شقو-دا ۇوس جەنە تىل ارداگەرلەرنٸە قۇرمەت كٶرسەتٸلدٸ
ٶڭٸردە ۇوس ارداگەرلەرٸنە قۇرمەت كٶرسەتۋ, ەرلٸكتەرٸن ۇلىقتاۋ, ەسكە الۋ ٸس-شارالارى جەڭٸس كٷنٸنٸڭ الدىندا, بٸرنەشە كٷن بۇرىن باستالدى. مەرەكە قارساڭىندا كەڭەس زامانىندا بٸرنەشە رەت باتىر اتاعىنا ۇسىنىلعان قازاقستاندىقتار ەل پرەزيدەنتٸ ق.توقاەۆتىڭ جارلىعىمەن قايتىس بولعاننان كەيٸن ەڭ جوعارى مەملەكەتتٸك ناگرادامەن ماراپاتتالدى.
ولاردىڭ اراسىندا 1934 جىلى زىريان اۋدانىندا (قازٸرگٸ التاي اۋدانى) زىريان اۋداندىق ەسكەري كوميسسارياتىمەن قىزىل ەسكەرگە شاقىرىلعان الەكساندر نەسمەيانوۆ تا بار. ول كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اتاعىنا ٷش رەت ۇسىنىلىپ, بٸراق ەرتٷرلٸ سەبەپتەرمەن ماراپاتتار بەرٸلمەگەن ەدٸ. سونىمەن قاتار, مەملەكەت باسشىسىنىڭ جارلىعىمەن 1941-1945 جج. ۇلى وتان سوعىسىندا كٶرسەتكەن ەرلٸگٸ مەن باتىرلىعى ٷشٸن جوعارى دەرەجەلٸ "حالىق قاھارمانى" اتاعى بەرٸلٸپ, جاۋىنگەرلٸك ەرلٸكتەرٸ ٷشٸن التىن جۇلدىز بەن "وتان" وردەنٸ ماراپاتتالعان, شقو جارما اۋدانىنىڭ تۋماسى, 8-شٸ گۆاردييالىق اتقىشتار پولكٸ 302-شٸ گۆاردييالىق اتقىشتار روتاسىنىڭ مەرگەنٸ تٶلەۋعالي ەبدٸبەكوۆكە بەرٸلدٸ.
بۇل وقيعا قازاقستاننىڭ باتىرلارعا دەگەن ەرەكشە قۇرمەتتٸڭ بەلگٸسٸندەي بولدى. ۇوس بٸر جارىم ميلليوننان استام قازاقستاندىق جاۋعا قارسى شايقاسىپ, 610 مىڭ وتانداسىمىز مايدان دالاسىندا قازا تاپتى.سوعىسقا اتتانعاندارلى تەڭ جارتىسى قايتپادى. ەرلٸكتٸڭ ٷلگٸسٸ بولعان جاندارلى ايماق باسشىسى دانيال احمەتوۆ مەرەكەمەن قۇتتىقتاپ, ريددەر قالاسىنداعى ارداگەر پاۆەل پروكوفەۆيچ البوحانىڭ شاڭىراعىندا بولدى. پاۆەل پروكوفەۆيچ جاس سەرجانت - ۇشاقتارداعى بايلانىس راديوجابدىعى مەحانيگٸنەن باستاپ, "جاۋىنگەرلٸك ەڭبەگٸ ٷشٸن" جەنە "گەرمانييانى جەڭگەنٸ ٷشٸن"مەدالدارىنىڭ يەگەرٸنە دەيٸن ۇزاق سوعىس جولىنان ٶتتٸ. سونىمەن قاتار سەمەيدە وبلىس ەكٸمٸ تىل ەڭبەككەرٸ راشيد حاسانوۆتى جەنە ارداگەرلەر ماتۆەي يۋرچەنكو مەن اسقار راحيمباەۆتى قۇتتىقتادى.
ال ٶسكەمەن قالاسىندا ليتۆا جەنە بەلارۋس رەسپۋبليكالارىن ازات ەتۋگە قاتىسقان قۇرمات راحيموۆقا بارىپ, ارداگەرگە قۇرمەت كٶرسەتسە, 17 جاسىندا قان مايدانعا اتتانعان جەنە نەمٸس-ليتۆا باندالارىن جويۋعا قاتىسقان ارداگەر ستەپان ميشيننٸڭ شاڭىراعىندا بولىپ, مەرەكەمەن قۇتىقتادى. جاقىندا عاسىر تويىن اتاپ ٶتكەن تىل ەڭبەككەرٸ اننا لابكوۆا دا نازاردان تىس قالمادى. سوعىس جىلدارىندا كٷنٸ-تٷنٸ ەڭبەك ەتتٸ. "ۇوس جىلدارىنداعى ەرەن ەڭبەگٸ ٷشٸن" مەدالٸمەن ماراپاتتالعان. ماسارا نۇرعازينا. ول قازٸر مۇعالٸم جەنە اقىن رەتٸندە تانىمال, ال سوعىس جىلدارىندا ول تىلدا ادال ەڭبەك ەتكەن جانداردىڭ بٸرٸ. بٷگٸندە ولاردىڭ بارلىعى 1,5 ميلليون تەڭگەدەن, سونداي-اق سىيلىقتار مەن تۇرمىستىق تەحنيكالار تابىس ەتٸلدٸ. ٶڭٸر باسشىسى "قازٸرگٸ بەيبٸت كٷندە ٶمٸر سٷرۋٸمٸز ٷشٸن ەزيز جانىن اياماي, جاۋمەن سوعىسقان ارداگەرلەردٸ قولداۋ, كٶمەك كٶرسەتۋ بٸزدٸڭ قاسيەتتٸ پارىزىمىز. جەڭٸس كٷنٸ-ەربٸر وتباسىنا قاتىستى مەرەكە. سوندىقتان بٸز ٷشٸن بۇل باعا جەتپەس.
مايدان دالاسىندا سوعىسىپ, تىلدا جۇمىس ٸستەگەندەردٸڭ بەرٸنٸڭ ەرلٸگٸ ەرەڭ, ەشقاشانلا ۇمىتىلمايدى. بٸزدٸڭ ارداگەرلەرٸمٸزدٸڭ باتىلدىعى, تاباندىلىعى, ەڭبەكقورلىعى مەن پاتريوتيزمٸ - قازٸرگٸ جاستار ٷشٸن لايىقتى ٷلگٸ. وسى مەرەكە كٷنٸ ولارعا دەنساۋلىق پەن ۇزاق عۇمىر تٸلەيمٸن! بارلىق شىعىسقازاقستاندىقتاردى جەڭٸس كٷنٸمەن قۇتتىقتايمىن, ەر وتباسىندا بەيبٸتشٸلٸك, كەلٸسٸم جەنە اماندىق بولسىن"دەدٸ وبلىس ەكٸمٸ دانيال احمەتوۆ. ەسكە سالا كەتەيٸك, پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ پەرمەنٸمەن شقو-دا ۇوس 42 قاتىسۋشىسى مەن مٷگەدەكتەرٸنە 1,5 ملن.تەڭگەدەن الدى. 10 754 ارداگەر, ولارعا تەڭەستٸرٸلگەن جەنە ەڭبەك ارداگەرلەرٸ ٷشٸن تٶلەمدەردٸڭ جالپى سوماسى 630 500 مىڭ تەڭگەنٸ قۇرايدى. سونداي-اق, وبلىس ەكٸمدٸگٸ ماراپاتتالعان تىل ەڭبەككەرلەرٸنە, ۇوس قاتىسۋشىلارى مەن مٷگەدەكتەرٸنٸڭ جەسٸرلەرٸنە, كونتسلاگەرلەردٸڭ بۇرىنعى كەمەلەتكە تولماعان تۇتقىندارىنا, بلوكادا كەزٸندە جۇمىس ٸستەگەن ادامدارعا جەنە كەڭەس ارميياسىنىڭ ەرٸكتٸ جالداما قۇرامىنا 100 مىڭ تەڭگەدەن تٶلەۋدٸ جوسپارلاپ وتىر. سونىمەن قاتار, ماراپاتتالماعان تىل ەڭبەككەرلەرٸ 50 مىڭ تەڭگەدەن الدى. جەڭٸس كٷنٸن سىيلاعان بارلىق جاندارعا مەرەكە كٷنٸ قۇرمەت كٶرسەتٸلدٸ.
