Freedom Inside '26

قازۇۋ-دا اسقار اقاەۆپەن كەزدەسۋ-دەرٸس ٶتتٸ

قازۇۋ-دا اسقار اقاەۆپەن كەزدەسۋ-دەرٸس ٶتتٸ
قىرعىز رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ, ەل-فارابي اتىنداعى قازۇۋ-دىڭ قۇرمەتتٸ پروفەسسورى, رەسەي عىلىم اكادەميياسىنىڭ اكادەميگٸ, م.ۆ.لومونوسوۆ اتىنداعى مەسكەۋ مەملەكەتتٸك ۋنيۆەرسيتەتٸ جانىنداعى كٷردەلٸ جٷيەلەردٸ ماتەماتيكالىق زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ باس عىلىمي قىزمەتكەرٸ,  فيزيكا-ماتەماتيكا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى اسقار اقاەۆ «بريكس ەلدەرٸنٸڭ دامۋ قارقىنىن جاڭا ەلەمدٸك تەرتٸپ نەگٸزٸ رەتٸندە بولجاۋ مودەلدەرٸ» تاقىرىبىندا كەزدەسۋ-دەرٸس دەرٸس وقىدى.

دەرٸسكە ۋنيۆەرسيتەت باسشىلىعى, عالىمدار مەن وقىتۋشى-پروفەسسورلار قۇرامى جەنە بٸلٸم الۋشى جاستار قاتىستى.

كەزدەسۋدٸ اشقان ەل-فارابي اتىنداعى قازۇۋ-دىڭ باسقارما تٶراعاسى – رەكتورى جانسەيٸت تٷيمەباەۆ قاتىسۋشىلارعا بٸر جىل بۇرىن اكادەميك  اسقار اقاەۆ ۋنيۆەرسيتەتتە ەكٸ كٷن قاتارىنان كٶشباسشىلىق دەرٸس وقىعانىن ەسكە سالدى.

- يگٸ دەستٷردٸ جالعاستىرىپ, اسقار اقايۇلى سٸزدەرمەن تاعى دا كەزدەسۋگە ارنايى كەلدٸ. اكادەميك اسقار اقاەۆ ەلەمدەگٸ ساياسي, ەكونوميكالىق جەنە ەلەۋمەتتٸك مەسەلەلەردٸ تالداۋ مەن بولجاۋ بويىنشا ٶزٸنٸڭ عىلىمي مەكتەبٸن قۇردى. كٷردەلٸ جٷيەلەر ديناميكاسىن ماتەماتيكالىق مودەلدەۋ سالاسىنداعى ەلەمگە ەيگٸلٸ مامان, نوبەل بەيبٸتشٸلٸك سىيلىعىنىڭ ازييالىق بالاماسى سانالاتىن گۋزي بەيبٸتشٸلٸك سىيلىعىمەن ماراپاتتالعان. 2021 جىلى پروفەسسور اسقار اقايۇلىنا «كٷردەلٸ جٷيەلەر ديناميكاسىن ماتەماتيكالىق مودەلدەۋ سالاسىنداعى بٸرٸنشٸ دەرەجەلٸ عىلىمي جەتٸستٸكتەرٸ» ٷشٸن I-دەرەجەلٸ بەدەلدٸ م.لومونوسوۆ سىيلىعى بەرٸلدٸ, - دەپ اتاپ ٶتتٸ ۋنيۆەرسيتەت باسشىسى.

قازۇۋ باسشىلىعىنا ايرىقشا العىس بٸلدٸرگەن اسقار اقاەۆ:

- بٷگٸندە ەل-فارابياتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتٸنٸڭ ٶركەندەپ كەلە جاتقانىن كٶرٸپ وتىرمىز. بٸز بٷگٸن ۋنيۆەرسيتەتتٸڭ نانوسپۋتنيكتەر جاسالاتىن زەرتحانالارىنىڭ بٸرٸنە باردىق. تسيفرلىق دەۋٸر STEAM-بٸلٸم بەرۋ سالاسىندا جوعارى بٸلٸكتٸ مامانداردى تالاپ ەتەدٸ. وسى باعىتتاعى تەحنوپاركتٸڭ نەگٸزٸ قازۇۋ-دا قالانعانى قۋانتادى, - دەپ اتاپ ٶتتٸ.

ٶز كەزەگٸندە اسقار اقاەۆ 2006 جىلى برازيلييا, رەسەي, ٷندٸستان, قىتاي سىندى 4 ەلدٸ بٸرٸكتٸرگەن بريكس مەملەكەتارالىق ۇيىمى تۋرالى ايتتى. كەيٸن بۇل ۇيىمعا وڭتٷستٸك افريكا رەسپۋبليكاسى دا  قوسىلعانىن اتاپ ٶتتٸ. بۇل بەس ٶركەنيەت ەلدەرٸ: لاتىن امەريكاسى (برازيلييا), ەۋرازييالىق (رەسەي) جەنە ٶركەنيەت مەملەكەتتەرٸ - قىتاي, ٷندٸستان جەنە وڭتٷستٸك افريكا ەلدەرٸن قامتيتىن مەملەكەتتەردٸڭ العاشقى ٶركەنيەتارالىق بٸرلەستٸگٸ.

سپيكەردٸڭ پٸكٸرٸنشە, بريكس قازٸرگٸ ۋاقىتتا كٶپتەگەن مەملەكەتتەر مٷشە بولعىسى  كەلەتٸن تانىمال حالىقارالىق ۇيىمنىڭ بٸرٸ. ول مەملەكەتتەردٸڭ ٸشكٸ ٸستەرٸنە ارالاسپايدى, بٸراق ولاردىڭ دامۋىن دەموكراتييالىق جەنە ەرەكشە تەڭ نەگٸزدە قولدايدى. ورتا ازييا مۇسىلمان-تٷركٸ ٶركەنيەتٸندە قازاقستان كٶشباسشى بولىپ تابىلادى. بريكس بولاشاقتا كٶپباعىتتى ەلەمدٸك تەرتٸپتٸڭ نەگٸزدەرٸن قالىپتاستىرادى.

- مەنٸڭ ويىمشا, قازاقستان ەۋرازييالىق ٶركەنيەتتە كەلەشەكتە ورتالىق ازييا, تٷركٸ ٶركەنيەتٸنٸڭ كٶشباسشىسى رەتٸندە كٸرۋگە لايىقتى كانديدات. قازاقستان ٶزٸنٸڭ بارلىق كٶرسەتكٸشتەرٸ بويىنشا بولاشاق كٶپپوليارلى ەلەمدٸك قۇرىلىمنىڭ باستاۋىن كٶتەرەتٸن پەرسپەكتيۆالى جەنە كەلەشەگٸ مول ۇيىمنىڭ قۇرامىندا بولۋعا لايىقتى مەملەكەت دەپ سانايمىن, - دەپ اتاپ ٶتتٸ لەكتور.

كەزدەسۋ سوڭىندا قاتىسۋشىلار ٶزدەرٸن قىزىقتىرعان ساۋالدارىن قويىپ, ٶزارا پٸكٸر الماستى.

ەل-فارابي اتىنداعى قازۇۋ-دىڭ باسپاسٶز قىزمەتٸ