قازاقستاننىڭ سپورت سالاسىنا سوڭعى التى جىلدا شامامەن 1,4 تريلليون تەڭگە جۇمسالعان. ال بيىل جەنە الداعى ەكٸ جىلعا بيۋدجەتتەن تاعى 1,3 تريلليون تەڭگە بٶلۋ جوسپارلانىپ وتىر. بۇل, مەسەلەن سپورتتىق كٶرسەتكٸشتەرٸ بٸزدەن ەكٸ ەسە جاقسى نيدەرلاندىداعى وسى سالاعا بٶلٸنگەن قاراجاتتان بٸرنەشە ەسە ارتىق, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
بۇل مەلٸمەتتەر 2024 جىلى 7 قازاندا سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى قىزمەتتٸڭ تۋريزم جەنە سپورت مينيسترلٸگٸمەن بٸرلەسٸپ سپورتتى قارجىلاندىرۋ سالاسىنداعى جەمقورلىق تەۋەكەلدەرٸنە جٷرگٸزگەن سىرتقى تالداۋىندا كەلتٸرٸلگەن.
سىرتى تالداۋ مەلٸمەتٸنشە, سپورت سالاسىن قارجىلاندىرۋدا 2018 جىلى 165 ملرد تەڭگە, 2019 جىلى 204 ملرد تەڭگە, 2020 جىلى 177 ملرد تەڭگە, 2021 جىلى 223 ملرد تەڭگە, 2022 جىلى 296 ملرد تەڭگە, 2023 جىلى 340 ملرد تەڭگە بٶلٸنگەن. ال بيىل جەنە الداعى ەكٸ جىلعا بيۋدجەتتەن تاعى 1,3 تريلليون تەڭگە بٶلۋ جوسپارلانىپ وتىر.
"قازاقستان سپورتىنا جوعارى جەتٸستٸكتەردٸڭ اقشالاي "قۇيىلۋ" كٶلەمٸ وسى ماقساتتارعا بٶلٸنەتٸن ورتالىق ازييا جەنە الىس شەت ەلدەردٸڭ (كانادا, نورۆەگييا, نيدەرلاندى) بيۋدجەتتەرٸنەن بٸرنەشە ەسە ارتىق", دەلٸنگەن تالداۋدا.
سوعان قاراماستان, قازاقستان وليمپيادا ويىندارى بويىنشا مەدالدىق ەسەپتە تٶمەنگٸ ورىندا كەلەدٸ. اتاپ ايتقاندا, 2020 جىلى – 83 ورىن (8 قولا مەدال), 2022 جىلى – 0 مەدال, 2024 جىدلى – 43 ورىن (1 – التىن, 3 – كٷمٸس, 3 – قولا)) جەنە دٷنيەجٷزٸلٸك سپورت رەيتينگٸسٸندەگٸ كٶرسەكٸشتەرٸ دە كٶز قۋانتپايدى: 2014 جىلى – 25-ورىن,2018 جىلى – 47-ورىن, 2023 جىلى - 42-ورىن.
"بۇعان سەبەپ - مەملەكەتتٸك قاراجاتتى ۇتىمسىز جۇمساۋعا جەنە جىمقىرۋعا ىقپال ەتەتٸن جٷيەلٸ جەمقورلىق تەۋەكەلدەرٸ نەگٸز. ونىڭ ٷستٸنە وتاندىق سپورتتى دامىتۋدىڭ قولدانىستاعى ساياساتى وتاندىق سپورتشىلاردى تيٸمدٸ دايارلاۋعا باعىتتالماعان. ياعني, شەتەلدٸك ويىنشىلاردى پايدالانۋ ارقىلى قول جەتكٸزٸلگەن قىسقا مەرزٸمدٸ جەتٸستٸكتەرگە نازار اۋدارىلادى, ال جەكە سپورتتىق كادرلاردى دامىتۋ بويىنشا جٷيەلٸ جۇمىس جەتكٸلٸكسٸز بولىپ وتىر", دەلٸنەدٸ زەرتتەۋ قۇجاتىندا.
مىسالى, تەۋەلسٸزدٸك جىلدارى قازاقستان وليمپيادالىق سپورت تٷرلەرٸنە 126 شەتەلدٸكتٸ ساتىپ الدى, ولاردىڭ ەرقايسىسى كەيٸننەن ٶز ەلٸنە ورالعان.
"قازاقستاننىڭ بۇقارالىق سپورتقا جۇمساعان شىعىستارى جوعارى جەتٸستٸكتەر سپورتىنا قاراعاندا 9 ەسە از (35 ملرد تەڭگەگە قارسى 340 ملرد تەڭگە). مىسالى, حالقى از نيدەرلاندىدا (17,8 ميلليون) بۇقارالىق سپورتقا جۇمسالاتىن شىعىندار كەسٸبي سپورتقا (246 ميلليون دوللار) قاراعاندا ەكٸ ەسە كٶپ (497 ميلليون دوللار). سونىمەن قاتار, بۇل ەلدٸڭ سپورتشىلارى وليمپيادا ويىندارىندا جوعارى نەتيجە كٶرسەتۋدە.نيدەرلاندىمەن سالىستىرعاندا قازاقستان جوعارى جەتٸستٸكتەر سپورتىنا ٷش ەسە كٶپ, ال بۇقارالىق سپورتقا 7 ەسە از جۇمسايدى", دەلٸنگەن انتيكور تالداۋىندا.
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ دەنە شىنىقتىرۋ مەن سپورتتى دامىتۋدىڭ 2023 – 2029 جىلدارعا ارنالعان تۇجىرىمداماسىنا ەنگٸزٸلگەن بۇقارالىق سپورت تٷرلەرٸن دامىتۋ كٶرسەتكٸشتەرٸ فورمالدى سيپاتقا يە ەكەنٸ دە زەرتتەۋدە باسا كٶرسەتٸلگەن. سوندىقتان جوعارى جەتٸستٸكتەر سپورتىندا باسىم سپورت تٷرلەرٸنٸڭ بولماۋىنا بايلانىستى تانىمال ەمەس جەنە نەتيجەسٸز سپورت تٷرلەرٸ قارجىلاندىرىلادى.
"2023 جىلى سپورتتىڭ 31 تٷرٸنەن بٸردە-بٸر مەدال بولمادى. 2024 جىلى قارجىلاندىرىلاتىن باعىتتاردىڭ سانى 141 تٷرگە دەيٸن ٶستٸ. مەسەلەن, جازعى وليمپيادالىق سپورت تٷرلەرٸ بويىنشا قازاقستان 44 تٷردٸ, قىسقى سپورت تٷرلەرٸ بويىنشا – 13 تٷردٸ دامىتادى. جوعارى جەتٸستٸكتەر سپورتىنىڭ قارجىلاندىرىلاتىن باعىتتارىنىڭ شامامەن 60%-ى وليمپيادالىق ەمەس باعىتتارعا جاتادى - 84 (141-دەن). جىل سايىن بۇل تٷرلەردٸ دامىتۋعا – 18 ملرد تەڭگە جۇمسالادى (2023 جىلى وليمپيادالىق تٷرلەرگە – 296 ملرد تەڭگە, وليمپيادالىق ەمەس تٷرلەرگە - 18, ٶزگە شىعىستارعا - 11 ملرد تەڭگە)".
تالداۋ قورىتىندىسىندا قازٸرگٸ زامانعى سپورت نىساندارىنىڭ جەتٸسپەۋشٸلٸگٸ سپورتشىلاردى ساپالى دايارلاۋ مٷمكٸندٸگٸن شەكتەيتٸنٸن, بۇل ەسٸرەسە سپورتتىق نىساندار جيٸ قولجەتٸمدٸ ەمەس نەمەسە قاناعاتتانارلىقسىز جاعدايدا بولاتىن ايماقتاردا بايقالاتىنى ايتىلادى.
"قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ دەنە شىنىقتىرۋ مەن سپورتتى دامىتۋدىڭ 2023 – 2029 جىلدارعا ارنالعان تۇجىرىمداماسى كەدٸمگٸ جاياۋ جٷرگٸنشٸلەر جولدارى مەن ۆەلوسيپەد جولدارىنىڭ تاپشىلىعىنا باعىتتالعان. ال بۇل كەزدە ەلٸمٸز بويىنشا 374,2 مىڭ شارشى مەتر جابىق سپورت عيماراتتارىنىڭ, 376,4 مىڭ شارشى مەتر باسسەيندەردٸڭ تاپشىلىعى بايقالادى (الماتى, استانا, تٷركٸستان جەنە الماتى وبلىستارىنداعى ەڭ ٷلكەن تاپشىلىق)", دەلٸنەدٸ زەرتتەۋدە.
زەرتتەۋ مەلٸمەتٸنشە, قازاقستاندا سپورت كەشەندەرٸ مەن فۋتبول اكادەمييالارىن سالۋدان گٶرٸ سپورتتىق ۇيىمدار اقشانى لەگيونەرلەردٸ ۇستاۋعا كٶپ اقشا جۇمسايدى.
مىسالى, ەڭ قىمبات "استانا" فۋتبول كلۋبىنىڭ ٶزٸندە ٶزٸندٸك فۋتبول اكادەميياسى مەن ينفراقۇرىلىمى جوق. التى جىل ٸشٸندە (2018-2023 جج.) كلۋب فۋتبول الاڭدارى مەن ٷي-جايلاردى جالعا الۋعا 1,4 ملرد تەڭگە جۇمساپتى.
"حالىقارالىق جارىستارعا قاتىسۋ ٷشٸن سپورتشىلاردى اشىق ٸرٸكتەۋ تەتٸگٸ قاراستىرىلماعان. جوعارى جەتٸستٸكتەر سپورت سالاسىنداعى پروتسەستەر مٷلدە تسيفرلاندىرىلماعان. 2020 جىلى ە-sport ۇلتتىق تسيفرلىق پلاتفورماسىن ەنگٸزۋگە جوسپارلانعان ەزٸرلٸك ەلٸ جٷرگٸزٸلگەن جوق. ال تسيفرلاندىرۋدىڭ بولماۋى جالعان سپورتشىلارعا سپورتتىق اتاقتار بەرۋگە, جارىستارعا قاتىسۋ ٷشٸن سپورتشىلاردى ٸرٸكتەۋدە بۇرمالاۋعا جول بەرەدٸ. اتالعان فاكتورلار سالدارىنان سپورت كەشەندەرٸن جالعا الۋ, لەگيونرلەر اقىسىن اسىرا باعالاۋ سىندى ٸستە ٶتٸرٸك, قاعاز جٷزٸندە راس ەسەپتەردٸڭ تٷزٸلۋٸنە تٷرتكٸ", دەلٸنگەن تالداۋدا.
تالداۋ قورىتىندىسى بويىنشا سپورتتى دامىتۋ باسىمدىقتارىن قايتا قاراۋ, بۇقارالىق جەنە بالالار سپورتىنا بيۋدجەتتٸ ۇلعايتۋ, قارجىلاندىرۋدى ورتالىقتاندىرۋ, ٶز ينفراقۇرىلىمىن جەنە بالالار اكادەمييالارىن دامىتۋ, سونداي-اق تسيفرلاندىرۋدى ەنگٸزۋ بويىنشا ۇسىنىستار ەنگٸزٸلدٸ.
