وڭتٷستٸكتەن ورىن تولتىرار xالىق ەلٸ دە بٸرلٸ جارىم عانا.
قوعالى كٶلدەر, قۇم, سۋلار, ورماندى توعاي, جازىقتار بوس جاتىر. اعايىنشىلىققا بەرٸك قازاق بالاسى جەكە-جەكە كٶشكٸسٸ جوق. ونداعان "كٶشٸرۋ" جوسپارلارى ەزٸرگە نەتيجە بەرمەي جاتىر نەمەسە تىم ماردىمسىز.
مەنٸڭشە, وقو, قىزىلوردا, ماڭعىستاۋ, جامبىل وبلىستارىنان كٶشەم دەگەن جۇرتتى اۋدان اۋدانىمەن, اۋىل اۋىلىمەن كٶشٸرۋ كەرەك. بارعان جەرگە بٸردەن:
1) ٷي, اۋرۋxانا, مەكتەپ, ەكٸمشٸلٸك پەن تويxانا ساپ بەرۋ كەرەك(اۋىلدان).
2) سوسىن ەرينە جەر.
3) جايىلمالى جەنە ەگٸندٸ.
4) اۋىلشارۋاشىلىق نەسيەلەر بەرٸنە جاپپاي جەنە ازعانتاي بولۋ كەرەك.
5) 10 جىلعا دەيٸن(ياعني بالا مەكتەپ بٸتٸرگەنشە), ٷي دە, جەر دە كٶشٸپ كەلۋشٸنٸڭ مەنشٸگٸنە ٶتپەۋٸ كەرەك(قايتا كٶشٸپ كەتۋ قاۋٸپٸنٸڭ الدىن الۋ ٷشٸن).
6) سوسىن ەرينە تاپقىر ەكٸم, ەدٸل سوت پەن پروكۋرور, بٸلٸكتٸ مۇعالٸم مەن دەرٸگەر بولسا بولعانى, قازاق قىستاۋعا قايتا كٶشپەيدٸ.
ەندٸ وسىنىڭ بەرٸنە ۇتىمدى مىسال بار ما? ييا بار. جازدا شقو-نىڭ اقسۋاتىندا بولدىق, سۋ الىپ كەتكەن ەكٸ اۋىلدى(كٶكجىرا مەن تاستۇما بولۋ كەرەك) ەكٸم 40 شاقىرىم ارى كٶشٸرٸپ جوعارىداعىنىڭ بەرٸن ٸستەگەن. حالىق ەسكٸ اۋىلعا كٶشپەيمٸز دەيدٸ.
ەندٸ وسىنىڭ بەرٸنە تاريxتان مىسال بار ما? ييا بار.
حVٸٸٸ عاسىردىڭ باسىندا جوڭعارلار تاشكەن مەن تٷركٸستاندى باسىپ الىپ قىرداعى قازاققا باج سالىعىن ارتتىرعان. سوندا ەبٸلقايىر xان مەن سەمەكە xاندار ٶز جۇرتتارىن ەرتٸپ سولتٷستٸككە بٸراق تارتىپ, قىستاۋعا(سىردىڭ ورتا اعىسى) كٶشپەۋگە بەكٸنگەن. رەسەي پاتشالىعى ورىنبور(كٸشٸ جٷزگە) مەن ترويتسكٸدەن(ورتا جٷزگە) "مەنوۆوي تورگ" اشىپ, بٸزدٸڭ جۇرت بٸرجولاتا جايلاۋدا قالىپ قويعان.
اقىرى كەيٸن ول جەرگە مۇجىقتار كەلگەندە قازاق جايلاۋىن بەرمەدٸ.
دەۋرەن بابامۇرات
