– وسى ورالمانداردىڭ ەڭبەكقور ەكەنٸن بٸلەمٸن. تاڭ اتقاننان قاس قارايعانشا ەڭبەكتەنٸپ, بٸر تىنباي ەڭبەك ەتەدٸ. بٸراق كەي مٸنەزدەرٸن تٷسٸنبەيمٸن? – دەدٸ اعامىز.
– قاي مٸنەزٸن ايتاسىز? ەدەبيەتكە قۇمارلىعىن ايتاسىز با? – دەدٸم.
– جووعاا, – دەدٸ اعام اعام قاباعىن كٸرجيتٸپ. – ەدەبيەتكە قۇمارلىعى بٸلەم عوي. مەنٸڭ ايتپاعىم باسقا. مەن سەكٸلدٸ مالمەن اينالىساتىن قىتايدان كەلگەن ورالمان جٸگٸت بار ەدٸ. ٶتكەن سەنبٸدە بەرٸمٸز مال بازارعا باردىق. سول جٸگٸت كەگەننەن كەلگەن بٸر قازاقتاردان تٶبەدەي سيىردى ارزانعا, ياعني, 120 مىڭ تەڭگەگە ساتىپ الدى. جارىقتىقتى بٸر جارىم اي بايلاپ ساتساڭ 180 مىڭ ويلانباي ساتۋعا بولار ەدٸ. سيىردى جەتەكتەپ بازاردان شىققاندا الدىمىزدان بٸرەۋ شىعىپ, "مىنا سيىرىڭدى ماعان سات" دەپ جارماسا كەتپەسٸ بار ما? ەلگٸ جەردە ورالمان جٸگٸت ساۋدالاسىپ تاۋداي سيىردى 130 مىڭ تەڭگەگە ساتىپ جٸبەردٸ. سودان وعان: "ورالماندار, سەندەر ويلانبايسىڭدار, 10 مىڭ تەڭگە پايداعا قىزىعىپ, تٶبەدەي سيىردى ساتىپ جٸبەردٸڭ" دەپ ۇرسىپ تاستادىم. ەدەتتە "ورالمانداردى ساۋدانىڭ قىر-سىرىن جەتٸك مەڭگەرگەن" دەپ جەر-كٶككە سيعىزباي ماقتايمىز. كەيدە جاڭاعىداي اقىلعا سيمايتىن ەرەكەتكە بارادى. ەلگٸ سيىردى بٸر جارىم اي بايلاپ ساتسا, 60 مىڭ تەڭگە پايدا تابار ەدٸ عوي, – دەدٸ اعام.
– اعا, مەنٸڭشە جاڭاعى ورالمان جٸگٸتٸڭٸز ٶتە دۇرىس ٸستەگەن.
– ە, نەگە? ونىڭ نەسٸ دۇرىس? اقىلدى ادام تٶبەدەي سيىرىدى 10 مىڭ تەڭگە پايداعا بولا ساتا ما ەكەن? – دەپ ٶزٸنٸڭ ويىنان اينىمايتىنىن بايقاتتى.
– ويلاڭىزشى, ورالمان جٸگٸت بٸر ساعاتتىڭ ٸشٸندە – بازاردان شىقپاي جاتىپ 10 مىڭ تەڭگە پايدا تاپتى. مەنٸڭشە بۇل ساۋدانى جەتٸك مەڭگەرگەن ادامنىڭ ەرەكەتٸ ەمەس پە? جارايدى, سٸز ويلاعانداي ەلگٸ جٸگٸت سيىردى ٷيٸنە ەكەلٸپ بٸر جارىم اي جەمدەپ ساتسىن دەلٸك. وسى ۋاقىتتا تاۋداي سيىرىڭىز قانشا جەم-شٶپ جەيدٸ? ۋاقىتىڭىزدى بٶلٸپ, كٷتٸپ, قاراۋىڭىز كەرەك. بۇل ٷشٸن قانشاما ۋاقىت كەتەدٸ. ال ۋاقىت دەگەنٸڭٸز قازٸرگٸ زاماندا – اقشا. ەلگٸ جٸگٸتٸڭٸز وسىنىڭ بەرٸن ەسەپكە الىپ, سيىردى ساتقانىن بٸلەسٸز بە?
– قويشى, – دەدٸ اقىل-ويى كەڭەس زامانىندا قالىپتاسقان اعامىز, – سونداي سيىردى 10 مىڭ تەڭگە بولا كٶزٸڭ قيىپ, قالاي ساتاسىڭ. مەن بولسام بايلاپ, بٸر جارىم ايدان كەيٸن بٸراق ساتار ەدٸم, – دەدٸ تٶبەدەي سيىردىڭ كەلٸستٸ بەينەسٸ ساناسىندا ساقتالىپ قالعان اعام.
نۇرلان جۇماحان, جۋرناليست
https://dalanews.kz/27923
