قازاقستان ەلشٸسٸ "تاليبان" ٶكٸلٸمەن رەسمي كەزدەستٸ
بۇل – قازاقستان بيلٸگٸنٸڭ اۋعانستاندا بيلٸككە كەلگەن "تاليبانمەن" العاشقى رەسمي كەزدەسۋٸ. نۇر-سۇلتان بۇل توپتى 2005 جىلى "تەرروريستٸك ۇيىم" دەپ تانىعان. بٸراق مينيسترلٸك تاراتقان باسپاسٶز حابارلاماسىندا "تاليبان" ۇيىمىنىڭ اتى اتالمايدى, ال ەمٸر حان مۋتتاكي "اۋعانستان ۋاقىتشا ٷكٸمەتٸندەگٸ سىرتقى ٸستەر مينيسترٸنٸڭ مٸندەتٸن اتقارۋشى" دەپ كٶرسەتٸلگەن.
مينيسترلٸكتٸڭ حابارلاۋىنشا, كەزدەسۋدە "اۋعان حالقىنا ازىق-تٷلٸك پەن باسقا دا گۋمانيتارلىق كٶمەك كٶرسەتۋ مەسەلەلەرٸ" تالقىلانعان.
– اۋعانستاننىڭ سىرتقى ساياسي ۆەدومستۆاسىنىڭ باسشىسى قازاقستان تاراپىنا ٶتپەلٸ قيىن كەزەڭدە اۋعان حالقىنا ەلەۋلٸ قولداۋ كٶرسەتۋگە ەزٸرلٸك بٸلدٸرگەنٸ ٷشٸن العىسىن ايتتى, – دەيدٸ سٸم. – [اۋعانستانداعى جاڭا بيلٸكتٸڭ] قازاقستان سىرتقى ساياساتىنا, سونىڭ ٸشٸندەگٸ اۋعان باعىتىنداعى ۇستانىمىنا قۇرمەتپەن قارايتىنى اتاپ ٶتٸلدٸ.
ازاتتىق كەزدەسۋدٸڭ انىق-قانىعىن بٸلۋ ٷشٸن سىرتقى ٸستەر مينيسترلٸگٸنە جٷگٸندٸ, بٸراق مينيسترلٸكتٸڭ رەسمي ٶكٸلٸ ايبەك سماديياروۆ رەسمي حابارلاماعا الىپ-قوسارى جوعىن ايتتى.
Vlast.kz "تاليبان" ٶكٸلٸنٸڭ Twitter جەلٸسٸندەگٸ جازباسىنا سٸلتەي وتىرىپ, كەزدەسۋدە ەكٸ ەل اراسىنداعى ساۋدا قاتىناسى دا تالقىلاندى دەپ جازدى. بۇۇ ستاتيستيكا اگەنتتٸگٸنٸڭ مەلٸمەتٸنشە, 2019 جىلى قازاقستان اۋعانستانعا قۇنى 400 ميلليون دوللارعا جۋىق تاۋار ەكسپورتتاعان.
بيىل مامىردا اۋعانستاندا 20 جىل بولعان باتىس ەسكەرلەرٸ ەلدەن كەتە باستاپ, 1996-2001 جىلى ەلدە بيلٸك قۇرعان "تاليبان" ەلدەگٸ اۋداندار مەن قالالاردى قايتا باقىلاۋىنا الا باستادى. 15 تامىز كٷنٸ ولار كابۋلعا كٸرٸپ, بٷكٸل اۋعانستاندى ٶز قولىنا العانىن مەلٸمدەدٸ.
تەلٸپتەر ەسكٸ ەدەتٸنە سالىپ, رەپرەسسييالىق زاڭدارىن قايتا ەنگٸزەدٸ دەپ قورىققان اۋعاندار ەلدەن كەتۋگە اسىعىپ, اۋىر كٷيگە دۋشار بولدى. ولاردىڭ اراسىندا ٶزٸنٸڭ قازاق ەكەنٸن ايتىپ, قازاقستاننان كٶمەك سۇراعان ازاماتتار دا بار. 10 قىركٷيەك كٷنٸ قازاقستان 35 اۋعان قازاعىن اتامەكەنگە جەتكٸزدٸ. بٸراق اۋعانستاندا ەلٸ دە جٷزدەگەن اۋعان قازاعى قالىپ قويعان.
ورتالىق ازييا ەلدەرٸ اراسىندا وسىعان دەيٸن قىرعىزستان مەن ٶزبەكستان ٶكٸلدەرٸ "تاليبان" ٷكٸمەتٸمەن بايلانىس ورناتىپ ٷلگەرگەن. تەك تەجٸكستان عانا تەلٸپتەر بيلٸگٸن مويىنداماي وتىر.
تەلٸپتەر بۇرىنعى تەرتٸپتٸ ورناتپايتىنىن, ادام قۇقىعىنا مەن بەرەتٸنٸن ايتىپ وتىر. بٸراق ولاردىڭ سٶزٸنە كٷمەن كەلتٸرەتٸندەر كٶپ. 25 قىركٷيەك كٷنٸ اۋعانستاننىڭ سولتٷستٸك باتىسىنداعى گەرات قالاسىندا تەلٸپتەردٸڭ تٶرت ادامنىڭ مەيٸتٸن ٸلٸپ قويعانى حابارلاندى. وعان دەيٸن "تاليباننىڭ" كٸسٸ ٶلتٸرگەندەر مەن ەسٸرتكٸ تاسىمالداعانداردى تٷرمەدەن بوساتقانى مەلٸم بولعان.
23 قىركٷيەك كٷنٸ Associated Press اگەنتتٸگٸ "تاليباننىڭ" نەگٸزٸن قالاۋشىلاردىڭ بٸرٸ موللا نۋريددين تۋرابيدەن العان سۇحباتى جارىق كٶردٸ. وندا تۋرابي "تاليباننىڭ" قىلمىسكەردٸڭ اياق-قولىن شاۋىپ تاستاۋ, ٶلٸم جازاسىنا كەسۋ تەجٸريبەسٸن قالپىنا كەلتٸرۋدٸ ويلاپ وتىرعانىن ايتقان.