قازاقستاننىڭ اتوم سالاسىنا ماماندار دايارلاۋ مەسەلەسٸن اتوم ەنەرگەتيكاسى اگەنتتٸگٸنٸڭ باسشىسى الماسادام سەتقاليەۆ نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەتٸنٸڭ جوعارى بيزنەس مەكتەبٸنٸڭ دەكانى, پروفەسسور يوزەف كيونينگ جەنە اقش-تاعى ديۋك ۋنيۆەرسيتەتٸنٸڭ پروفەسسورى دەۆيد روبينسونمەن تالقىلادى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
“تاراپتار اتوم سالاسى ٷشٸن كادرلار دايارلاۋ اياسىندا ىنتىماقتاستىقتىڭ كەلەشەگٸن, ونىڭ ٸشٸندە بٸرلەسكەن بٸلٸم بەرۋ باعدارلامالارىن قۇرۋ, اكادەمييالىق الماسۋ جەنە شەتەلدٸك سەرٸكتەستەرمەن عىلىمي-زەرتتەۋ باعىتىنداعى ەرٸپتەستٸكتٸ دامىتۋ مٷمكٸندٸكتەرٸن تالقىلادى”, – دەلٸنگەن حابارلامادا.
الماسادام سەتقاليەۆتٸڭ ايتۋىنشا, اكادەمييالىق ينستيتۋتتارمەن ەرٸپتەستٸك بولاشاق اەس-تەردٸڭ قاۋٸپسٸز جۇمىس ٸستەۋٸن قامتاماسىز ەتە الاتىن جاڭا بۋىن ماماندارىن قالىپتاستىرۋعا ىقپال ەتەدٸ.
ايتا كەتەيٸك, قازاقستانداعى العاشقى اتوم ەلەكتر ستانتسيياسىن سالۋ بويىنشا كونسورتسيۋمدى "روساتوم" باسقارادى. بۇل تۋرالى اتوم ەنەرگەتيكاسى اگەنتتٸگٸ 14 ماۋسىمدا حابارلاعان ەدٸ. العاشقى اەس الماتى وبلىسىنىڭ ٷلكەن كەنتٸندە, بالقاش كٶلٸنٸڭ جاعاسىندا 2035–2036 جىلدارى سالىنادى دەپ جوسپارلانعان.
ەسكە سالايىق, بۇعان دەيٸن قازاقستاندا سالىناتىن العاشقى ٸرٸ اتوم ەلەكتر ستانتسيياسىنىڭ جوبالىق-سمەتالىق قۇجاتتاماسى (جسق) 2026 جىلى ەزٸرلەنەتٸنٸ تۋرالى جازعان ەدٸك. قۇجات دايىن بولعاننان كەيٸن جوبانىڭ جالپى قۇنى قايتا قارالىپ, قىمباتتاۋى مٷمكٸن ەكەنٸ دە ايتىلدى.
بۇل تۋرالى ٷكٸمەت وتىرىسىندا پرەمەر-مينيستردٸڭ ورىنباسارى رومان سكليار مەلٸمدەدٸ. ونىڭ سٶزٸنشە, اەس قۇرىلىسىنا قاتىستى تەحنيكالىق-ەكونوميكالىق نەگٸزدەمە 2025 جىلدىڭ جەلتوقسانىنا دەيٸن دايىن بولادى. ال 2026 جىلى جوبالىق-سمەتالىق قۇجاتتاردى جاساۋ باستالادى. قۇجاتتار تولىق ەزٸر بولعان سوڭ, جوبانى جٷزەگە اسىرۋدىڭ كەلەسٸ كەزەڭٸنە كٶشۋ جوسپارلانىپ وتىر.
پرەمەر-مينيستر ولجاس بەكتەنوۆ اەس قۇرىلىسىنا وتاندىق مەردٸگەرلەردٸڭ بارىنشا تارتىلاتىنىن اتاپ ٶتتٸ.
"بٸز قۇرىلىس جۇمىستارىنا قازاقستاندىق كومپانييالاردى مٷمكٸندٸگٸنشە كٶپ تارتامىز. دەگەنمەن ناقتى سانداردى ايتۋ ەزٸرگە ەرتە. سەبەبٸ جوبالىق-سمەتالىق قۇجاتتاما ەلٸ دايىن ەمەس. قۇجاتتار قولىمىزعا تيگەن سوڭ, بارلىق دەرەك ناقتىلانادى. بٸراق ەڭ باستىسى — قازاقستاندىق كەسٸپورىنداردىڭ قاتىسۋى", — دەدٸ ٷكٸمەت باسشىسى.
الدىن الا ەسەپ بويىنشا, اتوم ەلەكتر ستانتسيياسىن سالۋ قۇنى 14 ميلليارد دوللاردى قۇراۋى مٷمكٸن. الايدا جوبالىق قۇجاتتار ەزٸرلەنگەن سوڭ بۇل سوما ارتۋى ىقتيمال. قۇرىلىستىڭ ناقتى قۇنى قۇجاتتامادا كٶرسەتٸلەتٸن تەحنيكالىق جەنە قارجىلىق كٶرسەتكٸشتەرگە بايلانىستى بولادى.
ايتا كەتەيٸك, كٷنٸ كەشە قر اتوم ەنەرگيياسى جٶنٸندەگٸ اگەنتتٸگٸ تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى تيمۋر جانتيكين Jibek Joly تەلەارناسىنا بەرگەن سۇحباتىندا ەلٸمٸزدە اتوم ەلەكتر ستانتسيياسىنىڭ (اەس) قۇرىلىسى كەمٸندە ەكٸ جىلدان كەيٸن باستالاتىنىن مەلٸمدەگەن ەدٸ.
ونىڭ ايتۋىنشا, اەس سالۋعا نيەتتٸ تٶرت ٸرٸ كومپانييانىڭ ٸشٸنەن كوممەرتسييالىق ۇسىنىستاردى باعالاۋ جەنە تاڭداۋ جۇمىستارىنا بٸر جىل ۋاقىت كەتەدٸ. ودان كەيٸن تاعى بٸر جىل قاۋٸپسٸزدٸك, قورشاعان ورتاعا ەسەرٸ جەنە باسقا دا تەحنيكالىق ەسەپتەردٸ دايىنداۋعا جۇمسالماق.
بارلىق قۇجات دايىن بولعاننان كەيٸن قۇرىلىس جۇمىستارى باستالادى. جالپى قۇرىلىس شامامەن بەس جىلعا سوزىلادى. وسىلايشا, بٷكٸل پروتسەسس جەتٸ جىلداي ۋاقىت الادى.
بۇعان دەيٸن اگەنتتٸك اەس-تٸ جوبالاۋدان باستاپ پايدالانۋعا بەرۋگە دەيٸنگٸ مەرزٸمدٸ 10–12 جىل دەپ بولجاعان ەدٸ.
