قر جوعارعى سوتىنىڭ تٶراعاسى جاقىپ اسانوۆتىڭ نازارىنا!
«مىناۋ زامان كٸمدٸكٸ? كٷشتٸنٸكٸ! اۋزى التى قارىس تٸستٸنٸكٸ!».
بٷگٸندە ەلٸمٸزدە قارا قىلدى قاق جارۋى تيٸس سوتتارعا ايتىلار سىن از ەمەس. تٶردەگٸ سوتتار تىم قاتال, تىم تەكاپپار, تىم بيٸك. الدىنا كەلگەن ادامنىڭ اعىن اقتاپ, قاراسىن ايىپتاپ, ەدٸلەتتٸ شەشٸم شىعارۋدان گٶرٸ, جۋاس مٸسكٸننەن قىلمىسكەر, باسبۇزار وبرازىن كٶرۋگە بەيٸم تۇرادى. سوندىقتان دا قازٸر سوت جٷيەسٸنە دەگەن ەلدٸڭ سەنٸمٸ تاۋسىلىپ بارادى.
جاقىندا بٸزگە اراشا سۇراپ, ەدٸلەت ٸزدەگەن لەززات ۋىزباەۆادان حات كەلٸپ تٷستٸ. قىزىلوردا وبلىسى, شيەلٸ كەنتٸنٸڭ تۇرعىنى ٶز ارىزىندا سوتقا قاتىستى بولعان وقيعانى باستان-اياق بايانداپ بەردٸ.
– قىزىلوردا وبلىستىق قىلمىستىق ٸستەر جٶنٸندەگٸ مامانداندىرىلعان اۋدانارالىق سوتىنىڭ سۋدياسى اسحات سابىروۆ مەنٸڭ ٸنٸم بەكبولات پەن دوسى نۇرسۇلتاندى قىلمىستىق كودەكستٸڭ 120 بابى 3-1 بٶلٸگٸنٸڭ بٸرٸنشٸ تارماعىمەن كٸنەلٸ دەپ تاۋىپ, 7 جىل 6 ايعا باس بوستاندىعىنان ايىردى. بۇل ەكٸ بالا دا كەمەلەتكە تولماعان. ولار ا ەسٸمدٸ بٸر قىزدى زورلادى دەگەن باپپەن جازالانىپ وتىر. جەبٸرلەنۋشٸمٸن دەگەن قىز كەمەلەت جاسقا تولماسا دا, بەت-ەلپەتٸ ٷلكەن قىزعا ۇقسايدى. ٶزٸ سونداي پىسىق, تاقىلداپ تۇر. ول ٶز ەركٸمەن ەلگٸ ەكٸ جٸگٸتپەن جىنىستىق قاتىناسقا تٷسكەن. تٸپتٸ, مۇنىڭ الدىندا دا ول 5-6 جٸگٸتپەن جاتقان. ونى قىزدىڭ ٶزٸ دە مويىنداپ, تٸپتٸ زورلاعانى تۋرالى پوليتسيياعا ارىزدانعان. بٸراق تەرگەۋ بارىسىندا بەس بالانىڭ ٸسٸ جابىلىپ كەتەدٸ دە, اقشاسى جوق مەنٸڭ ٸنٸم دوسى ەكەۋٸ قاماۋعا الىنادى. ەيتپەسە, الدىندا بەس بالانىڭ اتا-انالارى دا بٸزبەن بٸرگە تەرگەۋگە بارىپ جٷردٸ. تٸپتٸ زورلادى دەپ ايىپتالعانداردىڭ ٸشٸندە شيەلٸ اۋداندىق سوت ورىنداۋشىنىڭ بالاسى دا بولدى. وسىنداي قىزمەتتە وتىرعان اتا-انالاردىڭ بالالارى بوساتىلىپ كەتتٸ دە, تولىق ەمەس وتباسىنان شىققان (اناسى جوق) بەكبولات دوسىمەن بٸرگە جازا ارقالاپ وتىر. سوندا ەدٸلەتتٸلٸك قايدا?
ول قىز مۇنىڭ الدىندا بەس-التى جٸگٸتپەن اقشاعا جىنىستىق قاتىناسقا تٷسكەن. مۇنى ەستٸگەن ٸنٸم ول قىزبەن تەلەفون ارقىلى تانىسىپ, سٶيلەسٸپ جٷرەدٸ. بٸر كٷنٸ پەتەر جالداپ, سوندا بارادى. ول جەردە ەشقانداي زورلىق بولماعانىن پەتەر يەسٸ دە راستاپ وتىر. ياعني, بەرٸ ٶز ەركٸمەن جاسالعان. بٸراق ارادا ەكٸ اي ٶتكەن سوڭ, قىزدىڭ شەشەسٸنٸڭ سٸڭلٸسٸ پوليتسييا بٶلٸمٸنە ارىز بەرەدٸ. ەكٸ اي بۇرىن جىنىستىق قاتىناسقا تٷسكەننەن كەيٸن دە بۇلار بٸرنەشە رەت كەزدەسكەن. كٶشەدە قىدىرىپ جٷرگەن. شامالى كٷننەن سوڭ, تاكسي بولىپ جٷرگەن بەكبولاتتىڭ دوسى نۇرسۇلتانمەن كەزدەسٸپ, مەكتەپتٸڭ جانىندا جىنىستىق قاتىناسقا تٷسكەن. وسى كەزدە نۇرسۇلتان بەكبولاتتى شاقىرادى. ٸنٸم ەكٸ بالا بولىپ كٶلٸكپەن بارعان كەزدە جٷرگٸزۋشٸ كۋەلٸگٸنسٸز ماشينا ايداعانى ٷشٸن پوليتسييا ۇستايدى. وسى ۋاقىتتا كٶلٸكتٸڭ ٸشٸندە ەلگٸ جەبٸرلەنۋشٸمٸن دەگەن قىز دا وتىرادى. ەگەر شىنىمەن زورلىق كٶرسە, نەگە سول كەزدە پوليتسيياعا شاقىمدانبادى? نەگە كٶمەك سۇرامادى? كەرٸسٸنشە, ول قايتا بالدارمەن قالعان...
بۇل رەتتە سوت ەدٸل شەشٸم شىعارعىش بولسا, قىزدىعىن العان بالا قايدا, ودان كەيٸن بارىپ جٷرگەن بەس جٸگٸت قايدا? ولار نەگە جازاسىز قالادى? ەكەلەرٸ قىزمەتتە وتىرسا, ولاردىڭ بالالارىنىڭ ٸسٸ جابىلا بەرە مە? ايران ٸشكەن قۇتىلىپ, شەلەك جالاعاندار تۇتىلا ما? مٸنە, مەن وسىعان قاتتى ناليمىن, ٸشٸم اشيدى...
مۇحامەتقالي ماديياروۆ, ادۆوكات:
– نەگٸزٸ, ارىز جازعاننان كەيٸن بۇل قىزدىڭ ٶزٸ: «مەن ارىز جازعىم كەلمەپ ەدٸ, تەتەم عوي قويماي جاتقان» دەگەن سٶزدەرٸ بار. ونىڭ بارلىعى كۋەلارمەن دە, ۆيدەوزاپيستەرمەن دە, تٸپتٸ جەبٸرلەنۋشٸنٸڭ جاۋابىمەن دە دەلەلدەنٸپ وتىر. مۇنىڭ الدىندا دا ول بٸرنەشە جٸگٸتپەن جىنىستىق قاتىناس جاساعان. سوت مەديتسينالىق ساراپتاماسى دا قىزدىق پەردەسٸ بۇرىننان بۇزىلعان دەگەن قورىتىندى بەرٸپ وتىر. سونداي-اق سوت ساراپتاماسى قىزدىڭ دەنەسٸندە ەشقانداي جاراقاتتار جوق ەكەندٸگٸن كٶرسەتكەن.
تٸپتٸ پروكۋروردىڭ ٶزٸ ايىپتى 122-باپتىڭ 1-بٶلٸگٸنە ٶزگەرتەدٸ. ياعني, اۋىر باپتى جەڭٸلٸنە اۋىستىرادى. وسىعان بايلانىستى پروكۋرور بٸر جىل باس بوستاندىعىنان ايىرۋدى سۇراپ, كەيٸننەن ٸستٸ راقىمشىلىقپەن قىسقارتۋدى سۇرايدى.
بۇل جەردە مىنانى ەسكەرگەن جٶن. پروكۋرور ايىپتى ٶزگەرتسە, سوت سول ايىپتىڭ تٶڭٸرەگٸنەن اسىپ كەتپەۋٸ كەرەك. دەمەك, مەملەكەتتٸك ايىپتاۋشى – پروكۋرور زاڭ بويىنشا ايىپتى ٶزگەرتسە, سوت سول ايىپتىڭ تٶڭٸرەگٸندە عانا ٷكٸم شىعارۋى تيٸس. سوت ٶزگەرتٸلگەن باپ بويىنشا كٸنەسٸ بار ما, جوق پا, ەلدە ودان دا جەڭٸلدەتەتٸن جاعدايلار جاساۋعا بولا ما, سونى قاراۋى تيٸس. بٸراق سوت پروكۋروردىڭ ايىبىن نەگٸزگە الماي, بۇرىنعى باپپەن (قىلمىستىق كودەكستٸڭ 120-باباتىنىڭ 3-1 بٶلٸگٸ 1-تارماعىمەن) ٷكٸم شىعارادى.
بۇل نەگٸزسٸز دەپ ەسەپتەيمٸن. سەبەبٸ, ولاردىڭ ٶز ەركٸمەن جىنىستىق قاتىناسقا تٷسكەنٸ دەلەلدەنگەن. پروكۋرور كەمەلەتكە تولماعانداردىڭ ٸستٸ جان-جاقتى تەكسەرٸپ, انىقتاپ, 122-باپتىڭ 1-بٶلٸگٸمەن, جەڭٸل جازامەن ايىپتاۋ كەرەكتٸگٸن كٶرسەتٸپ وتىر. الايدا, سوت ايىپتىڭ تٶڭٸرەگٸندە جوق باپپەن سوتتاپ وتىر. بۇل زاڭدى بەلدەن باسۋ ەمەس پە? كەمەلەتكە تولماعان بالالاردى قاتال زاڭمەن سوتتايتىنداي دەلەل جوق قوي. بارلىعى ٶز ەركٸمەن بولعان. سوت ساراپتاماسى دا, كۋەلار دا, جەبٸرلەنۋشٸنٸڭ ٶزٸ ايتقان زاپيستەر دە انىقتاپ تۇرعان جوق پا? تٸپتٸ ول از دەسەڭٸز, پروكۋرور دا ايىپتى ٶزگەرتٸپ وتىر. ەندٸ ودان ارتىق نە كەرەك?.. مەن تٶمەندە پروكۋروردىڭ اپەللياتسييالىق ٶتٸنٸش حاتىن دا جٸبەرەمٸن. وندا بارلىعى تٷسٸنٸكتٸ جازىلعان...
قر پرەزيدەنتٸ قاسىم-جومارت توقاەۆ, قر جوعارعى سوتى بۇل مەسەلە زاڭدى شەشٸمٸن تاۋىپ, ەدٸلدٸك سالتانات قۇرادى دەگەن ويدامىز. ەدٸلەت ٸزدەگەن جاننىڭ جانايقايىن ەش بوياماسىز, قاز-قالپىندا بەرۋدٸ جٶن سانادىق. ەندٸ بۇل ٸس ەرٸ قاراي باقىلاۋعا الىنىپ, وڭ شەشٸمٸن تابادى دەپ سەنەمٸز...
ايتا كەتەيٸك, بٸز بۇل مەسەلەنٸ نازاردان تىس قالدىرماي, الداعى ۋاقىتتا ٸستٸڭ قالاي شەشٸلەتٸنٸن كٶپشٸلٸككە ۇسىناتىن بولامىز...
سەرٸك جۇماباەۆ
