Freedom Inside '26

جەتٸسۋدان تابىلعان قورىم دۋلات بابانىڭ بەيٸتٸ بولۋى مٷمكٸن بە? تاريحشى پٸكٸر بٸلدٸردٸ

جەتٸسۋدان تابىلعان قورىم دۋلات بابانىڭ بەيٸتٸ بولۋى مٷمكٸن بە? تاريحشى پٸكٸر بٸلدٸردٸ
فوتو: ۆيدەودان سكرين

جەلٸدە جەتٸسۋ وبلىسىنىڭ سارىبەل اۋماعىنان دۋلات بابانىڭ بەيٸتٸ تابىلىپ, باسىنا بەلگٸتاس قويىلعانى تۋرالى اقپارات تارادى. الايدا تاريحشى باتىرجان سەيدومار بۇل مەسەلەگە ساقتىقپەن قاراۋ كەرەگٸن ايتادى, دەپ حابارلايدى dalanews.kz.

ونىڭ سٶزٸنشە, ەڭ الدىمەن “دۋلات بابا” ۇعىمىنىڭ ٶزٸن تاريحي تۇرعىدان ناقتىلاپ الۋ قاجەت.

“دۋلات, نايمان, جالايىر, قاڭلى سيياقتى اتاۋلاردى بٸز بٷگٸن كٶبٸنە بٸر ادامنىڭ ەسٸمٸ رەتٸندە قابىلدايمىز. الايدا تاريحي دەرەكتەردە ولار تايپالىق بٸرلەستٸكتەردٸڭ اتاۋى رەتٸندە كەزدەسەدٸ. شەكەرٸم دە, شوقان ۋەليحانوۆ تا دۋلاتتى ناقتى ٶمٸر سٷرگەن ادام رەتٸندە كٶرسەتپەيدٸ”, - دەيدٸ تاريحشى.

ساراپشى وسىعان بايلانىستى جەتٸسۋ وبلىسىنان تابىلعان قورىمدى نەمەسە جامبىل وبلىسىنداعى كەسەنەنٸ ناقتى دۋلات بابانىڭ جەرلەنگەن ورنى دەپ كەسٸپ ايتۋعا عىلىمي نەگٸز جەتكٸلٸكسٸز ەكەنٸن جەتكٸزدٸ.

“جامبىل وبلىسىنداعى كەسەنە دە, سارىبەلدەگٸ قورىم دا ناقتى دۋلات بابانٸكٸ دەپ دەلەلدەنگەن جوق. مۇنداي تۇجىرىم جاساۋ ٷشٸن ارحەولوگييالىق جەنە انتروپولوگييالىق زەرتتەۋلەر قاجەت”, - دەدٸ ول.

تاريحشىنىڭ ايتۋىنشا, بۇل مەسەلە بويىنشا شەجٸرەلٸك دەرەكتەر عانا جەتكٸلٸكسٸز.

“فولكلور مەن شەجٸرە بەلگٸلٸ بٸر باعىت بەرەدٸ. بٸراق عىلىمي قورىتىندى جاساۋ ٷشٸن ارحەولوگييا, جازبا دەرەكتەر جەنە باسقا دا زەرتتەۋ ەدٸستەرٸ قاتار قولدانىلۋى كەرەك”, - دەيدٸ باتىرجان سەيدومار.

سوندىقتان مامان سارىبەل اۋماعىنداعى قورىمداردى زەرتتەۋ ٷشٸن ارنايى ارحەولوگييالىق جۇمىستار جٷرگٸزٸپ, جەرلەنگەن ادامداردىڭ ٶمٸر سٷرگەن كەزەڭٸن انىقتاۋ قاجەت ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ.

ايتا كەتەيٸك, بۇعان دەيٸن ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردە جەتٸسۋ وبلىسىنىڭ سارىٶزەك ٶڭٸرٸندەگٸ سارىبەل اۋماعىنان دۋلات بابانىڭ بەيٸتٸ تابىلعانى تۋرالى ۆيدەو تاراعان ەدٸ.

ۆيدەو اۆتورلارىنىڭ ايتۋىنشا, بەلگٸتاس سارىٶزەك پەن كٶكسۋ اۋداندارىنىڭ شەكاراسىنا جاقىن اۋماقتا ورناتىلعان. ولار ٶز تۇجىرىمدارىن كەڭەستٸك كەزەڭگە دەيٸنگٸ كارتالارداعى بەلگٸلەرمەن بايلانىستىرادى.

سونداي-اق بەينەجازبا اۆتورلارى كەڭەس وداعى كەزٸندە ەسكەري ماقساتتاعى نىساندار مەن راكەتالىق شاحتالار سالىنعان كەزدە ٶڭٸردەگٸ كٶپتەگەن كٶنە قورىمداردىڭ بٷلٸنگەنٸن العا تارتقان. ولاردىڭ سٶزٸنشە, سارىبەل اۋماعىندا بۇرىن بٸرنەشە تاريحي قورىم ورنالاسقان.

ۆيدەودا باستاماشىل توپ ٶكٸلدەرٸ بۇل ورىننىڭ دۋلات بابانىڭ جەرلەنگەن جەرٸ بولۋى مٷمكٸن ەكەنٸن ايتىپ, بەيٸت باسىنا ارنايى بەلگٸتاس ورناتقانىن مەلٸمدەدٸ. سونىمەن قاتار اتالعان اۋماقتى بولاشاقتا عىلىمي تۇرعىدان زەرتتەپ, تاريحي مۇرا رەتٸندە تٸركەۋ قاجەت ەكەنٸن جەتكٸزگەن.

الايدا ەزٸرگە بۇل مەلٸمەتتەر عىلىمي قاۋىمداستىق نەمەسە قۇزىرلى ورگاندار تاراپىنان رەسمي تٷردە راستالعان جوق. سوندىقتان سارىبەلدەگٸ قورىمنىڭ ناقتى كٸمگە تيەسٸلٸ ەكەنٸ جەنە ونىڭ تاريحي مەرتەبەسٸ ارنايى زەرتتەۋلەردەن كەيٸن عانا بەلگٸلٸ بولۋى مٷمكٸن.