ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەر مەن بٸرقاتار اقپاراتتىق رەسۋرستاردا سوڭعى كٷندەرٸ «قازاقستان حالقىنىڭ 49%-ى اتەيست» دەگەن مەلٸمەت كەڭٸنەن تارالىپ جاتىر. بۇل كٶرسەتكٸش ەلەم ەلدەرٸندەگٸ اتەيستەر ٷلەسٸن جارييالاعان World Population Review پلاتفورماسىنداعى رەيتينگتەن الىنعان. وندا قازاقستان اتەيستەر ٷلەسٸ جوعارى ەلدەردٸڭ قاتارىنا ەنگٸزٸلگەن, دەپ حابارلايدى dalanews.kz.
الايدا بۇل كٶرسەتكٸشتٸڭ قانشالىقتى شىنايى ەكەنٸ جٶنٸندە سۇراق كٶپ.
مەسەلەن, رەيتينگتٸڭ ٶزٸندە دەرەكتەردٸڭ ەرتٷرلٸ زەرتتەۋلەردەن جيناقتالعانى كٶرسەتٸلگەن. پلاتفورما مەلٸمەتتەرٸ World Values Survey جەنە WIN/Gallup International ساۋالنامالارىنا نەگٸزدەلگەن. ياعني بۇل قازاقستاندا ارنايى جٷرگٸزٸلگەن سوڭعى رەسمي زەرتتەۋ ەمەس, ەر كەزەڭدەگٸ حالىقارالىق ساۋالنامالاردىڭ نەتيجەلەرٸن بٸرٸكتٸرگەن جيناقتالعان كٶرسەتكٸش.
بۇدان بٶلەك, رەيتينگتە جارييالانعان سانداردىڭ ٶزٸندە سەيكەسسٸزدٸكتەر بايقالادى. مىسالى, World Population Review كەستەسٸندە قازاقستان بويىنشا اتەيستەر ٷلەسٸ 49% دەپ كٶرسەتٸلسە, باسقا حالىقارالىق جەنە مەملەكەتتٸك زەرتتەۋلەردە بۇل كٶرسەتكٸش ەلدەقايدا تٶمەن.
قازاقستان جٶنٸندەگٸ حالىقارالىق دٸني ەركٸندٸك تۋرالى ەسەپتە 2019 جىلعى زەرتتەۋ نەتيجەسٸنە سەيكەس, ٶزٸن دٸنسٸز نەمەسە اتەيست سانايتىن ازاماتتاردىڭ ٷلەسٸ 18,7% بولعانى ايتىلادى. ال 2021 جىلعى حالىق ساناعىندا تۇرعىنداردىڭ 2,3%-ى ٶزٸن سەنبەيتٸندەر قاتارىنا جاتقىزعان, تاعى 11%-ى دٸني كٶزقاراسىنا قاتىستى سۇراققا جاۋاپ بەرۋدەن باس تارتقان. سونىمەن قاتار سول ەسەپتە 92,8% ازامات ٶزٸن دٸندار ادام رەتٸندە تانىستىرعانى كٶرسەتٸلگەن.
ساراپشىلار مۇنداي ايىرماشىلىقتاردىڭ بٸرنەشە سەبەبٸ بار ەكەنٸن ايتادى. ەڭ الدىمەن, «اتەيست», «دٸنسٸز», «دٸني سەنٸمٸ جوق ادام» جەنە «ەشقانداي دٸنگە جاتپايتىن ادام» ۇعىمدارى ەرتٷرلٸ زەرتتەۋلەردە بٸردەي تٷسٸندٸرٸلمەيدٸ. كەي ساۋالنامالاردا ادام ٶزٸن ناقتى اتەيست دەپ ساناماسا دا, بەلگٸلٸ بٸر دٸنگە قاتىسى جوق ەكەنٸن ايتسا, ول «دٸنسٸزدەر» ساناتىنا ەنگٸزٸلۋٸ مٷمكٸن. ال باسقا زەرتتەۋلەردە تەك قۇدايدىڭ بار ەكەنٸنە سەنبەيتٸندەر عانا اتەيست رەتٸندە ەسەپتەلەدٸ.
سونداي-اق حالىقارالىق ساۋالنامالار ەدەتتە شامامەن مىڭعا جۋىق رەسپوندەنت اراسىندا جٷرگٸزٸلەدٸ. مۇنداي زەرتتەۋلەر جالپى ٷردٸستٸ كٶرسەتۋٸ مٷمكٸن بولعانىمەن, ولاردى بٷكٸل حالىقتىڭ ناقتى دٸني كٶزقاراسىن دەل بەينەلەيتٸن ابسوليۋتتٸ كٶرسەتكٸش رەتٸندە قابىلداۋ دۇرىس ەمەس.
وسىعان بايلانىستى «قازاقستان حالقىنىڭ 49%-ى اتەيست» دەگەن مەلٸمەتتٸ تٷپكٸلٸكتٸ فاكت رەتٸندە ەمەس, حالىقارالىق رەيتينگتەردە قولدانىلعان ەدٸستەمەگە نەگٸزدەلگەن شارتتى كٶرسەتكٸش رەتٸندە قاراستىرعان جٶن. ٶيتكەنٸ قازاقستانداعى رەسمي جەنە تەۋەلسٸز زەرتتەۋلەردٸڭ باسىم بٶلٸگٸ ەل تۇرعىندارىنىڭ كٶپشٸلٸگٸ ٶزٸن بەلگٸلٸ بٸر دٸنمەن بايلانىستىراتىنىن كٶرسەتەدٸ.
سوندىقتان ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردە تاراعان «قازاقستاندىقتاردىڭ جارتىسىنا جۋىعى اتەيست» دەگەن تۇجىرىم قوعامداعى دٸني احۋالدى تولىق ەرٸ دەل سيپاتتايدى دەۋ قيىن. بۇل كٶرسەتكٸشتٸڭ ارتىندا ەدٸسنامالىق ەرەكشەلٸكتەر, ۇعىمداردىڭ ەرتٷرلٸ تٷسٸندٸرٸلۋٸ جەنە ەر كەزەڭدە جٷرگٸزٸلگەن ساۋالنامالاردىڭ نەتيجەلەرٸ جاتىر.
