قالۋمەن باعالانادى.

• كەرەك دٷنيەنٸ عانا وقيسىز. نەمەسە مٷلدە وقىمايسىز. تاريحتى ٸشپىستىرارلىق دەپ بٸلەسٸز. ال, پەلساپانى – توپاستىق دەيسٸز. ودان دا تەلەشوۋ كٶرٸپ, ديۆاندا جاتقاندى جٶن سانايسىز. جاڭا بٸر نەرسەنٸ بٸلٸپ, سونى ويدىڭ جەتەگٸندە كەتۋگە قورقاسىز. ٶزگە ادامنىڭ ويىن تٷسٸنۋگە تىرىسقانشا, اينالانى بايىپتاعانشا, سولاي جاتا بەرگەن وڭاي.


• بٸزگە دەيٸن ٶمٸر سٷرگەن اتا-بابا سٶزٸندە ٶمٸردٸڭ شىندىعى بارىن مويىندامايسىز.


• كەرەكتٸ كٸتاپتىڭ بەرٸن دٷكەننەن نەمەسە ينتەرنەتتەن تابۋعا بولادى. بٸراق سٸز بۇل ماقالانى دا وقىعىڭىز كەلمەيدٸ عوي. مۇنى وقىپ وتىرعان ادامدار مۇنىڭ بارلىعىن ونسىزدا بٸلەتٸندەر بولار. جىلقىنى سۋاتقا ايداۋعا بولادى. بٸراق سۋدى زورلىقپەن ٸشكٸزە المايسىڭ.

• ٶيتكەنٸ, جاڭالىقتىڭ بەرٸن قاداعالاناتىن باق-تان بٸلٸپ وتىراسىز. ولار بٸر-بٸرٸنەن كٶشٸرەدٸ. ٶيتكەنٸ, سٸز ويلانىپ, «مۇنىڭ بارلىعى ٶتٸرٸك بولسا شە?» دەگەن سۇراق قويا المايسىز. شىنىمەن ٶتٸرٸك اقپارات الىپ وتىرمىن-اۋ دەپ قىسىلمايسىز. باق-تىڭ باستى ماقساتى: ەڭ ماڭىزدى دٷنيەدەن سٸزدٸڭ كٶڭٸلٸڭٸزدٸ بۇرىپ ەكەتۋ.

• تەلەفوندا ويىن ويناپ وتىرعانىڭىزدا, مەن پەرنەلەر تەوريياسى مەن كۆانت مەحانيكاسىنىڭ نەگٸزدەرٸن وقىپ وتىرمىن.


• ٶزٸڭٸز تۋرالى جوعارى پٸكٸرگە ماسايىپ وتىرعانىڭىزدا, مەن تٷرلٸ كٶزقاراستى بٸلدٸرەتٸن دەلەلدەردٸ سالىستىرىپ, ولاردىڭ كەمشٸلٸگٸن باعالايمىن. سٸز ماعان نە دەپ قارسى كەلەتٸنٸڭٸزدٸ الدىن الا ەسەپتەيمٸن.


• سٸز بٸر ادامنىڭ جاعىنا شىقساڭىز, مەن ەكٸ جاقتىدا سارالايمىن. ەگەر مەن سٸزدٸڭ جاعىڭىزعا شىعىپ, سٸزدٸڭ سٶزٸڭٸزدٸ سٶيلەسەم, وندا مەن جەڭەمٸن. تٸپتٸ تۋرا سول تاقىرىپتا قارسى باعىتتا سٸزدٸڭ ٶزٸڭٸزدٸ دە جەڭٸپ كەتكەن بولسام دا.

• بەدەلدٸ ادامدارعا كٷمەن كەلتٸرمەيسٸز. ٶزٸڭٸزدەن نەگە دەپ سۇرامايسىز دا.


• دۇرىس قويىلعان سۇراقتىڭ مەنٸن تٷسٸنبەيسٸز. سىيلاپ تۇرسا دا كەلٸسپەيتٸندٸكتٸ تٷسٸنە المايسىز. سٸزبەن كەلٸسپەيتٸن ادامنىڭ ٶز پٸكٸرٸنە ادال بولىپ قالۋىن تٷسٸنبەيسٸز.


• شىنايىلىق تۋرالى سۇراقتار قويمايسىز. بٸرسارىندى ٶمٸردەگٸ بوس تٸرشٸلٸك ٷشٸن بولماشى كٷرەسٸڭٸز بٸتپەيدٸ.

• ەشتەڭەدەن حابارىڭىز جوق ەكەنٸن مويىنداڭىز. بۇل ماقالا شامىڭىزعا تيگەن بولار. بوسقا ٶتكٸزگەن ٶمٸرٸڭٸز, تەككە كەتكەن ۋاقىتىڭىز ماقالانى وقىعاننان ٶزگەرمەيدٸ.


• اينالاداعى بولىپ جاتقان قۇبىلىستارعا مەن بەرمەي, تٸكباقاي ٶمٸرگە ەتٸڭٸز ٶلٸپ كەتكەن. شىندىققا كٶز جۇما قاراپ جامان ٷيرەنگەنسٸز. تٸلٸڭٸزدٸ شىعارىپ, شىندىقتىڭ دەمٸن تاتىپ كٶرسەڭٸز, ونىڭ قانشالىقتى تەتتٸ ەكەنٸن بٸلەر ەدٸڭٸز.


• سوندا شىن مەنٸسٸندە ماڭىزدى, قاجەتتٸ نەرسەلەردٸ ٸستەۋگە كەدەرگٸ جاسايتىن تەك ٶزٸڭٸز عانا ەكەندٸگٸڭٸزگە كٶز جەتكٸزەسٸز.

اۋدارعان شىنار ەبٸلدە