حٸ عاسىرداعى تاۋ شاڭعىسى تۋريزمٸ – بۇل جاي عانا سپورتتىق دەمالىس ەمەس. ول – ميللياردتاعان اقشا اينالىمى بار يندۋسترييا, جۇمساق كٷشتٸڭ بٸر كٶرٸنٸسٸ ەرٸ ٶڭٸرلەردٸڭ دامۋىنا سەرپٸن بەرەتٸن ماڭىزدى فاكتور. قازاقستاننىڭ تاۋلارى تۋريستٸك ەلەۋەتٸ جاعىنان الپٸ تاۋلارىنان ەش كەم تٷسپەيدٸ. ەندەشە ٶزگە ەلدەردٸڭ جەتٸستٸكتەرٸنە قىزىعا قاراۋمەن عانا شەكتەلمەي,ٶزٸمٸزدٸڭ كۋرشەۆەلدٸ دامىتۋعا باعىتتالعان ناقتى, ۇزاقمەرزٸمدٸ ستراتەگييا قالىپتاستىرۋ قاجەت, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
بٷگٸندە بەلسەندٸ دەمالىسقا, ٸشكٸ تۋريزمگە جەنە ەكولوگييالىق باعىتتارعا دەگەن سۇرانىس ەلەم بويىنشا ٶسٸپ كەلەدٸ. قازاقستان ٷشٸن بۇل – ەلەمدٸك تاۋ شاڭعىسى تۋريزمٸ كارتاسىندا ٶزٸن جاڭا باعىت رەتٸندە كٶرسەتۋگە بەرٸلگەن بٸرەگەي مٷمكٸندٸك. ول ٷشٸن قانداي قادامدار قاجەت جەنە بٷگٸنگە دەيٸن نە ٸستەلدٸ?
قازاقستاننىڭ ەلەۋەتٸ: تابيعي جاعدايلار مەن گەوگرافييا
قازاقستاننىڭ تابيعاتى تاۋ شاڭعىسى تۋريزمٸ ٷشٸن اسا قولايلى. ٸلە الاتاۋى, جوڭعار الاتاۋى, شىعىس قازاقستان, التاي تاۋلارى – بۇل ايماقتاردىڭ بەرٸندە كەلەسٸ تالاپتار بار:
-
جىلىنا 4-5 اي بويى تۇراقتى قار جامىلعىسى ساقتالادى;
-
بيٸكتٸك ايىرماشىلىقتارى ەرتٷرلٸ كٷردەلٸلٸكتەگٸ تراسسالار ٷشٸن ٶتە قولايلى;
-
تازا اۋا, تاڭعاجايىپ تابيعات كٶرٸنٸستەرٸ, حالىقتىڭ تىعىزدىعى تٶمەن.
ەرينە, نەگٸزگٸ نازار قازاقستان تاۋ تۋريزمٸنٸڭ باستى «ۆيزيتكاسى» – شىمبۇلاققا اۋىپ وتىر. بٸراق تولىققاندى يندۋسترييانى دامىتۋ ٷشٸن بٸر عانا «جۇلدىزدىڭ» بولعانى جەتكٸلٸكسٸز.
قازٸرگٸ احۋال: جەكەلەگەن تابىستار مەن جٷيەلٸ دامۋدىڭ جەتٸسپەۋٸ
سوڭعى جىلدارى شىمبۇلاق ايتارلىقتاي ٶزگەردٸ – جاڭا تراسسالار, كٶتەرگٸشتەر, قوناق ٷيلەر سالىنىپ, كەشكٸ جارىقتاندىرۋ مەن حالىقارالىق جارىستار ۇيىمداستىرىلدى. بۇل, ەرينە, وڭ مىسال. بٸراق وسى مىسال سالانىڭ نەگٸزگٸ مەسەلەسٸن كٶرسەتەدٸ: تۋريزمنٸڭ جالپى ەكوجٷيەسٸ تاراپىنان اۋقىمدى قولداۋ بولماعان جاعدايدا, مۇنداي لوكالدى دامۋ ۇزاققا بارمايدى.
ەلٸمٸزدٸڭ باسقا ٶڭٸرلەرٸندەگٸ پەرسپەكتيۆالى تاۋ ايماقتارى جەتكٸلٸكتٸ دەڭگەيدە دامىماي نەمەسە مٷلدەم پايدالانىلماي جاتىر. ونىڭ سەبەپتەرٸ:
- كٶلٸك ينفراقۇرىلىمىنىڭ ناشارلىعى;
- بٸلٸكتٸ مامانداردىڭ تاپشىلىعى;
- ينۆەستورلار ٷشٸن ناقتى قارجىلىق مودەلدەردٸڭ بولماۋى;
- جەر پايدالانۋ مەن قورعالاتىن ايماقتارعا قاتىستى زاڭنامانىڭ جەتٸلمەگەندٸگٸ نەمەسە ەسكٸرگەندٸگٸ.
«قازاقشا كۋرشەۆەل» قۇرۋ ٷشٸن نە قاجەت?
بٸرٸنشٸ – ەر كۋرورت ٷشٸن كەشەندٸ ماستەر-جوسپار
ماۋسىمدىق, جەر بەدەرٸ, ينفراقۇرىلىم جٷكتەمەسٸ مەن ەكولوگييا ەرەكشەلٸكتەرٸن ەسكەرە وتىرىپ, اۋماقتىق جوسپارلاردى ەزٸرلەۋ قاجەت. ينۆەستورلار سالىنعان قارجىنىڭ قايتارىمىن, لوگيستيكا مەن مەملەكەتتٸڭ قولداۋىن كٶرگەندە عانا قاراجات قۇيۋعا دايىن بولادى.
ەكٸنشٸ – مەملەكەتتٸك-جەكەمەنشٸك ەرٸپتەستٸك (مجە)
ٸرٸ كۋرورتتار ٷشٸن جٷزدەگەن ميلليوننان ميلليارد دوللارعا دەيٸن ينۆەستيتسييا قاجەت. مەملەكەت تاراپىنان جەڭٸلدٸكتەر, ينفراقۇرىلىم جەنە جەر تەلٸمدەرٸ بەرٸلمەسە, مۇنداي جوبالار ٸسكە اسپايدى. بۇل رەتتە باسقارۋ كەسٸبي, يكەمدٸ جەنە كليەنتكە باعدارلانعان جەكە سەكتوردىڭ قولىندا بولۋى ماڭىزدى.
ٷشٸنشٸ – قولجەتٸمدٸ لوگيستيكانى دامىتۋ
ەلەمگە ەيگٸلٸ تاۋ شاڭعىسى ورتالىقتارىنىڭ ەرەكشەلٸگٸ – ولارعا جەتۋ ىڭعايلى ەرٸ جەڭٸل. قازاقستان ايماقتىق ەۋە تاسىمالىن كەڭەيتٸپ, جىلدام اۆتوجولدار سالىپ, ەۋەجايلاردان كۋرورتتارعا دەيٸنگٸ ترانسفەردٸ رەتتەپ, ٸشكٸ باعىتتاردى دامىتۋدى قولعا الۋى كەرەك.
تٶرتٸنشٸ – ماماندار مەن سەرۆيس ساپاسى
سەرۆيسسٸز تۋريست بولمايدى. ينسترۋكتورلار مەن قۇتقارۋشىلاردان باستاپ, قوناق ٷي قىزمەتكەرلەرٸ مەن ەكٸمشٸلەرگە دەيٸنگٸ بارلىق دەڭگەيدەگٸ مامانداردى دايىنداۋعا ينۆەستيتسييا قۇيۋ ماڭىزدى. قازاقستاندىق تۋريزم كوللەدجدەرٸ مەن ۋنيۆەرسيتەتتەرٸن جاڭعىرتۋ, سونداي-اق حالىقارالىق سەرٸكتەستٸك ورناتۋ قاجەت.
بەسٸنشٸ – كليماتتىق تۇراقتىلىق جەنە جىل بويعى قىزمەت
ەلەمدٸك تاۋ كۋرورتتارى باياعىدا تەك قارعا تەۋەلدٸ ەمەس. كۋرورتتار جىل بويى قىزىقتى بولۋى تيٸس: جازدا ترەككينگ, ۆەلومارشرۋتتار, پاراپلانمەن ۇشۋ, سپا-ورتالىقتار مەن فەستيۆالدەر ٶتكٸزۋ ماڭىزدى. بۇل كۋرورتتاردىڭ جىل بويى تۇراقتى جٷكتەلۋٸن قامتاماسىز ەتەدٸ جەنە ماۋسىمدىق تەۋەكەلدەردٸ ازايتادى.
التىنشى – برەندينگ جەنە حالىقارالىق ماركەتينگ
«قازاقستاندىق الپٸ» دەگەن يدەيا – امبيتسيياعا تولى, بٸراق حالىقارالىق دەڭگەيدە قۋاتتى ماركەتينگتٸك ناۋقان قاجەت ەتەدٸ. تۋريست ٶزٸ بٸلمەيتٸن جەرگە بارمايدى. سوندىقتان بلوگەرلەرگە ارنالعان ينفو-تۋرلار ۇيىمداستىرۋ, حالىقارالىق كٶرمەلەرگە قاتىسۋ, تۋروپەراتورلارمەن جۇمىس جٷرگٸزۋ, بٸرىڭعاي برونداۋ پلاتفورماسىن قۇرۋ كەرەك.
ەكولوگييا جەنە تابيعاتپەن ٷيلەسٸم
تاۋ شاڭعىسى تۋريزمٸن دامىتۋ ەكولوگيياعا زييان كەلتٸرمەۋٸ تيٸس. كٶپتەگەن پەرسپەكتيۆالى اۋماقتار قورىقتاردىڭ جانىندا نەمەسە ٸشٸندە ورنالاسقان. ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ كەلەسٸ تۇراقتى دامۋ قاعيداتتارىنا سەيكەس جٷرگٸزٸلۋٸ قاجەت:
- ەكولوگييالىق قۇرىلىس تەحنولوگييالارىن قولدانۋ;
- تابيعاتقا مينيمالدى ەسەر ەتۋ;
- قوقىس جيناۋ مەن سۋ تازارتۋ جٷيەلەرٸن قۇرۋ;
- تۋريستەر سانىن ماۋسىم كەزٸندە باقىلاۋدا ۇستاۋ.
بٷگٸنگٸ ويلاستىرىلماعان شەشٸمدەر ەرتەڭ بٸرەگەي ەكوجٷيەلەردٸڭ جوعالۋىنا ەكەلۋٸ مٷمكٸن.
سونىمەن, قازاقشا كۋرشەۆەل مٷمكٸن بە?
جاۋاپ – يە. قازاقستان ەلەمدٸك دەڭگەيدەگٸ ٶز تاۋ شاڭعىسى كۋرورتتارىن جاساۋعا تولىق قابٸلەتتٸ. بٸراق ولار تٷپنۇسقالىق, جەرگٸلٸكتٸ مەدەنيەتتٸ, تابيعاتتى بەينەلەيتٸن ەرٸ ەۋروپالىق جەنە ازييالىق بەسەكەلەستەرمەن تەڭ دەڭگەيدەگٸ ساپانى ۇسىناتىن ورىندار بولۋى تيٸس.
وسى تۇرعىدان العاندا «قازاقشا كۋرشەۆەل» – كٶشٸرمە ەمەس, ٶزٸنە تەن جولى بار, تٷپنۇسقا جوبا. بٸزگە «ەكٸنشٸ داۆوس» ەمەس, ەلەمدٸك دەڭگەيدە تانىلاتىن شىمبۇلاق+, اسسى-تاۋ رەزورت, تٷرگەن-سنوۋ پارك دەگەن جاڭا برەندتەر قاجەت.
ەلٸمٸزدٸڭ ەلەۋەتٸ زور. ونى ٸسكە اسىرۋ ٷشٸن ناقتى ستراتەگييا كەرەك. سوندا عانا ەلەمدٸك تاۋ شاڭعىسى تۋريزمٸ كارتاسىندا كٶشپەندٸ رۋحپەن, الپٸلٸك تابيعاتىمەن جەنە شىعىس قوناقجايلىعىمەن ەرەكشەلەنەتٸن جاڭا مىقتى ويىنشى پايدا بولادى.
